Tử tế, ở đời…

20 Tháng Chín 202011:19 CH(Xem: 622)

                                     Tử tế, ở đời…

9870974a-54db-4b69-b060-aa74e5e89c2a
                                                                  Hình từ bài chủ


Tuấn Khanh
  RFA Blog



     Một trong những văn bản thất truyền, luôn là niềm tiếc nuối cho các nhà nghiên cứu sử Việt Nam, đó là Thất trảm sớ của quan văn Chu Văn An (1292-1370). Có thể văn bản đó đã bị hủy bởi triều đại của vua Trần Dụ Tông (1336-1369), hoặc bị nhà Trần lưu vào vào dạng văn bản tối mật, rồi thất lạc. Đời làm quan của bậc đại thần Chu Văn An không chỉ là trí tuệ, mà là sự thanh cao chính trực. Ngài được mời vào chức Tư nghiệp Quốc Tử Giám, dạy học cho con vua Trần Minh Tông (1300-1357), và được kính trọng như là một giảng sư vĩ đại của nhà Trần, đóng góp cho giáo dục và phát triển triết học Khổng tử (thời đó, triết học Khổng tử là nền tảng học thức của nhiều nước châu Á).

Đến đời vua sau, ngài Chu Văn An sớm nhận thấy đất nước loạn ly, quan lại trở thành một đảng phái, bao che cho nhau để cướp bóc, tàn hại dân lành, cướp đất giết người, xa hoa đạo đức giả. Kẻ gần gũi chính quyền, bị tội chỉ có kiểm điểm, cảnh cáo. Còn không, chỉ có thể bị xử tội khi phe nhóm thanh lọc lẫn nhau. Đã vậy, còn nổi lên những kẻ lạm dụng, nịnh hót rỉ tai, dối lừa che án.

Dù chỉ có chữ nghĩa và tấm lòng là quan trọng trong đời mình, biết cũng không thể chống lại nổi với hệ thống thị vệ và mật báo đã ăn tiền thuế thân, tô tức mà luôn phản dân hại nước, nhưng ngài Chu Văn An đã không ngại hiểm nguy, tự mình dâng Thất trảm sớ. Trong đó, sớ kêu gọi vua Trần Dụ Tông cho chém bảy gian thần hợp lại như một đảng phái, đang lũng đoạn đất nước.

Với kẻ cầm quyền không được nhân dân chọn lựa, tội ác, hưởng thụ, hãm hại lương dân, dí gươm cướp đất… là thảm nạn sinh ra không đếm sao cho xuể. Muôn đời vẫn vậy, cái ác vẫn luôn có thế đứng của chúng trên nỗi đau của nhân dân. Thất vọng vì lẽ đời bất toại, ngài Chu Văn An cáo lão từ quan, tự đặt cho mình biệt hiệu là “Tiều ẩn” (có nghĩa là người hái củi một mình, không muốn gặp ai). Từ lúc làm quan cho đến khi cáo lão về quê, và qua đời, ngài chưa bao giờ tự xưng mình là người tử tế.
Kể lại chuyện xưa, chỉ để nhắc lại rằng, ông Nguyễn Đức Chung, một trong những nhân vật chủ chốt của đại án Đồng Tâm, vẫn được vài cây bút nhận định rằng ông là một người tử tế. Mỉa mai thay, hai chữ “Tử Tế”, không thể cậy vào người khác tô vẽ cho mình, hay về hưu rồi có thể tuyên bố làm người tử tế.

90491e0f-0222-4a06-ad5a-f7631a3147d4
Hình minh hoạ. Đoạn trạng thái trên FB của nhà báo Nguyễn Như Phong viết về ông Nguyễn Đức Chung (đã đóng) FB

Tử tế nơi quan trường là một vệt sáng trên nền trời tăm tối, chỉ có thể tạo ra tự nhiên bằng cuộc đời và hành động thật sự. Tử tế không thể có bằng suy đoán và tưởng tượng trong quan hệ chính trị.

Năm 2018, nhà báo Huy Đức từng viết trên Facebook ca ngợi về một tính cách tử tế của ông Chung, thông qua sự quen biết để dự báo về tương lai của Đồng Tâm. Năm 2020, nhà báo Nguyễn Như Phong thì ca ngợi tính cách tử tế của ông Nguyễn Đức Chung, qua nguồn tin riêng, cho là ông Chung đã không đồng ý âm mưu tấn công bất hợp pháp vào làng Đồng Tâm. Còn nhớ, tháng 2-2019, nhà báo Hoàng Hải Vân cũng có bài viết trên Facebook ca ngợi tính cách tử tế, sống có “tình huynh đệ” của Bộ Trưởng thông tin và truyền thông Trương Minh Tuấn. Và nếu thử dùng Google để tìm lại, chắc các bạn cũng sẽ tìm thấy rất nhiều bài ngợi ca sự tử tế của ai đó, khi họ kết thúc vị trí chính trị của mình, từ Đinh La Thăng, Trịnh Xuân Thanh... đến cả Lê Đức Anh.

Tử tế không phải là lương bổng, cũng không phải là huân chương chiến công... nhưng khi đã sống đủ phần đời của mình, có cả danh và lợi, không ít các nhà làm chính trị vẫn cố vơ vào khái niệm đó của nhân dân. Thiếu phần đó, họ có vẻ như sợ chết không yên dưới nấm mồ, có thể vì sợ nhân dân quay mặt mỉm cười.

Với Nguyễn Đức Chung, từ thời làm giám đốc công an, phải nói rõ đó là một tay sắt máu. Dùng côn đồ để đánh đập luật sư, nhà báo, cựu đảng viên cộng sản… và tất cả những ai lên tiếng cho đất nước là một trong những phương thức lành nghề của ông.

Giai đoạn chuyển qua làm chủ tịch của Hà Nội, ông Chung cũng lừng danh không ít về việc làm ăn sân sau với công ty Nhật Cường, với chuyện lọc nước sông Tô Lịch, và cả sự lật lọng trong vụ án Đồng Tâm.

Vậy đó.

Tử tế, là sống ở đời, và là sống cả đời với ý nghĩa đó. Tử tế không thể được tô vẽ vài phút trên truyền hình, dăm ba trang báo, in thành sách… đã là có thật.

Tử tế thật là nhân dân nhìn nhận và kính trọng, thờ phụng. Hoa ở các ngôi mộ những người tử tế, nhân dân mang đến. Đền đài, nhang khói và tu sĩ của những kẻ ác, chỉ có tự dựng và hốt hoảng trong nỗi cô đơn.

À quên nói, văn bản Thất trảm sớ bị thất lạc, có thể do triều đình đời sau tự xấu hổ mà hủy đi. Nhưng thỉnh thoảng cũng có một vài triều đại, tên những kẻ như vậy lại được đưa vào sách giáo khoa hay đặt tên đường...

--------------
Đời sau không ai biết bảy “đảng viên” bị dâng sớ là ai. Nhưng trong truyện dã sử của nhà văn Hoàng Quốc Hải thì bảy cái tên bị ngài Chu Văn An dâng sớ là:
- Hoạn quan chi hậu cục Mai Thọ Đức
- Ngự y Trâu Canh (là Hán gian leo cao luồn sâu trong lãnh đạo)
- Chính chưởng phụng ngự Bùi Khoan
- Nội quan Văn Hiến
- Tả ty lang trung Nguyễn Thanh Lương
- Hữu ty, hữu bộc xạ Tâm Đức Ngưu
- Đổng binh Đoàn Nhữ Cẩu

* Bài viết không thể hiện quan điểm của Đài Á Châu Tự Do

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
27 Tháng Mười 20209:37 CH(Xem: 130)
bác mới chính là một anh hùng Núp thứ thiệt, núp hẳn hoi dưới hầm đàng quàng à nha, ngày giặc Tàu kéo cái giàn khoan HD 981 vào khai thác tại Vịnh Bắc Bộ bác núp trong tòa nhà chính phủ kiên cố và thì thào: “Nếu bất ổn xảy ra thì liệu chúng ta có yên ổn ngồi đây họp được không…”, bác núp mọi nơi mọi lúc, người dân biểu tình chống TQ bác núp, người dân nổi loạn Bình Thuận bác núp, đại dịch Cô Vi xảy ra bác còn núp kín hơn dưới ba tầng hầm, thở oxy, ăn cháo yến mạch cầm lòng, nín thở qua truông và tồi bại hơn khi bão về miền Trung mấy thằng đàn em của bác chúng nó sợ sập mấy cái thủy điệm lởm đến không thể...
27 Tháng Mười 20209:36 CH(Xem: 102)
Tiền hỗ trợ lũ lụt miền Trung do một số nước như Nhật Bản, Mỹ, hàn Quốc và Đài Loan đã gửi tới Chính phủ VN nhằm giúp đỡ bà con vùng lũ lụt, cùng với nhiều ban ngành, cán bộ nhân viên nhà nước đóng góp ủng hộ bà con miền Trung đó là một số tiền của rất nhiều người đóng góp vào trong đó. Nhưng cái thằng có gương mặt như thằng nông thôn đội nón cối mà khôn ranh đáo để, hắn ta mượn hoa cúng phật nhằm đánh bóng tên tuổi cho hắn. Mỗi một thùng hỗ trợ, hay một phong bì đều viết tên của hắn như thể rằng tiền của hắn bỏ ra làm từ thiện.
26 Tháng Mười 202011:05 CH(Xem: 173)
Mẹ đâu có muốn đi đâu, thân già chỉ muốn ở yên trong nhà mà cũng không được. Tụi nó lôi mẹ đi đóng phim lãnh quà cứu trợ của thủ tướng. Mẹ van xin nhưng tụi nó nói ở đây có mình mẹ là già nhất, chụp hình mới có giá trị. Chụp xong nó cho mẹ cái thùng quà. Về nhà mẹ mở ra chỉ có 4 gói mì tôm, 2 lá cờ tổ quốc với lại một đống hình bác hồ không biết để làm gì. Mẹ già quá rồi đâu còn thiết chuyện tình ái gì nữa. Nghe mẹ hắn nói xong, hắn không biết nên khóc hay cười. Nhưng hắn rất tức bọn tuyên giáo. Toàn một lũ ngu. Nuôi phí cơm. Tuyên truyền mà cũng không biết đường mà tuyên truyền....
26 Tháng Mười 202011:02 CH(Xem: 113)
Ông Phúc nói rằng, bão số 9 rất mạnh, chúng ta sẵn sàng chủ động để ứng phó sẽ huy động xe tăng, trực thăng nhằm hỗ trợ giúp dân, giải phóng cho miền Trung. Nếu tình hình theo diễn biễn phức tạp có thể TT Nguyễn Xuân Phúc có thể điều động thêm đại bác, tên lửa pháo cao xạ để chống phá được cơn bão số 9. Nghe ông Phúc nói mà chúng ta cảm tưởng như sắp có biến cố rung trời nở đất, lũ lụt cũng phải sợ không dám từ ngoài biển tràn vào đất miền Trung. Ông Phúc nổ to hơn cả bom mìn, cứ theo đà này thì giặc phương Bắc cũng phải hoảng sợ không dám xâm chiếm biển đảo và đất liền của VN nữa...
25 Tháng Mười 20208:49 CH(Xem: 127)
Năm nay thiên tai tàn phá nhiều tỉnh miền trung. Sau bão lũ chính phủ phải chi ra một lượng tiền để sửa sang hạ tầng như cũ và những khoản chi khác chỉ để khắc phục những thiệt hại về nông nghiệp. Khoản chi này chỉ là sửa chữa nó không phải là những khoản chi kích thích tăng trưởng nhưng chính phi vin vào đó mà tính cho GDP năm nay. Dù có dự đoán tăng trưởng năm nay khoảng 2 đến 3% thì thực sự con số đó chỉ là con số ảo. Đó là tăng trưởng bẩn không có chất lượng nên không nói lên điều gì. Tuy có tăng trưởng dương nhưng thực sự nền kinh tế này đã thấm đòn rồi khó mà gượng dậy nhanh chóng được.
25 Tháng Mười 20208:45 CH(Xem: 202)
Tự miệng bà đó đã nói lên một điều rằng, nhiều năm qua các công quỹ hỗ trợ ăn bớt xén quá nhiều, giờ mới tìm gia biện pháp nhằm đánh lừa niềm tin của người dân. Bà Phó chủ tịch mặt trận, như là một loại mặt dày cất nên tiếng nói đề xuất cơ chế giám sát vận động cứu trợ cũng chẳng giúp ích gì cho người dân, mà ngược lại những khoản tiền mà người dân được nhận bị sẽ hụt bớt đi rất nhiều. Vì vậy tự người dân quyên góp giúp đỡ trao tận tay cho nhau còn hay gấp vạn lần qua cái Mặt Trận Tổ Quốc làm gì...
25 Tháng Mười 20208:33 CH(Xem: 89)
Thủy điện tồn tại, giá điện vẫn tăng, trong khi các công trình điện gió, điện năng lượng mặt trời không có đường ra, một bài toán nan giải cho điện Việt Nam chỉ vì các công trình thủy điện và nhiệt điện liên tục báo lỗ, cần thu hồi vốn. Trong khi đó, nếu làm một cuộc điều tra nghiêm túc thì các chủ đầu tư thủy điện có lãi từ lúc thủy điện chưa hoạt động. Lãi từ rừng lòng hồ, lãi từ việc trồng rừng, lãi từ khai thác quặng… Và khi thủy điện hoạt động, nguồn điện được bán cho các nước khu vực, chủ yếu là bán cho nước bạn Lào, nó không có tính hiệu dụng cho dân sinh Việt Nam. Và đương nhiên lợi nhuận chỉ rơi vào tay nhà đầu tư...
24 Tháng Mười 202011:03 CH(Xem: 302)
mụ ngồi trên chiếc ghế được gọi là ‘rồng đỉnh’, bằng gỗ cẩm lai được rao bán trên mạng với giá 1,59 tỉ tiền hồ, tương đương 68.500 đô Mỹ hay 96.600 đô Úc. Lũ từ phá rừng mà nên, và những biệt phủ dinh thự cất bằng hàng trăm khối gỗ quý ngàn năm, những bộ bàn ghế khủng chạm rồng mây trong các nhà quan đỏ, là những chứng tích phá rừng khó chối. Lần này không chỉ mỗi người dân vô tội phải chịu nạn vì lũ, nhà cửa hoa màu lẫn con người bị lũ cuốn, mà có cả tướng lẫn tá của chúng đền tội, chết rồi vẫn còn đây đầy lời nguyền rủa. Nên cho lính tháo cất giấu những tranh, vật trang trí bằng gổ quý, nhưng đã muộn....
24 Tháng Mười 202011:02 CH(Xem: 271)
Bản chất của chính quyền này là một cỗ máy tham nhũng khổng lồ, bất kỳ thứ gì ăn được cho vào thì luôn bị vô số lưỡi dao xén từng phần, thượng tầng cũng có dao, trung tầng cũng có dao và hạ tầng cũng có dao và chúng thi nhau xén nếu có cơ hội. Vì vậy, có thể nói lượng tiền cứu trợ 10 phần thì chưa chắc gì người dân hưởng được 1 phần. Thực tế cho thấy, dân chọn người nổi tiếng để gởi gắm đồng tiền tình thương là sáng suốt, không nên nhét tiền vào cỗ máy xén của CS để rồi dân thì vẫn đói còn quan chức thì cứ béo mập lên.
24 Tháng Mười 202011:01 CH(Xem: 208)
Nhân dân VN đã vui mừng được biết tin. Đất nước VN đã lọt vào danh sách trong top 10 quốc gia đáng sống và làm việc nhất thế giới. Nhờ đảng lãnh đạo cho lên VN đã lọt vào 10 nước đang phát triển, đáng sống và làm việc nhất trên thế giới, vượt qua cả Mỹ, Nhật, Pháp, Thủy Điển, Ý. v.v. Nhân Dân VN đã có một cuộc sống ấm no và hạnh phúc, với mức lương tổi thiểu từ 3 triệu đến 4 triệu đồng VN, mức lương tính theo từng vùng. Với chính sách của đảng và nhà nước VN sẽ quyết tâm không để ai CHẾT ĐÓI, tuy nhiên nhân dân ta vẫn còn đói khổ cho đến lúc chết.
27 Tháng Mười 2020
Trong quá khứ, các nước Hàn Quốc, Đài Loan, Singapore, Hồng Kông đã vượt được trong khi Nam Phi, Brazil, Argentia thì thất bại. Khi nền kinh tế tiến đến GDP đầu người tầm 12 ngàn đô, khi đó quốc gia cần phải cải cách thể chế để đưa nền kinh tế tiến lên tầm cao mới. Với quốc gia càng phát triển thì cơ chế càng phải minh bạch, bộ máy cần tinh gọn và vận hành hiệu quả. Từ đó tham nhũng sẽ giảm, chính sách sẽ tốt, và bộ máy quản lý hiệu quả thì mới có thể mới đẩy thu nhập người dân lên top đầu. Nếu cải cách thất bại thì xem như quốc gia ấy bị dính bẫy và cứ bị kẹt lại tầng dưới.
27 Tháng Mười 2020
Khởi tố Trump sẽ là một quả bom chính trường mà một Tổng thống như Joe Biden có lẽ sẽ không chọn để kích nổ. Nhưng một chính quyền mới có thể khôi phục cuộc điều tra của Công tố viên độc lập Robert Mueller về vụ Trump gây cản trở tư pháp hoặc tổ chức một cuộc điều tra mới về những nghi ngờ xung quanh việc đóng thuế của Trump do New York Times đã công bố trong một báo cáo điều tra gần đây. Trump cũng đang phải đối mặt với một điều tra được thực hiện bởi ủy viên công tố quận Manhattan mà có thể dẫn đến truy tố hình sự cấp tiểu bang. Tiếp đến sẽ là hàng loạt những vụ kiện tụng...
26 Tháng Mười 2020
Trong khi đó, chúng ta lại không lưu tâm đến sự oái oăm, sự cay nghiệt của lịch sử, biến Lá Cờ Quốc Gia thành ra Lá Cờ Của Động Đồng, cầm “Lá Cờ Quốc Gia” để mà đi đón chào, hoan hô, ủng hộ cho cá nhân một ứng cử viên như Trump hay Biden. Trump hay Biden là cái đếch gì mà chúng ta phải đem cả Đất Nước, Tổ Quốc, Dân Tộc… ra đón chào, hoan hô như thế? Thật đáng xấu hổ và buồn cười cho đám người Việt tỵ nạn – tỵ nạn cái gì nhỉ? – ở Nam Cali. Cộng Sản gọi chúng ta là “tay sai Đế Quốc Mỹ”, chưa đủ sao mà nay chúng ta lại đem Dân Tộc, tổ tiên người Việt Nam chúng ta xuất hiện ở đây, nơi đón chào, chào mừng...
26 Tháng Mười 2020
Cuộc bầu cử tổng thống Mỹ đến gần, không biết người Mỹ có chiến nhau khốc liệt hay không nhưng người Việt chiến nhau không khoan nhượng. Đấy! Trí lực sức lực của người Việt chúng ta đang đổ vào chuyện vô ích trong khi đó Việt Cộng thì cứ ngày một củng cố mối quan hệ với Mỹ bất chấp tổng thống Mỹ là ai. Khi chúng ta lãng phí trí lực vào những chuyện vô bổ thì tất vấn đề khác bị bỏ phế. Phong trào dân chủ sẽ không đi đến đâu nếu người Việt chia rẽ vì những “ông Tây” bên Mỹ. Hãy nhìn người Thái, nếu họ lo chiến nhau vì Trump và Biden thì liệu họ có sức mạnh đông đảo xuống đường để đòi dân chủ không?
25 Tháng Mười 2020
Theo Pew Research Center, Ấn Độ và Việt Nam là 2 nước đặc biệt có mức ủng hộ Trump cao nhất thế giới, 58% và 56%. Nhiều nơi ở Ấn Độ, người dân đã lập bàn thờ, đắp tượng thờ cúng Trump. Không biết ở VN đã có ai đắp tượng thờ cúng Trump hay chưa, nhưng qua FB, YouTube, con số người Việt thần thánh hóa Trump rất đông, có người nói rằng Trump là thừa sai của Chúa, là người Chúa Trời đưa xuống trần cứu nước Mỹ và nhân loại…Ngay khi Trump kêu gọi dùng Hydroxychloroquine chữa bệnh Covid-19, nhiều MS, FBker người Việt còn tán tụng cho rằng Trump là Hippocrates đầu thai.. đang cứu thế giới!
25 Tháng Mười 2020
Năm nay thiên tai tàn phá nhiều tỉnh miền trung. Sau bão lũ chính phủ phải chi ra một lượng tiền để sửa sang hạ tầng như cũ và những khoản chi khác chỉ để khắc phục những thiệt hại về nông nghiệp. Khoản chi này chỉ là sửa chữa nó không phải là những khoản chi kích thích tăng trưởng nhưng chính phi vin vào đó mà tính cho GDP năm nay. Dù có dự đoán tăng trưởng năm nay khoảng 2 đến 3% thì thực sự con số đó chỉ là con số ảo. Đó là tăng trưởng bẩn không có chất lượng nên không nói lên điều gì. Tuy có tăng trưởng dương nhưng thực sự nền kinh tế này đã thấm đòn rồi khó mà gượng dậy nhanh chóng được.
24 Tháng Mười 2020
Là một người thực hành chủ nghĩa bảo thủ khóc nhè, Trump nghĩ rằng không ai phải chịu đựng quá nhiều thua thiệt như ông kể từ khi Job mất lạc đà và mắc bệnh nhọt. Và luôn luôn là một kẻ yếu đuối, Trump sẽ kết thúc nhiệm kỳ tổng thống của mình y như khi ông bắt đầu nó: bằng những lời than vãn. Trump đã dành ngày đầu tiên khoác lên vai một danh vị uy vệ của một vị tổng thống để tranh cãi bác bỏ bằng chứng cho rằng, đám đông lễ nhậm chức của ông về cơ bản nhỏ hơn đáng kể so với lễ nhậm chức của người tiền nhiệm Obama. Những ngày than vãn của Trump tiếp tục diễn ra tại trụ sở CIA, tại bức tường tưởng niệm những người đã chết khi phục vụ cơ quan này.
24 Tháng Mười 2020
Tu dưỡng thắng nhân để chúng ta nhận diện ra khả năng, tư cách của từng người để từ đó có thể hợp tác làm việc hoặc giao công việc cho đúng khả năng với mỗi cá nhân. Sự thất bại của hệ thống xã hội hay của bất cứ công ty nào là do sự lựa chọn không đúng người và áp dụng một tư tưởng (triết học hay chính sách) hoàn toàn đi ngược lại thực tế sinh hoạt xã hội loài người của thời đại. Để làm được điều này, chúng ta cần phải có sự tu dưỡng để nắm và hiểu rõ tâm sinh lý của chính mình và người khác hầu có những ứng xử cho phù hợp, tạo ra sự hài hòa thay vì là xung khắc. Dĩ nhiên chúng ta không thể nào tránh được sự xung khắc...
24 Tháng Mười 2020
Khi bạn gặp những quảng cáo như thế trên FB và bạn thông báo cho FB biết là bạn đánh giá đó là quảng cáo lừa gạt. Quảng cáo đó không còn hiện trên FB của bạn nhưng những quảng cáo khác, cũng giống như thế tiếp tục hiện lên. Bạn càng báo cho FB bao nhiêu thì quảng cáo thuộc thể loại đó tiếp tục hiện lên. FB không quan tâm người mua quảng cáo từ FB là thuộc dạng làm ăn đàng hoàng hay làm ăn gian dối, lừa gạt người. Và FB cũng không chịu trách nhiệm khi bạn bị lừa gạt dù rằng FB cũng là đồng phạm trong vụ này. Người viết lá thư này không hiểu sau khi bạn báo với FB là quảng cáo đó thuộc dạng lừa gạt thì FB xử lý...
23 Tháng Mười 2020
Chúng ta đã chứng kiến trong mấy ngày qua các chính quyền địa phương cố tình tìm mọi cách ngăn chặn làm khó dễ cho các đoàn xe ở các tỉnh thành khác đến miền Trung hỗ trợ lũ lụt, có nhiều đoàn xe và người đi cứu trợ họ đã bị các cán bộ địa phương chặn lại, sống trong chế độ cộng sản Chủ nghĩa là thế đấy, thương xót cho đồng bào vùng lũ. Chính quyền địa phương khu vực vùng lũ lụt còn trục lợi trong như đứng ra tổ chức cho thuê xuồng máy cano, thuyền di chuyển đến vùng điểm lũ với giá 4 triệu đồng cho một đợt mà chỉ chuyển được khoảng 25 xuất hàng hỗ trợ.