Tu Dưỡng Thắng Nhân: Tôn Trọng

24 Tháng Tám 20219:39 CH(Xem: 455)

                            Tu Dưỡng Thắng Nhân: Tôn Trọng


images                           Văn hóa cúi chào của người Nhật thể hiện sự tôn trọng - hình Internet




Vũ Hoàng Anh Bốn Phương



     Tôn trọng tiếng Anh gọi là respect. Người Việt thường hay hiểu lầm về chữ tôn trọng này. Tôn trọng là con đường hai chiều chứ không phải là một chiều. Có nghĩa là nếu bạn không tôn trọng người khác thì tại sao bạn bắt người khác phải tôn trọng bạn? Một hiểu lầm khác nữa là người lớn tuổi bắt người trẻ tuổi phải tôn trọng mình mà sự tôn trọng đó có nghĩa là không được quyền nói lên những cái sai của người lớn tuổi.
Đây cũng chỉ là hình thức cả vú lấp miệng em và lạm dụng từ ngữ tôn trọng.

Theo tự điển của Lê Văn Đức và Lê Ngọc Trụ định nghĩa tôn trọng là tôn kính và quý trọng. Nhưng thế nào gọi là tôn kính và quý trọng?
Nói đúng ra tôn trọng phải được hiểu theo một nghĩa bình dân, tạm gọi đó là lối ứng xử văn hóa giữa người đối với người. Ứng xử văn hóa được được thể hiện bằng chữ nghĩa và hành động để đối với một người khác trong xã hội.

Tôn trọng qua chữ nghĩa

Chữ nghĩa sẽ chứng minh được một phần văn hóa của bản thân. Sự tôn trọng người khác được thể hiện qua chữ nghĩa dùng cho cá nhân đó. Sự tôn trọng này phải được dành cho mọi người bất kể cá nhân đó là giống dân nào, thiện-ác ra sao, ứng xử với bạn ra sao. Cái ác của cá nhân đó không cho phép chúng ta có quyền dùng từ ngữ thô lỗ cho cá nhân đó nếu chúng ta là người có văn hóa. Dĩ nhiên sẽ có người không đồng ý nhận định này bởi họ cho rằng những người ác, xấu trong xã hội không đáng để được tôn trọng cho nên chúng ta có thể dùng những từ ngữ thiếu văn hóa cho họ bởi họ không xứng đáng. Đây chỉ là hành động ăn miếng trả miếng và cá nhân nào nghĩ đến chuyện này cũng chẳng phải là người tốt đúng nghĩa.

Hãy đưa ra thí dụ để hiểu vấn đề rõ ràng hơn. Bạn sinh hoạt trong một tập thể. Một vị lớn tuổi mà bạn gọi là anh xưng em. Cách xưng hô thể hiện rõ sự thân tình và kính trọng trong sự thân tình đó. Nhưng sau một thời gian, bạn thấy người lớn tuổi này xài “bạc giả” (gian dối), không thành thật và độc tài nhưng miệng nói dân chủ. Thế là bạn đổi cách xưng hô tôi và ông. Cách xưng hô này vẫn là tôn trọng chứ bạn không dùng từ ngữ “mày, tao” bởi từ ngữ đó không nên dùng trong bất cứ trường hợp nào (dù rằng thực tế bạn bè thân, thường hay dùng từ ngữ này). Trong trường hợp này bạn tôn trọng cá nhân lớn tuổi đó nhưng bạn không kính trọng bởi người xài “bạc giả” thì chẳng có gì để kính trọng. Sự kính trọng chỉ dành cho những người xứng đáng có tư cách, đạo đức tốt, có sự tu dưỡng ở bản thân. Sự kính trọng phải được xứng đáng (earn) chứ không phải là một sự bố thí từ người khác hoặc từ hình ảnh quá khứ của tù tội cộng sản. Bạn có thể ở tù cộng sản vì sự đấu tranh của bạn. Nhưng đó là quá khứ. Cái hiện tại của bạn ra sao, có thực sự sống, ứng xử là người có tu dưỡng hay không thì sự kính trọng từ đó mà ra chứ không phải vì cái quá khứ.  Ai không xứng đáng thì sự đối xử trong thân thiện của những người sinh hoạt sẽ chấm dứt mà thay vào đó sự đối xử không còn thân thiện nhưng vẫn giữ sự tôn trọng giữa những con người.

Người Việt, đặc biệt qua sinh hoạt của mạng xã hội, thường hay dùng từ “ngu, mày, tao, thằng, nó” dành cho những người khác chính kiến với mình. Tại sao có sự ứng xử thiếu văn hóa như thế? Bởi vì người Việt thiếu sự giáo dục hiểu theo nghĩa rộng lớn (xin xem bài Tu Dưỡng Thắng Nhân: Giáo Dục). Chính vì thiếu giáo dục để rồi từ ngữ dùng thể hiện tính thiếu văn hóa của người Việt.


Tôn trọng qua hành động

Thông thường khi ai đó không tôn trọng người khác qua chữ nghĩa thì cũng khó mà tôn trọng qua hành động. Hành động thường thể hiện qua lời nói hay việc làm.

Với sự tiến bộ của khoa học kỹ thuật, người ta thường hay liên lạc qua email. Và email thì lại có tình trạng thành lập email của nhóm. Nơi làm việc thì thành lập email của nhóm là chuyện tiện lợi và người trong nhóm không có sự lựa chọn khi email của nhóm được hình thành. Tuy nhiên trong sinh hoạt của người Việt thuộc dạng xã hội, từ thiện thì hay có chuyện email của nhóm do ai đó thành lập mà không hỏi ý kiến người khác có muốn nằm trong email nhóm hay không. Một hình thức bắt cóc bỏ đĩa. Và khi cần thì loại bỏ cá nhân đó mà cá nhân bị loại bỏ hoàn toàn không có ý kiến gì về chuyện bỏ vào hay bỏ ra. Đây là lối sinh hoạt thiếu sự tôn trọng qua hành động bỏ vào hay bỏ ra khỏi email của nhóm mà không hỏi ý kiến của cá nhân đó.

Việc làm trong một tổ chức sinh hoạt thuộc dạng xã hội thì mọi người phải tôn trọng lẫn nhau chứ không thể dựa vào cái mục tiêu là sinh hoạt cho lợi ích xã hội để người lãnh đạo tổ chức có quyền lợi dụng người khác, xem thường người khác bằng những chức vụ bù nhìn còn mình thì độc tài, muốn làm gì thì làm mà không hỏi ý kiến của người trong tổ chức. Đây là hành động không những là không tôn trọng mà xem thường người khác, lợi dụng lòng tốt của người khác.

Hành động tôn trọng đôi khi chỉ lắng nghe và không trả lời khi cá nhân đặt vấn đề không hề có tinh thần lắng nghe. Đây là sự tôn trọng ở chính bản thân và tôn trọng sự tranh luận không cần thiết với những người không biết tranh luận. Trên mạng xã hội chúng ta sẽ thấy có một số ít người hoàn toàn không đối đáp lại những cá nhân hoàn toàn không có tinh thần lắng nghe mà chỉ muốn người khác nghe ý kiến của mình dù rằng ý kiến đó hoàn toàn sai với sự thật và thiếu dẫn chứng để thuyết phục người có tri thức.

Hành động tôn trọng đôi khi phải dứt khoát không hợp tác, làm việc với người không có tinh thần tôn trọng người khác; hoặc những người không có sự tu dưỡng bản thân. Người Việt có một căn bệnh rất lớn với quan niệm là chúng ta thiếu người thôi thì xí xóa nhau để cùng nhau làm việc bởi không ai hoàn hảo. Đây là một ngụy biện rất nguy hiểm để che đậy cái xấu lẫn nhau. Đồng ý rằng không ai hoàn hảo nhưng trong sinh hoạt với nhau mà thiếu sự tôn trọng, xài “bạc giả”, lợi dụng người khác thì người có sự tự trọng sẽ rút ra khỏi sinh hoạt bởi ít nhất chính bản thân mình phải tôn trọng lấy chính mình là không hợp tác với những người xài “bạc giả”.

Tôn trọng đối với sự thật cho dù sự thật xấu hay tốt. Tôn trọng sự thật xấu để rút kinh nghiệm từ cái xấu đó mà không phải phạm lỗi lầm ở tương lai. Tôn trọng sự thật tốt để cố gắng làm cho tốt hơn chứ không phải vì cái tốt đó để rồi ỷ lại, tạo ra hành động không tốt về tương lai. Chỉ có những người tôn trọng sự thật thì mới trưởng thành trong tâm, tri thức của bản thân.

Tôn trọng đối với thiên nhiên bởi thiên nhiên nuôi dưỡng con người và ngược lại con người phải tôn trọng thiên nhiên: không khai thác quá độ, không phí phạm thiên nhiên, không làm thiên nhiên bị ô nhiễm bởi quyền lợi ngắn hạn.

Một Việt Nam mới phải có những con người hiểu và biết ứng xử trong một tinh thần tôn trọng và sẵn sàng lên tiếng tố cáo, bất hợp tác với những cá nhân không có sự tu dưỡng, mượn đầu heo nấu cháo và lợi dụng người khác cho chủ đích cá nhân được bao bọc viên đường gọi là “yêu nước”.


      VHABP

Tháng 5 năm 2021
 (Việt lịch 4900)

 

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
07 Tháng Tám 2022
Một chế độ CS không cần những người lãnh đạo tài giỏi, yêu nước thương dân, Chúng chỉ cần những kẻ yêu đảng, trung thành với đảng và tận tâm, tận lực phục vụ chế độ, tuy nhiên đảng sẽ tạo cơ hội cho tham nhũng nhằm vơ vét tiền của cho cá nhân. Bằng chứng cụ thể Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng đã khẳng một điều rằng. Chống tham nhũng khó vì ta tự đánh vào ta, lời phát biểu vào ngày Sáng 17/10, ông Trọng cùng tổ đại biểu số 1 Đoàn đại biểu Quốc hội TP Hà Nội đã tiếp xúc cử tri quận Ba Đình trước kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XIV.
07 Tháng Tám 2022
Đáp lại hành động chữa thẹn của Trung Quốc là hành động thật của Mỹ. Theo CNN cho biết vào giữa Tháng Mười, Mỹ sẽ tham gia cuộc diễn tập quân sự với Ấn Độ tại vùng núi cách Đường biên giới Ấn-Trung chưa đầy 100km. Đây là thông điệp của Mỹ muốn gởi đến Trung Quốc rằng “mi động tới Đài Loan thì Tây Tạng sẽ độc lập”. Đây quả là nước cờ cao tay. Đánh Đài thì vừa ôm đầu máu mà có thể mất cả vùng Tây Tạng rộng lớn, liệu Tàu có dám đánh đổi không? Xem ra, Tàu không những dưới Mỹ về thực lực quân sự mà thua mưu Mỹ, chính Mỹ đã nhá kế “vây Ngụy cứu Triệu" để cảnh cáo Tàu.
05 Tháng Tám 2022
Cần ngửa bài tẩy của Tàu để đồng minh Mỹ tại Đông Á mạnh dạn hơn trong vấn đề đối đầu với trục ác quỷ Nga – Trung – Triều. Có người đánh giá rằng hành động của bà Nancy Pelosi sẽ làm cho Nga - Trung - Triều liên kết lại và chống Mỹ mạnh hơn nữa. Đây là đánh giá ngây thơ bởi đây là mối liên kết bền vững, dù Mỹ có “đi nhẹ nói khẽ” thì chúng vẫn chống Mỹ điên cuồng. Với khối này, phải lật bài tẩy để những nước khác xem gà mà chọn phe thì hiệu quả hơn là chiều chuộng để nó vượt mặt.
05 Tháng Tám 2022
Sự kiện tạo thành trận bão về dư luận từ đầu tuần tới giờ là việc một nam sinh thiếp đi khi đang thi môn tiếng Anh. Giám thị không đánh thức thí sinh này cho đến khi hết giờ thi và cũng không chịu nhận giấy nháp – chứng tỏ thí sinh đã hoàn tất bài thi, chỉ chưa điền vào giấy thi. Cũng vì vậy, tuy là một học sinh giỏi, điểm thi các môn khác trong kỳ thi tốt nghiệp PTTH không tệ chút nào nhưng nam sinh vừa kể phải nhận điểm 0 phần thi tiếng Anh, không được công nhận tốt nghiệp PTTH…
04 Tháng Tám 2022
Hoàn Cầu Thời báo là một phiên bản dân tộc chủ nghĩa của đảng Cộng sản Trung Quốc, tương tự như các trang mạng xã hội tiếng Việt như là Cờ Đỏ, hay trang Đấu tranh chống diễn biến hòa bình,… của đảng Cộng sản Việt Nam. Tuy nhiên, người cộng sản Trung Quốc nhiều tiền của hơn, có thế hơn, nên họ ra hẳn một trang báo, gọi là tự do ngôn luận, không phải tiếng nói chính thức của nhà nước Bắc Kinh. Người cộng sản Việt Nam thì co ro khép nép hơn, chỉ dừng lại ở mức mạng xã hội, hay đôi khi đưa các viên “tướng” như Lê Thế Mẫu chẳng hạn, lên sân khấu bênh ông Putin, làm ra vẻ rất dữ dằn.
03 Tháng Tám 2022
TQ nói diễn tập quân sự nhằm để vớt vát chút sỹ diện còn lại chứ chuyến công du của bà Pelosi đã được quân đội Mỹ bảo vệ tối đa, ngoài Hàng Không Mẫu Hạm USS Ronald Reagan chứa hàng trăm máy bay chiến đấu có khả năng áp đảo cao còn có hai tàu tấn công đổ bộ USS Tripoli, tàu tuần dương mang tên lửa điều hướng USS Antietam, tàu khu trục, USS Higgins, ngoài ra dưới đáy biển còn có tàu ngầm nguyên tử mang theo vũ khí hạt nhân có sức công phả khủng khiếp hơn cả bom nguyên tử mà Mỹ đã thả tại Nhật năm 1945. Các căn cứ quân sự Mỹ tại Nhật Bản và Thái Lan đặt trong...
03 Tháng Tám 2022
Ngày 2 Tháng Tám, BBC cho biết, bà Liz Truss đương kim ngoại trưởng Anh và là ứng cử viên sáng giá cho chức thủ tướng Anh cũng đang có dự định đến Đài Loan. Đây là một bất ngờ, bởi lực lượng quân sự của Mỹ dày đặc ở khu vực Thái Bình Dương kéo dài từ khu vực Phillipines đến Okinawa Nhật Bản nên bảo vệ bà Nancy Pelosi rất tốt. Nhưng Anh thì sao? Quốc gia này không có quân đội đồn trú tại Châu Á thì làm sao bảo vệ Liz Truss? Điều này cho thấy bà Liz Truss tin vào khả năng Đài Loan bảo đảm an ninh trước sự đe dọa của Trung Quốc.
02 Tháng Tám 2022
Tình hình Đài Loan và Trung Quốc khá giống Nga và Ukraine. Trung Quốc đang nổi lên là cường quốc cả quân sự lẫn kinh tế. Về quân sự, Trung Quốc đang đầu tư số lượng vũ khí và số quân áp đảo. Tuy nhiên, với chiến tranh hiện đại thì vấn đề ở chất lượng chứ không phải số lượng. Hầu hết vũ khí Tàu đều do Tàu sản xuất tương tự vũ khí Nga cũng do Nga sản xuất. Cả Nga và Tàu đều chủ yếu là PR bằng những thông tin dạng bài viết hoặc clip quảng cáo chứ chưa được kiểm chứng thực tế. Về công nghệ quốc phòng, Trung Quốc chỉ đang tiệm cận Nga chứ thể chưa với tới tầm như Mỹ và Phương Tây.
31 Tháng Bảy 2022
Ngân hàng nhà nước bơm rất nhiều nước vào vườn cây nhưng trong vườn vẫn có cây chết vì thiếu nước. Đấy là sự bất cập. Nguyên nhân là chỗ bơm nhiều chỗ không bơm tạo cho nền kinh tế phát triển mất cân đối, thiếu bền vững. Tại việt Nam đang xảy ra nghịch lý, đấy là chỉ số tăng trưởng rất tốt nhưng doanh nghiệp thì vẫn đang ngáp ngáp chờ chết. Để giải quyết vấn đề này thì gần như không thể, vì sự điều hành chính sách tiền tệ của Ngân hàng Nhà nước bị lố từ lâu, giờ hãm gấp là nền kinh tế nhào đầu ngay.
30 Tháng Bảy 2022
So sánh hành động của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và Ngân hàng Trung ương Thái Lan thì thấy rằng Ngân hàng Trung ương Thái đang có quá quá nhiều dư địa để thực hiện chính sách tỷ giá hoái đối nới rộng và chính sách tự do kinh doanh vàng. Còn với Ngân hàng nhà nước Việt Nam, từ nhiều năm nay vẫn cứ chới với với chính sách tỷ giá hoái đoái mà hy sinh mọi chính sách khác để người dân phải chịu thiệt trường kỳ. Theo tôi đoán, Ngân hàng Nhà nước sẽ không xóa chính sách độc quyền nhập khẩu vàng vì tôi không tin lượng USD dự trữ của Ngân hàng Nhà nước đủ du giả để...