Nga đánh Ukraine: Việt Nam có đứng lên trước ‘tiền lệ nguy hiểm’ về xâm phạm lãnh thổ?

26 Tháng Hai 20229:46 CH(Xem: 284)
  • Tác giả :

Nga đánh Ukraine: Việt Nam có đứng lên trước ‘tiền lệ nguy hiểm’ về xâm phạm lãnh thổ?

avatar1645693198309-1645693198773237005149




VOA



“Chiến dịch quân sự” của Nga ở Đông Ukraine mà Mỹ và phương Tây gọi là hành động “xâm lược” được xem là một tiền lệ xấu để Trung Quốc làm theo trong khi Việt Nam “ở thế khó” và không thể “lên án Nga”

Trong khi Mỹ và các nước phương Tây gọi “chiến dịch quân sự đặc biệt” mà Tổng thống Nga Vladimir Putin phát động ở miền đông Ukraine hôm 24/2 là hành động “xâm lược” thì Trung Quốc, nước đang bị phương Tây chỉ trích về ý đồ bành trướng lãnh thổ ở châu Á, phủ nhận việc này và tránh lên án Nga.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao ở Bắc Kinh, Hoa Xuân Oánh, hôm 24/2 nói rằng “đây có lẽ là sự khác biệt giữa Trung Quốc và phương Tây” vì Trung Quốc không “vội vàng đi đến kết luận” rằng đó là một cuộc xâm lược. Một người phát ngôn khác của BNG Trung Quốc, Uông Văn Bân, hôm 25/2 giữ nguyên quan điểm này và nói rằng Trung Quốc “hiểu những lo ngại chính đáng của Nga về các vấn đề an ninh.”

Việt Nam, một đối tác thân thiết của Nga, chưa có phản ứng gì sau khi Nga tấn công Ukraine. VOA đã gửi yêu cầu bình luận tới người phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam.

Phản ứng về diễn biến tình hình ở Ukraine ngay trước khi diễn ra cuộc tấn công của Nga, Bộ Ngoại giao Việt Nam hôm 23/2 đưa ra một tuyên bố của người phát ngôn Lê Thị Thu Hằng dưới hình thức trả lời câu hỏi của phóng viên Việt Nam và nước ngoài.

Bà Hằng cho biết “Việt Nam quan tâm theo dõi những diễn biến căng thẳng gần đây xung quan tình hình Ukraine và kêu gọi các bên kiềm chế, tăng cường đối thoại, thúc đẩy các biện pháp ngoại giao nhằm giải quyết hoà bình các bất đồng” theo luật pháp quốc tế.

“Việt Nam không thể gọi đó là xâm lược,” Tiến sỹ Hà Hoàng Hợp của Viện nghiên cứu Đông Nam Á ISEAS-Yusof Ishak nhận định. “Tôi nghĩ là đến giờ này chính phủ Việt Nam không gọi đó là xâm lược thì họ sẽ không nói. Việt Nam không có khả năng lên án nước Nga.”

Nga là nước có mối quan hệ ở tầm cao nhất với Việt Nam, tức đối tác chiến lược toàn diện. Ngoài Nga, chỉ có Trung Quốc và Ấn Độ có quan hệ ở tầm mức này với Việt Nam.

“Các lãnh đạo Việt Nam đang ở một tình thế rất khó khi Nga là một đồng minh lâu năm của họ,” Giáo sư Zachary Abuza của Đại học Chiến tranh Quốc gia ở Washington DC, với chuyên sâu về Đông Nam Á, nhận định. “(Nga) là nhà cung cấp lớn nhất các loại vũ khí hiện cho quá trình hiện đại hoá quân sự của Việt Nam và (Hà Nội) luôn có mối quan hệ thân thiện với Moscow.”

Nga là nguồn cung cấp vũ khí chính cho Việt Nam trong thời gian chiến tranh với Mỹ. Hiện tại, trọng tâm trong quá trình hiện đại hoá quân sự của Việt Nam cũng là các thiết bị quân sự từ Nga, nước đã bán cho Việt Nam các loại tàu ngầm, tàu chiến, máy bay chiến đấu phản lực chống hạm và tên lửa đất đối không tiên tiến.

“Nhưng cái mà Moscow đang làm hiện nay đặt ra một mối đe doạ rất lớn cho Việt Nam,” GS Abuza, người chuyên nghiên cứu về các lĩnh vực pháp quyền, an ninh hàng hải và tiến trình hoà bình, nói. “Nó tạo ra một tiền lệ pháp lý nguy hiểm. Những gì mà ông Vladimir (Putin) đã làm về cơ bản cho thấy rằng một số quốc gia có chủ quyền ít hơn. Và những gì ông ấy đã làm nói lên rằng chúng ta có quyền can thiệp vào một quốc gia để thay đổi lãnh đạo của họ, để khiến họ dễ uốn nắn hơn, để họ trở nên ngoan ngoãn hơn.”

Ông Putin nói rằng ông không có lựa chọn nào khác ngoài việc ra lệnh tiến hành điều mà ông gọi là một chiến dịch đặc biệt chống lại Ukraine. Phát biểu trên truyền hình sau khi công nhận độc lập ở Donetsk và Luhansk, ông Putin nói Ukraine là vùng đất cổ của nước Nga và là một phần không thể tách rời trong lịch sử nước Nga.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy so sánh cuộc xâm lược của Nga nhắm vào đất nước ông với các chiến dịch quân sự của Đức Quốc xã trong Chiến tranh Thế giới lần thứ 2.

Tổng thư ký NATO Jens Stoltenberg hôm 24/2 nói Nga đã “chọn con đường xâm lược chống lại một quốc gia có chủ quyền và độc lập.” Các nhà lãnh đạo khối Liên minh châu Âu gọi đây là một cuộc tấn công “vô cớ” trong khi Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres khẩn nài ông Putin “đừng cho phép bắt đầu ở châu Âu điều có thể là cuộc chiến tồi tệ nhất kể từ đầu thế kỷ.”

Nhiều cuộc biểu tình đã diễn ra trên khắp thế giới để lên án việc xâm chiếm lãnh thổ của Nga ở Ukraine.

Tổng thống Mỹ Joe Biden hôm 24/2 tuyên bố áp thêm các chế tài đối với Nga và nói rằng ông Putin “đã chọn cuộc chiến tranh này”. Các biện pháp trừng phạt mới của Mỹ nhắm vào các ngân hàng, giới tài phiệt và các lĩnh vực công nghệ cao của Nga.

‘Tiền lệ nguy hiểm’

Dù truyền thông chính thống của Việt Nam tỏ ra ủng hộ Nga nhưng nhiều người dân trong nước và cả người Việt ở nước ngoài không tán thành với việc Nga tấn công Ukraine.

TS Hợp, người từng sống và làm việc gần 20 năm ở Đông Âu – trong đó có Nga – và hiện đang sống ở Việt Nam, cho biết nhiều người dân trong nước “thất vọng” về việc Nga đánh Ukraine dù rằng có những người ủng hộ việc này. Những người dân Việt Nam sống ở Kharkiv của Ukraine nói với VOA rằng họ phải sơ tán và lo lắng cho tương lai trong khi “căm ghét” ông Putin và gọi ông là “kẻ xâm lược.”

Trong khi Việt Nam và nhiều nước Đông Nam Á khác đang giữ im lặng trước hành động xâm chiếm Ukraine của Nga để tránh một cuộc xung đột mà họ lo ngại có thể gây tổn hại kinh tế cho họ thì Trung Quốc tỏ rõ quan điểm đứng về phía Nga khi không lên án việc này. Trước khi Thế vận hội Olympic mùa đông diễn ra ở Bắc Kinh, ông Putin đã gặp mặt Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại đây và hai bên đã tăng cường hợp tác chiến lược. Trong khi Nga nhất trí coi Đài Loan là một phần không thể tách rời khỏi Trung Quốc thì Trung Quốc cùng với Nga phản đối việc mở rộng thêm NATO, khối liên minh quân sự mà Ukraine muốn gia nhập.

“Trung Quốc có thể có một số lo ngại về hậu quả kinh tế lâu dài của cuộc chiến tranh nhưng họ đứng về phía Nga và điều này sẽ tạo ra một tiền đề rất nguy hiểm cho Việt Nam,” GS Abuza nói và cho rằng Việt Nam công nhận lãnh thổ của Ukraine nhưng nếu để Nga xâm chiếm được Ukraine thì điều này sẽ biện minh cho các tuyên bố lãnh thổ của Trung Quốc đối với Đài Loan, Việt Nam và các quốc gia Đông Nam Á khác trên Biển Đông.

Ngoại trưởng Trung Quốc Dương Khiết Trì từng nói tại một diễn đàn khu vực ASEAN ở Hà Nội năm 2010, khi có cả Ngoại trưởng Mỹ lúc đó Hillary Clinton tham dự, rằng: “Trung Quốc là một nước lớn và các nước khác là các nước nhỏ, đó là một thực tế.”

Mặc dù ông Putin nói không có ý định xâm chiếm Ukraine nhưng vị tổng thống Nga muốn có một chính phủ “chư hầu” như Belarus, theo GS Abuza. Vị giáo sư của Đại học Chiến tranh Quốc gia Mỹ còn cho rằng ông Putin đang làm sống lại quan niệm cũ của Liên Xô về “chủ quyền hạn chế” – tức các cường quốc có chủ quyền và các quốc gia yếu hơn thì có ít chủ quyền hơn – và nếu họ không tuân theo các yêu cầu của các cường quốc thì họ sẽ tự rơi vào sự can thiệp quân sự và chính trị.

Singapore có lẽ là nước đưa ra một tuyên bố mạnh mẽ nhất ở Đông Nam Á về tình hình Ukraine khi ngoại trưởng nước này hôm 23/2 nói rằng Singapore vô cùng lo ngại về quyết định công nhận độc lập của hai khu vực tách khỏi Ukraine. Trước đó Bộ Ngoại giao Indonesia nói chung chung rằng nước này lên án bất kỳ hành động nào cho thấy sự vi phạm lãnh thổ và chủ quyền quốc gia một cách rõ ràng.

GS Abuza, tác giả nhiều cuốn sách về Đông Nam Á trong đó có 1 cuốn về chính trị Việt Nam, cho rằng nếu Hà Nội và các quốc gia Đông Nam Á khác không đứng lên và bảo vệ nguyên tắc cốt lõi của luật phát quốc tế và chủ quyền bất khả xâm phạm của các quốc gia thì “họ không có ai khác ngoài tự trách mình khi chủ quyền của họ bị đe doạ.”

Tương tự với ý kiến này, TS Hợp cũng cho rằng Việt Nam nên có thái độ rõ ràng với Nga để qua đó cho thấy thái độ của họ với Bắc Kinh, bởi theo vị tiến sỹ của viện nghiên cứu có trụ sở ở Singapore, khủng hoảng ở Ukraine sẽ cho Trung Quốc cơ hội “doạ nạt” các nước Đông Nam Á và cả Bắc Á, tạo ra rủi ro an ninh cao hơn cho khu vực.

Việt Nam hiện đang tìm cách đa dạng hoá nguồn cung vũ khí để giảm phụ thuộc vào Nga, như mua tên lửa của Israel và nhiều khả năng sắp tới là của Ấn Độ trong khi đã đạt được thoả thuận chuyển giao thiết bị công nghệ quốc phòng của Nhật Bản. Việt Nam cũng có giao thương với Mỹ, Nhật Bản và các nước khác nhiều hơn với Nga. Đó là lý do vì sao GS Abuza cho rằng Việt Nam có thể “đứng lên vì các nguyên tắc cơ bản cho trật tự quốc tế” bởi nếu không, theo ông, nó sẽ làm cho Việt Nam dễ bị tổn thương. Còn theo TS Hợp, Nga không phải là một nước cộng sản nữa và quan hệ giữa Việt Nam và Nga không còn dựa trên ý thức hệ để ngăn cản Việt Nam đưa ra quan điểm rõ ràng với Nga về vụ tấn công vào lãnh thổ Ukraine.

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
26 Tháng Năm 2022
Còn Việt Nam thì sao? Cơn bệnh đã khỏi nhưng thuốc thì vẫn chưa uống. Khi nền kinh tế Việt Nam điêu đứng vì covid, Chính phủ cũng dự trù một gói kích cầu 347.000 tỷ đồng tương đương 15 tỷ đô la. Tuy nhiên cho đến nay, gói kích thích này không được giải ngân được một xu nào. Gói kích thích mà bị nghẽn thì hậu quả là doanh nghiệp chết hàng loạt và nội lực nền kinh tế bị tổn thương nghiêm trọng. Nếu bung hết 15 tỷ đô ấy, cứu bao nhiêu là công ty ông Phạm Minh Chính có biết không? Ông Chính có cho thống kê thiệt hại không?
25 Tháng Năm 2022
Putin tưởng mình mạnh, hắn “bợp tai” Ucraina thì lập tức nước Nga bị đánh hội đồng. Nga cô đơn dù kế bên có anh bạn Tàu. Bạn của Putin là thế, loại bạn “mạnh ai nấy lo”. Cuộc chiến ở Ucraina, ngoài Tàu thì Putin cũng được sự ủng hộ của Belarus. Tuy nhiên, quốc gia này chỉ ủng hộ miệng, không hề có hành động nào cả. Như vậy rõ ràng, bạn của Putin là loại bạn “mạnh ai nấy lo” chứ không phải là như những người bạn “không sinh cùng ngày cùng tháng cùng năm nhưng nguyện chết cùng ngày cùng tháng cùng năm” của Mỹ. Việt Nam đang “làm bạn với tất cả” cũng theo dạng...
24 Tháng Năm 2022
Vấn đề là miếng bánh kinh tế đất nước quá ngon, ĐCS thì tham lam, không giành lấy miếng bánh kinh tế với dân thì làm sao Đảng đủ tiền để cột lòng trung thành của quan chức với đảng? Tiền vì tham nhũng, tiền vì rút rỉa từ các công ty có vốn nhà nước chính là một thứ “dòng sữa ngọt” làm giàu cho quan chức đồng thời nuôi sống Đảng. Xem sự giàu có của Trần Bắc Hà khi nắm BIDV thì biết doanh nghiệp nhà nước mang lại lợi ích cho đảng viên của nó kinh khủng như thế nào? Doanh nghiệp nhà nước thua lỗ thì quan chức đầy túi.
22 Tháng Năm 2022
Dự trữ ngoại tệ của Ngân hàng Trung ương Nga đang bị Mỹ và EU cho đóng băng mất một nửa. Vì vậy dư địa cho chính sách ổn định đồng ruble bị bóp lại. Nước Nga đang rất cần USD để trữ vào kho phòng rủi ro, vì vậy chính phủ Nga mới quy định, tất cả các doanh nghiệp xuất khẩu phải đổi 80% lượng USD thu được cho Nhà nước và hạn chế việc rút ngoại tệ của người dân. Chính sách này tuy giúp kho dự trữ ngoại tệ của Nga tăng lên nhưng ngược lại nó lại làm cho thị trường tự do khan hiếm USD, mà càng khan hiếm Dollar chợ đen càng bị đẩy lên cao là điều khó tránh.
20 Tháng Năm 2022
Một rạp hát mà có “lỗ chui” rộng gấp 4 lần cổng soát vé thì rõ ràng trong rạp có mấy người dùng vé để vào xem? Ai dùng vé chắc bị chửi là “đồ điên”. Với kẽ hở đó, nếu tôi là chủ doanh nghiệp, thì dù có đáp ứng đủ điều kiện niêm yết tôi cũng chọn “đi cửa hậu”. Vì ít nhất, đi cửa hậu tôi huy động nguồn vốn lớn hơn so với việc đi cửa chính. Như vậy, trong 80% doanh nghiệp không niêm yết ấy, rất có thể có doanh nghiệp đủ khả năng niêm yết nhưng họ không chọn con đường chính. Bởi không niêm yết có lợi đủ điều.
20 Tháng Năm 2022
“Bởi vậy, mỗi lần đặt vấn đề với người Việt trong nước và người Việt hải ngoại thì nó lại thêm một lần nhức nhối cho dân tộc Việt Nam này. Tôi cũng nói thẳng, nhiều lãnh đạo Việt Nam đi ra nước ngoài nhất là sang Mỹ, chưa ai dám mời cộng đồng người Việt Quốc gia ở Mỹ để mà đối thoại để cho hai bên thông cảm lẫn nhau. Và tôi cũng chưa thấy một quan chức Việt Nam nào dám bước ra vùng Little Sài Gòn để tìm gặp cộng đồng người Việt Quốc gia để mà đối thoại.”
19 Tháng Năm 2022
Ông hãy nhìn đi, chỉ sau mấy chục tiếng ông khoác lác tại nước ngoài thì trong nước lực lượng công an của ông đã bạo hành một luật sư tại chính trụ sở công an Sài Gòn, sau đó đối diện với đơn tố cáo của ông luật sư thì người phát ngôn công an thành hồ cho là ông ta bị trượt ngã, tự té chứ không có ai đánh đập cả. Chuyện tự ngã này nó cũng như là chuyện người dân tự treo cổ trong đồn công an, như CSGT không có vung ma trắc vào mặt người dân trong quá trình đi kiếm bánh mì mà chỉ là người dân… tự đến gần CSGT và lấy cây gậy của công an… tự đánh vào mặt mình!
19 Tháng Năm 2022
Như vậy là câu khen của Trịnh Văn Quyết đối với ông Trà và ông Trung rằng “tin vui cho chứng khoán Việt Nam” nên hiểu là “tin vui cho những gian thương trên sàn chứng khoán Việt” mới đúng. Bản chất của nhân sự cấp cao trong ngành chứng khoán của nhà nước là cấu kết và trục lợi. Nó là loại lợi ích nhóm ngành chứng khoán y hệt như lợi ích nhóm các lĩnh vực khác. Mà vốn hóa của HoSE là rất lớn, khoảng trên 5 triệu tỷ đồng tương đương 217 tỷ đô la Mỹ. Một thị trường vốn lớn như vậy mà do con người như Lê Hải Trà điều hành thì có thể nói, rất rủi ro.
18 Tháng Năm 2022
Sự thật rành rành như thế nhưng ngày 12/5, trên trang Báo Điện Tử Chính Phủ có lời chống chế rằng “SEA Games 31 phải là cuộc chơi vô tư, sòng phẳng, trung thực, Việt Nam sẽ không dùng "kỹ thuật, kỹ xảo" để lấy huy chương bằng mọi giá”. Việc gian xảo ở tổ trọng tài có hay không tôi không biết, tuy nhiên hành đông gian gian trá ở ban tổ chức SEAGAMES là quá rõ. Họ đã áp các môn địa phương thuộc lợi thế nước chủ nhà để vét huy chương. Thậm chí vét rất đậm. Thực sự, lời thanh minh của Chính phủ CS Việt Nam là một lời nói của kẻ vô liêm sỉ. Làm bất chấp những gì đã cam kết rồi sau đó phủ nhận.
18 Tháng Năm 2022
Không chỉ Phạm Minh Chính văng tục mẹ nó mà đám quần thần cũng hùa theo cùng giọng điệu. Bộ trưởng Công an Tô Lâm khi đề cập đến cựu Phó Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ dưới thời Tổng thống Donald Trump là ông Matthew Pottinger đã gọi ông này là “thằng”. Một thuộc hạ của Chính còn nịnh tung tóe “Mình nói nó mãi nó cũng phải ngại”. Phạm Minh Chính hể hả thể hiện sự độ lượng, kiềm chế đã không dạy dỗ hết ý hết lời “Mình có thêm một ý nhưng nói chi cho nó dài dòng. Như tôi với các ông ngày xưa nói mãi mới tìm được tiếng nói chung. Nhưng mà thôi nó loãng vấn đề”