Sự tàn phá của thể chế kinh tế XHCN, bài học Venezuela

25 Tháng Ba 202110:57 CH(Xem: 262)
                     SỰ TÀN PHÁ CỦA THỂ CHẾ KINH TẾ XHCN,
                                           BÀI HỌC VENEZUELA

163634546_262495502220282_3411997415521760095_o                                                                  Hình từ bài chủ



Đỗ Ngà



     Vào những năm 1970, Venezuela là một trong những quốc gia thịnh vượng nhất ở Mỹ Latinh. Sự thịnh vượng nhờ hoàn toàn vào dầu mỏ. Tuy nhiên thể chế kinh tế lúc đó vẫn là kinh tế tự do, các công ty dầu mỏ là công ty tư nhân hoặc liên doanh nước ngoài. Thu nhập của người dân phần nhiều nhờ dầu mỏ và nhà nước phần lớn là thu từ thuế từ dầu mỏ. Nói tóm lại là nền kinh tế Venezuela đứng trên nền tảng dầu mỏ chứ không đứng trên nền tảng phát triển con người.
Vào thập niên 80, giá dầu giảm nền kinh tế đất nước tụt giảm nhanh chóng. Như đã giải thích trong bài viết “Vì sao đồng đô la vẫn mạnh bất chấp việc Mỹ bung đến 500 tỷ?” thì kho dự trữ ngoại tệ là một công cụ lợi hại kìm hãm lạm phát thì nguồn thu từ dầu giảm kéo theo kho dự trữ ngoại tệ không đầy mà lại vơi, cộng thêm là thiếu hụt ngân sách phải in tiền. Kết quả xuất hiện lạm phát nhưng nhà nước lại thiếu công cụ kìm hãm thế là lạm phát tăng nhanh, nền kinh tế bị thả nổi, đời sống dân Venezuela đi xuống. Được biết, năm 1990, nền lạm phát 84% và tăng trưởng GDP -8,3%. Dân hết chịu nổi.
Dựa vào lòng dân bất mãn chế độ, năm 1992, trung tá Hugo Chavez lãnh đạo một số đơn vị quân đội thực hiện cuộc đảo chính. Đảo chính làm 100 người đã thiệt mạng và Hugo Chavez bị bỏ tù và được thả 2 năm sau đó do áp lực từ quần chúng. Dựa vào mối quan hệ truyền thống giữa quân đội Venezuela và lãnh đạo cách mạng Cuba – Fidel Castro đã có từ thập niên 50, vì vậy, ngay sau khi ra tù Chavez liền đến Cuba và được ưu tiên nói chuyện trước quốc hội Cuba và Fidel Castro. Đây là giai đoạn Hugo Chavez tiêm nhiễm chủ nghĩa xã hội để sau đó về áp dụng cho Venezuela. Cả ông thầy Fidel Castro và trò Hugo Chavez đều không hiểu nền kinh tế Venezuela sụp là bởi chính quyền cho nó đứng cả 2 chân lên nền tảng dầu mỏ, họ cứ đổ cho “chủ nghĩa tư bản là nguyên nhân”, trong khi đó, các nước tư bản khác thì giàu có và thịnh vượng. Cũng có ý kiến cho rằng, đây là thủ đoạn chính trị của Fidel Castro dùng để xúi Hugo Chavez làm cách mạng để sau đó Cuba được hưởng viện trợ dầu mỏ. Giữa cái dốt và cái thủ đoạn thì không biết Fidel Castro thuộc sở hữu cái nào? Có thể ông ta sở hữu cả hai.
Năm 1998, mang trong mình lá bài xã hội chủ nghĩa Cuba, Hugo Chavez tranh cử với lời hứa mạnh miệng về phúc lợi cho người nghèo và ông thắng cử. Đây là cơ hội để ông ta cho áp dụng kinh tế xã hội chủ nghĩa kiểu Cuba ở Venezuela. Ông ta cho quốc hữu hóa ngành dầu mỏ, mục đích là để nhà nước vét hết thu nhập của của ngành này chứ không phải chỉ thu nhập từ thuế như chính quyền thời thập niên 70. Hugo Chavez chỉ là tướng võ biền, ông ta không hề nhận ra điểm yếu chết người của nền kinh tế Venezuela là chính quyền cũ đã đặt cả 2 chân của nền kinh tế lên ngành dầu mỏ thay vì chỉ đặt một chân lên đó và chân còn lại đặt trên nền tảng phát triển con người làm nòng cốt như Na Uy đã làm. Sự ngu dốt đó trước sau gì cũng phải trả giá.
May cho Hugo Chavez là thời ông ta nắm quyền dầu mỏ lên giá. Mặc dù khi quốc hữu hóa, Hugo Chavez lấy ngành công nghiệp dầu mỏ từ tay những nhà quản lý giỏi và kinh nghiệm nhiều giao cho những tay chân thiếu kinh nghiệm phụ trách các nhà máy lọc dầu. Kết quả gây ra nhiều vụ hỏa hoạn và tai nạn chết người. Kết quả là sản lượng giảm đến 25% so với trước đó. Tuy sản lượng giảm nhưng giá dầu tăng cao, mà ngành dầu thuộc 100% nhà nước nên lợi tức đều rót vào túi nhà nước. Nhờ đó, Hugo Chavez thực hiện phúc lợi cho người nghèo như giáo dục miễn phí, ý tế miễn phí, cợ cấp lương thực miễn phí vv.. nói chung các khoản trợ cấp khác chẳng khác nào nước giàu. Tuy nhiên nước giàu nền kinh tế đứng trên nền tảng chất lượng nguồn nhân lực, còn Venezuela thời Hugo Chavez là làm phúc lợi bằng dầu mỏ. Vậy nên nếu dầu mỏ mất giá thì phúc lợi sẽ không còn.
Để trả công cho người đã “mang ánh sáng chân lý” cho mình, từ năm 2000, Hugo Chavez thỏa thuận với Castro là Venezuela sẽ gửi khoảng 100.000 thùng dầu mỗi ngày cho Cuba. Đổi lại, các bác sĩ Cuba đã thành lập các phòng khám cho người nghèo - cơ sở chính trị của Chavez - tại các khu vực bị áp bức nhất của Venezuela, và hàng nghìn người Venezuela đã đến Havana miễn phí để điều trị y tế mọi thứ, từ đục thủy tinh thể đến vết thương do đạn bắn. Sau trao đổi này Hugo Chavez đã kéo Cuba khỏi vực sâu của cuộc khủng hoảng kinh tế bằng một lượng xăng dầu hào phóng. Còn người dân Venezuela thì tung hô Hugo Chavez như ông thánh, là “tổng thống của người nghèo” vv...
Tuy nhiên, sự thịnh vượng dầu mỏ của Venezuela sớm nở thì cũng chóng tàn. Từ năm 2008 giá dầu thế giới lao dốc không phanh kéo theo mọi sự thịnh vượng giả tạo của Venezuela đều tan thành mây khói. Đất nước này lại một lần nữa rơi vào khủng hoảng nhưng tồi tệ hơn thập niên 80 của thế kỉ trước rất nhiều, bởi đơn giản nền kinh tế dầu mỏ lúc trước là kinh tế tư nhân nên người ta đối phó hiệu quả hơn với khủng hoảng. Còn hiện tại nắm dầu mỏ quốc doanh toàn là những quan chức tham nhũng bất tài nên sản lượng đã kém, giá lại còn thấp mà thất thoát lại rất lớn. Vì thế Venezuela rơi vào tình trạng người dân bán con như thời Chị Dậu ở Việt Nam, dân thì đi bới rác tìn đồ ăn vv... Tuy sự xuống dốc đến chạm đáy như thế nhưng chế độ XHCN của Hugo Chavez thì vẫn còn vì nó dùng họng súng giữ ghế.
Ngày 23/3/2021 trên tờ Thời Báo Kinh Tế Sài Gòn có bài viết “Chấm dứt độc quyền nhà nước có giúp ngành dầu mỏ Venezuela hồi sinh?” đã cho biết, ông tổng thống Nicolás Maduro cho biết sẽ cải cách luật về dầu mỏ để cho phép ‘các mô hình kinh doanh mới’, báo hiệu Venezuela có thể chấm dứt tình trạng độc quyền dầu mỏ. Đã quá muộn, từ năm 2010 cho đến nay là 11 năm, đất nước này đã tan nát và không còn khả năng gượng dậy vì bị nhiễm tư tưởng độc hại của Fidel Castro. Đất nước Venezuela giờ như là cơ thể “sống đời sống thực vật”, vậy lấy lại sức khỏe cho nó thì phải bắt đầu từ đâu đây? Bế tắc thôi! Đấy! XHCN nó đến đâu là tàn phá đến đó, Việt Nam cũng thế không khác được.
 
Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
11 Tháng Tư 20219:59 CH(Xem: 40)
Vâng! Vẫn là “trồng người”. Không biết ông Nguyễn Kim Sơn có thấy rằng, bài dạy “trồng người” của Hồ Chí Minh đã đẩy nền giáo dục Việt Nam đến với sự mục nát như hôm nay không? Có nguồn tin cho rằng, ông Nguyễn Kim Sơn cho con đi du học Mỹ. Không biết lời đồn này có đúng hay không, tuy nhiên nếu đúng thì cũng không có gì ngạc nhiên cả. Bởi vì hầu hết quan chức CS đều làm như thế thì ông Sơn cũng đâu dại gì “trồng người” cho con cái mình bằng mảnh đất giáo dục độc hại ở xứ CHXHCNVN này?
11 Tháng Tư 20219:57 CH(Xem: 39)
Nguyên nhân bệnh tự ti-tự cao ngoài bẩm sinh ra, phần lớn xuất phát từ một tuổi thơ dữ dội, nhiều bạo lực, có nhiều xung khích, căng thẳng, không quân bình, cơ hàn hoặc giàu có quá độ, dư thừa hay thiếu thốn về vật chất lẫn tinh thần. Tuyên giáo cộng sản Việt Nam thấu hiểu bệnh lý này hơn bất kỳ nhà tâm lý nào hết. Họ tận tâm khai thác, cào ra đâu đó những nghèo khó viễn vông trong tuổi thơ, rồi thêu dệt thành một huyền thoại ‘Từ Bần Hàn Đến Vĩ Nhân’, khoác vào những người đã và đang chuẩn bị leo lên chiếc ghế quyền lực...
10 Tháng Tư 202110:58 CH(Xem: 167)
Đã đến lúc người Việt khắp nơi trên thế giới lên tiếng, hãy nhìn nhận cho thấu đáo vấn đề và chia sẻ cùng người thân, bạn bè, gia đình về sự tàn bạo, phát xít của đảng csVN. Cao hơn nữa là tiến hành biểu tình khắp thế giới để người dân và chính quyền sở tại có cái nhìn nghiêm túc hơn về đảng cầm quyền Việt Nam hôm nay, qua đó các quốc gia sẽ có biện pháp cảnh báo, chế tài, ở mức cao hơn là cắt đứt ngoại giao, giao thương, không đồng ý để doanh nghiệp của mình kinh doanh tại Việt Nam, bởi vì giao hảo, giao thương cùng một bọn độc tài tàn bạo hoặc làm ngơ trước những...
10 Tháng Tư 202110:54 CH(Xem: 80)
Tuy nhiên nếu ông Phạm Minh Chính trên cương vị mới mà không nhận ta chính sách sai căn bản như đã nêu thì xem như ông cũng không làm gì khác ông Nguyễn Xuân Phúc. Được biết chủ trương dùng doanh nghiệp nhà nước làm “sếu đầu đàn” là của đảng chứ không phải của chính phủ. Vậy nên cũng nói thẳng là ông Phạm Minh Chính cũng sẽ không làm gì được để thay đổi chủ trương thiếu sáng suốt này đâu. Phạm Minh Chính lên cũng chẳng hứa hẹn gì nhiều. Nếu tìm lối thoát cho nền kinh tế, chỉ còn một con đường là ngã về Tàu để xúc tiến chính sách đặc khu kinh tế, hết
10 Tháng Tư 202110:53 CH(Xem: 87)
Trả lời phỏng vấn CNN vào thứ Năm, Sery Kim bào chữa rằng phát biểu của mình nhắm vào Đảng Cộng sản Trung Quốc chứ không hề nhắm vào người Mỹ gốc Á, đặc biệt những người nhập cư Trung Hoa chạy trốn khỏi chế độ áp bức cộng sản. Sery Kim tuyên bố không rút lại bất kỳ nhận định nào của mình. Hơn thế nữa, bất chấp báo cáo của FBI (2), Sery Kim nói với Dallas Morning News trong một cuộc phỏng vấn khác rằng chuyện kỳ thị chủng tộc, bạo hành người Mỹ gốc Á tồn tại từ lâu và không hề trở nên tồi tệ hơn trong năm qua. “Vấn đề chính là thiên hạ đã nói vống lên và...
09 Tháng Tư 202110:28 CH(Xem: 109)
Hãy nhìn về lịch sử Việt và học hỏi từ lịch sử Việt là dân tộc ta thoát được 1000 năm đô hộ của giặc phương Bắc là nhờ chính sức mạnh của tự mình, tự dân tộc mình chứ không chờ đợi Trump đánh Tàu hay chờ đợi ông A, ông B đánh Tàu. Chỉ khi nào chúng ta nhìn sự thật bằng bản chất của sự thật, nhìn lịch sử bằng bản chất của sử thật; chỉ khi nào chúng ta cùng lên tiếng chống cái ác, giả dối, ngụy biện thì lúc đó Việt tộc mới có cơ may thay đổi vận mệnh của chính mình và đất nước mình.
09 Tháng Tư 202110:27 CH(Xem: 116)
Sự méo mó và phản đạo đức được chính qui hóa thông qua cánh cửa an ninh. Muốn bắt bớ, đe dọa, khủng bố tinh thần, ngành an ninh đều có thể làm nó một cách công khai, không còn phải che giấu, bởi mọi thứ được chính qui hóa, hợp thức hóa. Nếu như những năm tháng bao cấp, ngành an ninh có thể bắt bớ, đánh đập người dân một cách tàn bạo trong chiếc áo công an, trong bộ dạng an ninh thì bây giờ, họ cũng có thể làm như vậy một cách gắt gao, sắt máu hơn nhưng không phải bằng bộ dạng an ninh hay công an mà nó được khoác bằng chiếc vỏ xã hội đen.
09 Tháng Tư 202110:26 CH(Xem: 72)
Sự kiện LĐA đưa "chính trị" và "hành chính" vào Hiến Pháp có ý nghĩa gì? Phải chăng LĐA xem "chính trị" như là tài năng, năng khiếu của cá nhân với tầm nhìn (vision), lãnh đạo, thuyết phục... mà không phải ai cũng có (dĩ nhiên ngoài tài năng còn có cả đức độ chứ không phải chỉ dựa vào tài mà không dựa vào đức). Trong khi "hành chính" như là đức độ, cần mẫn của những ai không có khả năng như trên nhưng muốn phục vụ xã hội, đất nước. Họ sẵn sàng hy sinh sự kiếm sống trong lãnh vực tư nhân để có cơ hội đóng góp cho đất nước. Vì thế họ cần được sự bảo vệ của Hiến Pháp?
08 Tháng Tư 202110:45 CH(Xem: 109)
Đồng ý bạn có quyền ủng hộ Trump, nhưng bạn có để ý là cựu tổng thống Bush, các thống đốc Cộng Hòa tại các tiểu bang, các cựu viên chức cao cấp như tướng Collins, cựu thượng nghị sĩ Trent Lott, cựu phó tổng thống Cheney, Rumsfeld ... đã lên tiếng ủng hộ Biden. Vì sao? Sự tấn công vào Quốc Hội không phải chuyện nhỏ. Đó là nơi đại diện cho nền dân chủ Mỹ. Luật pháp và cơ chế dân chủ cho phép bạn theo đuổi, tranh đấu ôn hòa. Mượn cớ biểu tình để bạo động, tấn công các nhà làm luật đang thực hiện nhiệm vụ của họ là phản loạn (vi phạm Hiến Pháp cho phép bạn biểu tình).
07 Tháng Tư 202111:48 CH(Xem: 97)
Khi sốt đất lên cao quá, nhiều nhà đầu tư sẽ lo ngại xảy ra hiện tượng vỡ bong bóng, và từ đó một số nhà đầu tư chuyển sang dùng tiền nhàn rỗi mua đô la dự trữ để đề phòng rủi ro. Điều đáng nói là khi cảm thấy nền kinh tế đang gặp cảnh như thế thì nhà nước cũng cần dự trữ nhiều đô la hơn nữa để phòng rủi ro cho nền kinh tế. Tình trạng Việt Nam như vậy thì các nền kinh tế mới nổi khác cũng tương tự. Chính vì thế mà nhu cầu đô la trên thị trường thế giới tăng cao hơn lượng đô la bơm ra, kéo theo đó là nguy cơ đồng đô la sẽ tăng giá.
11 Tháng Tư 2021
Vâng! Vẫn là “trồng người”. Không biết ông Nguyễn Kim Sơn có thấy rằng, bài dạy “trồng người” của Hồ Chí Minh đã đẩy nền giáo dục Việt Nam đến với sự mục nát như hôm nay không? Có nguồn tin cho rằng, ông Nguyễn Kim Sơn cho con đi du học Mỹ. Không biết lời đồn này có đúng hay không, tuy nhiên nếu đúng thì cũng không có gì ngạc nhiên cả. Bởi vì hầu hết quan chức CS đều làm như thế thì ông Sơn cũng đâu dại gì “trồng người” cho con cái mình bằng mảnh đất giáo dục độc hại ở xứ CHXHCNVN này?
11 Tháng Tư 2021
Nguyên nhân bệnh tự ti-tự cao ngoài bẩm sinh ra, phần lớn xuất phát từ một tuổi thơ dữ dội, nhiều bạo lực, có nhiều xung khích, căng thẳng, không quân bình, cơ hàn hoặc giàu có quá độ, dư thừa hay thiếu thốn về vật chất lẫn tinh thần. Tuyên giáo cộng sản Việt Nam thấu hiểu bệnh lý này hơn bất kỳ nhà tâm lý nào hết. Họ tận tâm khai thác, cào ra đâu đó những nghèo khó viễn vông trong tuổi thơ, rồi thêu dệt thành một huyền thoại ‘Từ Bần Hàn Đến Vĩ Nhân’, khoác vào những người đã và đang chuẩn bị leo lên chiếc ghế quyền lực...
10 Tháng Tư 2021
Đã đến lúc người Việt khắp nơi trên thế giới lên tiếng, hãy nhìn nhận cho thấu đáo vấn đề và chia sẻ cùng người thân, bạn bè, gia đình về sự tàn bạo, phát xít của đảng csVN. Cao hơn nữa là tiến hành biểu tình khắp thế giới để người dân và chính quyền sở tại có cái nhìn nghiêm túc hơn về đảng cầm quyền Việt Nam hôm nay, qua đó các quốc gia sẽ có biện pháp cảnh báo, chế tài, ở mức cao hơn là cắt đứt ngoại giao, giao thương, không đồng ý để doanh nghiệp của mình kinh doanh tại Việt Nam, bởi vì giao hảo, giao thương cùng một bọn độc tài tàn bạo hoặc làm ngơ trước những...
10 Tháng Tư 2021
Tuy nhiên nếu ông Phạm Minh Chính trên cương vị mới mà không nhận ta chính sách sai căn bản như đã nêu thì xem như ông cũng không làm gì khác ông Nguyễn Xuân Phúc. Được biết chủ trương dùng doanh nghiệp nhà nước làm “sếu đầu đàn” là của đảng chứ không phải của chính phủ. Vậy nên cũng nói thẳng là ông Phạm Minh Chính cũng sẽ không làm gì được để thay đổi chủ trương thiếu sáng suốt này đâu. Phạm Minh Chính lên cũng chẳng hứa hẹn gì nhiều. Nếu tìm lối thoát cho nền kinh tế, chỉ còn một con đường là ngã về Tàu để xúc tiến chính sách đặc khu kinh tế, hết
10 Tháng Tư 2021
Trả lời phỏng vấn CNN vào thứ Năm, Sery Kim bào chữa rằng phát biểu của mình nhắm vào Đảng Cộng sản Trung Quốc chứ không hề nhắm vào người Mỹ gốc Á, đặc biệt những người nhập cư Trung Hoa chạy trốn khỏi chế độ áp bức cộng sản. Sery Kim tuyên bố không rút lại bất kỳ nhận định nào của mình. Hơn thế nữa, bất chấp báo cáo của FBI (2), Sery Kim nói với Dallas Morning News trong một cuộc phỏng vấn khác rằng chuyện kỳ thị chủng tộc, bạo hành người Mỹ gốc Á tồn tại từ lâu và không hề trở nên tồi tệ hơn trong năm qua. “Vấn đề chính là thiên hạ đã nói vống lên và...
09 Tháng Tư 2021
Hãy nhìn về lịch sử Việt và học hỏi từ lịch sử Việt là dân tộc ta thoát được 1000 năm đô hộ của giặc phương Bắc là nhờ chính sức mạnh của tự mình, tự dân tộc mình chứ không chờ đợi Trump đánh Tàu hay chờ đợi ông A, ông B đánh Tàu. Chỉ khi nào chúng ta nhìn sự thật bằng bản chất của sự thật, nhìn lịch sử bằng bản chất của sử thật; chỉ khi nào chúng ta cùng lên tiếng chống cái ác, giả dối, ngụy biện thì lúc đó Việt tộc mới có cơ may thay đổi vận mệnh của chính mình và đất nước mình.
09 Tháng Tư 2021
Sự méo mó và phản đạo đức được chính qui hóa thông qua cánh cửa an ninh. Muốn bắt bớ, đe dọa, khủng bố tinh thần, ngành an ninh đều có thể làm nó một cách công khai, không còn phải che giấu, bởi mọi thứ được chính qui hóa, hợp thức hóa. Nếu như những năm tháng bao cấp, ngành an ninh có thể bắt bớ, đánh đập người dân một cách tàn bạo trong chiếc áo công an, trong bộ dạng an ninh thì bây giờ, họ cũng có thể làm như vậy một cách gắt gao, sắt máu hơn nhưng không phải bằng bộ dạng an ninh hay công an mà nó được khoác bằng chiếc vỏ xã hội đen.
09 Tháng Tư 2021
Sự kiện LĐA đưa "chính trị" và "hành chính" vào Hiến Pháp có ý nghĩa gì? Phải chăng LĐA xem "chính trị" như là tài năng, năng khiếu của cá nhân với tầm nhìn (vision), lãnh đạo, thuyết phục... mà không phải ai cũng có (dĩ nhiên ngoài tài năng còn có cả đức độ chứ không phải chỉ dựa vào tài mà không dựa vào đức). Trong khi "hành chính" như là đức độ, cần mẫn của những ai không có khả năng như trên nhưng muốn phục vụ xã hội, đất nước. Họ sẵn sàng hy sinh sự kiếm sống trong lãnh vực tư nhân để có cơ hội đóng góp cho đất nước. Vì thế họ cần được sự bảo vệ của Hiến Pháp?
08 Tháng Tư 2021
Đồng ý bạn có quyền ủng hộ Trump, nhưng bạn có để ý là cựu tổng thống Bush, các thống đốc Cộng Hòa tại các tiểu bang, các cựu viên chức cao cấp như tướng Collins, cựu thượng nghị sĩ Trent Lott, cựu phó tổng thống Cheney, Rumsfeld ... đã lên tiếng ủng hộ Biden. Vì sao? Sự tấn công vào Quốc Hội không phải chuyện nhỏ. Đó là nơi đại diện cho nền dân chủ Mỹ. Luật pháp và cơ chế dân chủ cho phép bạn theo đuổi, tranh đấu ôn hòa. Mượn cớ biểu tình để bạo động, tấn công các nhà làm luật đang thực hiện nhiệm vụ của họ là phản loạn (vi phạm Hiến Pháp cho phép bạn biểu tình).
07 Tháng Tư 2021
Khi sốt đất lên cao quá, nhiều nhà đầu tư sẽ lo ngại xảy ra hiện tượng vỡ bong bóng, và từ đó một số nhà đầu tư chuyển sang dùng tiền nhàn rỗi mua đô la dự trữ để đề phòng rủi ro. Điều đáng nói là khi cảm thấy nền kinh tế đang gặp cảnh như thế thì nhà nước cũng cần dự trữ nhiều đô la hơn nữa để phòng rủi ro cho nền kinh tế. Tình trạng Việt Nam như vậy thì các nền kinh tế mới nổi khác cũng tương tự. Chính vì thế mà nhu cầu đô la trên thị trường thế giới tăng cao hơn lượng đô la bơm ra, kéo theo đó là nguy cơ đồng đô la sẽ tăng giá.