Bỏ Tết âm lịch, ăn Tết dương lịch: Được gì, mất gì?

06 Tháng Giêng 202110:50 CH(Xem: 117)

                  Bỏ Tết âm lịch, ăn Tết dương lịch: Được gì, mất gì?

thong-tin-tet-duong-lich-ban-phao-hoa-o-dau-h1                                                                    Hình Internet




Viết Từ Sài Gòn

    RFA Blog



Kỳ 1: Những lập luận vớ vẩn, không có căn cứ

Cái vớ vẩn thứ nhất, chắc chắn những người nghĩ ra điều này phải là người có chữ nghĩa, có của ăn của để, chứ người lao động bình dân, người nghèo không bao giờ dám nghĩ đến chuyện này. Vì sao?

Vì kẻ có chữ nghĩa mới quan tâm đến lịch pháp, quan tâm đến kinh tế, văn hóa Tây – Ta. Thậm chí, người có cái ăn cái để, hay có công ty (xin lỗi các doanh nghiệp, không phải cứ ai có công ty cũng nghĩ tới bỏ Tết âm lịch) mới nghĩ tới kinh tế vĩ mô – vi mô, thậm chí nghĩ đến chuyện bỏ lơ khoản thưởng Tết, vịn vào thoát Á, thoát Tàu… Mặc dù cái sự nghĩ này còn lợn cợn, chưa đâu vào đâu.

Ngược lại, người nông dân chân lấm tay bùn, năm nào cũng như năm nào, đời sống dựa vào Nông Lịch (chứ không phải Âm Lịch – tức lịch Tàu - đây là mấu chốt căn bản để người Việt ăn Tết cổ truyền và đánh dấu, khởi sự mùa màng…). Người nông dân Việt nói riêng và người Việt nói chung chỉ ăn Tết khi khí trời trở nên nhẹ nhàng, ấm áp, dương khí tràn trề mặt đất, vạn vật sinh trưởng, đậm chồi nảy lộc. Đây cũng là thời điểm con người, vạn vật hồi tỉnh sau một mùa đông dài nhì nhằng với mưa lạnh, lụt bão, thiên nhiên khắc nghiệt và tai ương…

Vỡ đất, trồng cây, đó là động thái có từ vô thức của người Việt, có thể việc trồng cây cho mùa Tết không mang lại lợi nhuận, nhưng hành động này đóng vai trò tỉnh thức nhiều hơn là kiếm ăn thuần túy. Việc vác cuốc ra đồng của người nông dân, cài đặt lại chương trình làm việc của người trí thức và cả cài đặt lại chương trình buôn bán của người thương gia sau thời gian dài trú đông/ngủ đông đều có khởi điểm của “vỡ đất vô thức”.

Và đây cũng là thời điểm người ta suy nghĩ về huyết hệ, dòng tộc. Nhìn cái cây nảy mầm từ hạt, người ta suy tư về mùa cây trước và tưởng nhớ đến những bàn tay gieo trồng từ sơ thủy loài người, người ta lại miên man nhớ đến ông bà, cha mẹ, anh chị em, cả người đã khuất và người còn sống nhưng cách xa vạn dặm đường dài. Nghĩ và đi, không nói không rằng, cái chân muốn đi, muốn tìm về nguồn cội, có thể nguồn cội là khái niệm mơ hồ bởi mọi thứ đã tiêu táng theo thời gian, thời cuộc nhưng người ta vẫn cứ muốn quay về. Đương nhiên sự quay về này không phải là động thái vĩnh cửu mà chỉ khuôn giới trong hãn hữu thời gian cho phép, trong khoảnh khắc tâm thức, nó cũng giống như sự luân chuyển của bốn mùa Xuân – Hạ - Thu – Đông. Cây đến mùa xuân lại trổ hoa, dù cho phép hay không cho phép. Và cây chỉ trổ hoa theo tiếng gọi của đất trời chứ không trổ hoa theo tiếng gọi của con người.

Theo thời gian, có nhiều khu nghĩa trang không còn, đã bị xóa dấu, thay vào đó là những khu dân cư, khách sạn, nhà ở, thậm chí biệt phủ… Nhưng cái tâm lý Tết về thắp nhang mộ ông bà là tâm lý chung và thường hằng của người Việt. Bởi đâu phải nén nhang thắp trên mả ngôi to bằng nhà lầu hay mả hoang sè sè nắm đất bên đường là những nắm nhang mà người Việt thắp hàng ngàn năm nay. Đó chỉ là những nắm nhang hiện vật, nhìn thấy được, cái nắm tâm nhang tỏa hương thơm cay trong tâm hồn người Việt hàng ngàn năm nay mới là chuyện để bàn.

Những nắm nhang mang tên đại đoàn tụ gia đình, về để thắp nhang ông bà, về để xớt vạt cỏ trước sân, về để ngồi bên nồi bánh chưng bánh tét nghe cái lạnh cuối đông đang chuyện trò với bếp lửa gia đình, về để ôn lại tuổi ấu thơ trong ngôi nhà cũ, nơi mà có thể bây giờ mọi thứ đã đổi thay, không còn tranh tre vách nứa, không còn cái nghèo thê thiết ghì ôm lấy bữa cơm đạm bạc, không còn dĩa rau khoai luộc, không còn hình ảnh người xưa và không còn cả những gì gần gũi nhất… Nhưng mọi thứ chỉ gắn tại đây, tại nơi này, ngồi trên cái mới người ta chuyện trò với kỉ niệm, chuyện trò với hình hài cái cũ… Chính vì vậy mà người ta về. Bởi chỉ có Tết, thời điểm mà người nông dân dù nghèo cỡ nào, người thương gia dù giàu cỡ nào, người trí thức dù sang trọng hay kiêu mạn cỡ nào thì cũng phải thả lòng mình hòa với đất trời, cúi đầu trước tâm linh tổ tiên và cởi mở lòng mình với con trẻ. Chỉ có Tết con trẻ mới được xúng xính quần áo mới, chỉ có Tết con trẻ mới được ăn kẹo mà không bị la, chỉ có Tết con trẻ mới được lì xì và đón nhận cái giây phút mình “lớn thêm một tuổi”, cái tuổi thiêng liêng ấy, cái giây phút thiêng liêng ấy đi theo cùng năm tháng, đời người.

Và nói rằng Tết Tây cũng có những giây phút ấy. Chính xác, đó là với người Tây, còn với người Á Đông nói chung và người Việt nói riêng, tuổi và đời người được tính theo lịch nông nghiệp, tức một loại lịch gần với lịch mặt trăng, lịch âm. Nghĩa là khi mới hoài thai, đứa trẻ đã cảm nhận, thụ lãnh mọi hạnh phúc và đau khổ từ người mẹ. Người mẹ Á Đông khác với người mẹ phương Tây, người mẹ Á Đông chịu nhiều đau khổ, thiệt thòi và vất vả, cả một đời hi sinh cho con mình bất vụ lợi. Người mẹ Á Đông ký thác niềm tin yêu, hi vọng và mơ ước, kể cả mọi giấc mơ dang dở vào bầu thai. Chính vì vậy, đứa bé Á Đông đã mang một tuổi trong bụng mẹ, hay nói khác đi, đứa bé Việt Nam có một tuổi trước khi ra đời, khi oa oa chào đời, đứa bé đang chuẩn bị nhận tuổi thứ hai. Và cái tuổi 0 của phương Tây, tức tuổi 1 của Á Đông, của người Việt khác nhau hoàn toàn, bởi từ bụng mẹ, đứa bé đã mang mọi khúc xạ số phận con người.

Cái chu kỳ Xuân – Hạ - Thu – Đông đối với người Á Đông là chu kỳ định mệnh, nó gắn với tâm thức nông nghiệp, với mỗi con người. Và nó không thể thay đổi, bởi đặt một giả định rằng bỏ Tết cổ truyền, ăn theo Tết Tây để: Thoát Tàu; Phát triển kinh tế; Tạo ra tác phong công nghiệp; Hiện đại hóa con người; Văn minh hơn… Thì xin thưa, tất cả những luận điểm trên đây là luận điểm cùn, không có cơ sở.

Ở luận điểm thứ nhất; Bỏ Tết truyền thống để thoát Tàu. Nên nhớ, Tết Việt là Tết Việt, Tết Tàu là Tết Tàu, người Việt ăn Tết Việt, thờ ông bà Việt, hướng về quê hương Việt, ăn các món ăn Việt, sinh hoạt theo truyền thống và thói quen Việt, chúc Tết bằng tiếng Việt, hành hương trên xứ Việt. Chưa bao giờ có cuộc hành hương Tết nào trong lịch sử mà người Việt lại hành hương về Tàu, (trừ những người Hoa Minh Hương, Phúc Kiến thì không dám bàn, mà chưa chắc họ đã hành hương Tết về Trung Hoa!). Như vậy, ăn Tết cổ truyền hay không ăn Tết cổ truyền có liên quan gì đến Tàu mà bỏ để thoát?!

Về quan điểm bỏ Tết cổ truyền để phát triển kinh tế thì chẳng hiểu tại sao người ta nghĩ được như vậy. Bởi mọi xung năng kinh tế của Việt Nam đều dồn vào dịp Tết. Đối với kinh tế trong nước, sức mua, sức bán tăng vọt, doanh thu cũng tăng vọt trong dịp này. Đối với ngành du lịch, kinh tế đối ngoại thì Tết là sản phẩm du lịch đốc đáo bậc nhất, nó hàm chứa mọi giá trị vật thể và phi vật thể của dân tộc. Mỗi cái Tết, ngành du lịch thu về một lượng tư bản không lồ. Nếu bỏ Tết, ngành du lịch mất đi một sản phẩm lớn hàng đầu và rồi sẽ phải ngồi nặn óc nghĩ ra những sản phẩm lẻ tẻ như lễ hội, Festival… Đặt giả định các doanh nghiệp Việt sẽ mất đi cơ hội và hợp đồng với đối tác nước ngoài do nghỉ Tết? Đây là cách nói lấy được. Vì thời đại internet, mọi thứ đều giao dịch dựa trên căn bản này, mọi hợp đồng giữa các tập đoàn được chốt thông qua internet, thậm chí, trong thời đại dịch cúm, các hợp đồng ký kết hầu hết qua không gian mạng, thậm chí các diễn đàn khu vực, diễn đàn quân sự giữa các quốc gia đều diễn ra trên không gian mạng. Thì hà cớ gì cứ phải bay tới bay lui? Việc chọn bay tới bay lui, ăn ở, gặp nhau, nhìn cựa, nhìn gà nhau trong kinh tế trước khi ký kết hợp đồng mới là lạc hậu, bất cập!

Nghỉ Tết để tạo ra tác phong công nghiệp? Càng sai! Vì tác phong công nghiệp, người sống trong thời đại công nghiệp có những kỳ nghỉ Vacation dài ngày, cả tháng trời, thậm chí hai, ba tháng trời. Điều này đâu ảnh hưởng gì đến tác phong làm việc? Tác phong công nghiệp không liên quan gì đến việc nghỉ 5 ngày, 10 ngày để sum họp gia đình. Và hơn nữa, nếu người Việt không có quãng thời gian sum họp đầu năm, không có cởi mở lòng mình với đất trời, thì việc làm quần quật, việc kiếm tiền và kiếm tiền cuối cùng để giải quyết việc gì?

Nói bỏ Tết cổ truyền để hiện đại hóa con người, để văn minh hơn? Vậy có nghĩa là văn minh, hiện đại đồng nghĩa với mất gốc? Bởi dù muốn hay không muốn, người Nhật hiện nay cũng đang cố gắng quay về với Tết truyền thống của họ. Sau nhiều thập kỉ ăn theo Tết Tây, chẳng phải cái giá phải trả của dân tộc Nhật là có quá nhiều người trầm cảm, tự tử bởi họ luôn luôn quấn trong công việc, mà không hiểu kiếm nhiều tiền vậy để làm gì, họ không có đời sống riêng của họ…?

Vì bài đã dài, tôi xin hẹn bàn tiếp ở kỳ tới, mở rộng hơn vấn đề hiện đại hay không và vấn đề lịch pháp khi nói về Tết cổ truyền.

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
18 Tháng Giêng 2021
Đây là một bào chữa ấu trĩ và ngụy biện bởi vì Điện Capitol không phải là một nơi công cộng phục vụ người dân tham quan, du lịch mà đó là cơ quan đầu não của nước Mỹ do đó đừng có nói rằng mình chưa có vào trong mà chỉ cần xâm nhập vào trong hàng rào đã đủ cấu thành tội danh “Xâm Nhập khu vực cấm bất hợp pháp”, tất nhiên chuyện đó là chuyện của ngành hành pháp, ai vi phạm thì sẽ bị tội hình, tiếc thay trong đó ngoài những kẻ cuồng tín da vàng ra còn có một anh chàng phóng viên Việt Nam khoe mẽ tấm hình đang đứng trước văn phòng của bà chủ tịch Hạ Viện với tấm bảng Press trên túi áo!
18 Tháng Giêng 2021
Mike Pence không nằm trong trường hợp ngoại lệ. Giận cá chém thớt, Trump ra lệnh rút giấy phép không cho phép Chief of Staff của Pence, Marc Short, được vào Tòa Bạch Cung. Trump là người có cái tôi to bằng đình Tân An, mình lúc nào cũng phải là cái rốn của vũ trụ. Biết rằng ngày 06 Tháng Giêng khi Quốc hội họp lại biểu quyết thì tất cả cơ quan truyền thông truyền hình sẽ chú trọng trực tiếp truyền hình từ Quốc Hội không ai để ý đến mình, nên Trump tổ chức và hô hào người ủng hộ đến tham dự biểu tình đúng vào sáng hôm đó với sự có mặt của Trump, con Trump, và luật sư Trump.
17 Tháng Giêng 2021
Với ông Phúc được ở lại Bộ Chính Trị là may cho ông rồi, còn hơn Trần Quốc Vượng trắng tay. Không biết trong 27 văn kiện bí mật kia đã nói điều gì, chỉ biết lúc CS lâm nguy thì quan thầy ra tay cứu. Mà sau mỗi lần giải cứu như vậy thì phe thân Tàu lại có sức mạnh lấn át phe còn lại. Đấy là chiến thuật nhử con mồi vào rọ, với sự mở cửa giải cứu kinh tế nó đi kèm điều kiện chính trị như thế, thì cũng đến lúc Tàu Cộng đưa con mồi Việt Nam nằm gọn trong rọ của nó, và khi đó, kẻ đặt bẫy muốn cho sống thì sống muốn cho chết thì chết. Đó là những gì ẩn giấu đằng sau con số tăng trưởng “kỳ tích” 2,91%. Nó không đơn giản như chúng ta tưởng.
16 Tháng Giêng 2021
Cũng đúng thôi! Chỉ có 13 xu mà Trump còn cash, huống chi 20.000$/ ngày. Phải ngừng thôi, nhưng ngừng như thế nào để Giuliani không tiết lộ các khoản chi tiêu, phí tổn bao nhiêu cho các vụ kiện, bao nhiêu chạy vào túi riêng cũng là một câu hỏi khá nhức đầu cho Trump. Lạng quạng, Giuliani la ầm lên thì cũng chết dở, nghe phong thanh Giuliani đang hăm he, kiện tụng đưa ra tòa, chẳng biết đúng không. Thôi chờ khi những lá bài được lật lên thì rõ, mọi người sẽ thấy.
15 Tháng Giêng 2021
Đó là toàn cảnh của sới chọi trong suốt 5 năm qua, và cho dù 5 năm tới cũng vậy. Cũng chiến nhau, cũng thuốc nhau, cũng đánh nhau dưới chiêu bài “chống tham nhũng”. Rồi 5 măm tới cũng sẽ có kẻ chết, cũng sẽ có ngã bệnh một cách khó hiểu, rồi cũng có kẻ vào tù vv... Tất cả đều phục vụ một mục đích duy nhất, đó là giành ăn, hết. Chỉ tội cho người dân Việt, vì hiểu biết còn hạn chế vẫn cứ tung hô “Bác tổng diệt trừ tham nhũng cho dân nhờ”. Dân mình khá dễ dãi, họ thấy diệt được tên tham nhũng thì họ mừng, nhưng tên trám vào đó có trong sạch hay không thì họ không cần biết. Cái thể chế đã hổng thì thằng nào ngồi vào ghế...
15 Tháng Giêng 2021
Ai chẳng biết trong những nhóm di dân đều có người xấu, tốt. Nếu những người đã sinh trưởng trên đất Mỹ còn phạm tội ác thì nói gì người xứ lạ đến từ đói kém? Các nhà chính trị lưỡng đảng đã lợi dụng di dân để làm lợi khí tranh cử chứ chẳng thực tình muốn giải quyết vấn đề di dân cho dù đó là mạch sống (kinh tế) của nước Mỹ chỉ vì giới tiểu thương là giới trung lưu tham dự vào sinh hoạt chính trị Mỹ vì quyền lợi của họ trong đó có sự lợi dụng người di dân và đó cũng là "quyền lợi" của nước Mỹ và người Mỹ. Bạn có thể chống lại quyền lợi của nước Mỹ hay không? Bạn sẽ bị chụp mũ là "socialist" (người theo chủ nghĩa xã hội)...
14 Tháng Giêng 2021
Có thể kể một số tin vịt động trời kiểu như: Biệt kích Mỹ đột nhập nơi có máy chủ Dominion ở Đức, bà Nancy Pelosi bị bắt, quân đội Trung Quốc xâm nhập nước Mỹ, ém quân ở bang Maine, cuộc bạo loạn ở điện Capitol là do AntiFa giật dây, có thông đồng với cảnh sát, … các tin này ủng hộ tuyên bố thắng cử của Donald Trump, mặc dù ông ta thua đối thủ khá nặng. Ngoài ra còn có cả những tin vịt về Covid-19, chẳng hạn như nói rằng, báo chí Mỹ ngụy tạo ra dịch Covid-19, số người chết quá nhiều ở Mỹ do Covid-19 là không có thật, hay Covid-19 được chế tạo từ phòng thí nghiệm, là vũ khí vi trùng nguy hiểm, do Bắc Kinh tung ra để....
13 Tháng Giêng 2021
Người này nói thêm vời Huffington Post: “- Gần như mọi người trong chúng tôi đều có cảm giác hoang mang, hụt hẫng khi đám người gây bạo loạn tràn vào Tòa Nhà Quốc Hội, nhưng chúng tôi biết rằng không có nhiều thời gian để suy nghĩ. Chúng tôi phải chấp nhận nó, bởi biến cố ngày 06.01.2021 không nhắm vào chúng tôi mà nhắm đến một mục tiêu to lớn hơn là xé bỏ hiến pháp. Điều này thật điên khùng, chúng tôi không biết những kẻ đứng sau, giật dây biến cố đó nghĩ gì về hậu quả của nó. Những âm mưu đảo chánh này chắc chắn sẽ bị bẻ gẫy. Ông Donald Trump bắt buộc phải rời khỏi tòa Bạch Ốc 12:00 giờ trưa ngày 20.01.2021....
13 Tháng Giêng 2021
Trump coi chiến tranh Việt Nam là một cuộc chiến tồi tệ mà ông không bao giờ có cảm tình và theo ông đáng nhẽ Hoa Kỳ không nên liên hệ vào. Trump cũng từng tuyên bố những kẻ thua trận, bị bắt làm tù bính hay tử trân là những kẻ thua cuộc và khờ khạo (losers and suckers). Vậy thì tại sao những cựu quân nhân này lại mặc quân phục mang cờ vàng để biểu lộ sự tôn thờ của họ với Trump. Mặc quân phục, cầm cờ Vàng đi biểu tình ủng hộ một tấn công bạo lực vào trụ sở Quốc Hội Hoa Kỳ là phản quốc và sẽ bị trừng trị. Hành động này chỉ gợi cho mọi người nhớ đến chiến tranh Việt Nam mà hầu hết mọi người Mỹ đều chán ngán và VNCH lại là bên thua cuộc. Đây không phải là những gì để mấy ông bà này hãnh diện.
11 Tháng Giêng 2021
Lẽ nào những cá nhân được lựa chọn tham gia Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ 13 của đảng đều là những kẻ… đại gian, đại ác, tự thấy, tự xếp chính họ vào loại… “trời không dung, đất không tha”, trăm họ oán hận tới mức có thể đứng dậy vấn tội bất kỳ lúc nào, thành ra lãnh đạo đảng đành lựa chọn những đơn vị tinh nhuệ nhất, đầy đủ trang thiết bị nhất, buộc các đơn vị này phải luyện tập – đối phó với nhiều tình huống giả định ở mọi cấp độ, kể cả những tình huống rất phức tạp trong một thời gian dài, nhằm giữ các đơn vị đặc nhiệm với… 6.000 tinh binh ấy luôn ở trạng thái tinh thần chủ động cao nhất, hi vọng bảo đảm tuyệt đối an toàn...