Thời đại ‘fake news’ chỉ mới bắt đầu

10 Tháng Mười Hai 202010:50 CH(Xem: 552)

                               Thời đại ‘fake news’ chỉ mới bắt đầu

trump_fakenews.RM.prw.thumb.T10-27-2020                                                                 Hình PR Week



Tác giả: Joe Ferullo

Dịch giả: Hoàng Việt

Nguồn Báo Tiếng Dân



    Một số nhà phê bình đã tỏ ra bối rối khi thấy thời gian gần đây, trên bảng xếp hạng về lượng thu hút độc giả, các kênh tin tức có thiên hướng cực hữu như Newsmax và OANN có sự nâng hạng đột biến. Họ cho rằng, những khán giả trả tiền để xem những tin tức “ngớ ngẩn” trên các kênh này có thể không thông minh lắm.

Tuy nhiên, nhận định thô thiển trên đã bỏ qua một thực tế đáng lo ngại: Các kênh tin tức đó, và cả những kênh khác, chắc chắn sẽ đi theo hệ thống truyền thông thời hậu Trump, đã nỗ lực hết sức để “cố ý” làm cho sản phẩm của họ trông “thật”, và người xem gần như bị cuốn hút một cách vô thức.

Có những lý do khiến hầu hết các báo hình chính thống trông giống nhau: Những kênh sản xuất tin tức này truyền tải thông điệp đến người xem ngoài những gì đơn thuần do phát thanh viên/ người dẫn chương trình tường thuật. Ví dụ, màu xanh lam chiếm ưu thế ở gần như mọi trường quay tin tức.

Nghiên cứu cho thấy đối với hầu hết chúng ta, màu xanh lam thể hiện sự đáng tin cậy. Một số bản tin có thêm một chút phông màu đỏ, sắc màu được cho là tràn đầy năng lượng và tích cực.  Những màu này kết hợp với nhau sẽ gửi đi một thông điệp: Có điều gì đó khẩn cấp và quan trọng đang diễn ra (màu đỏ), nhưng đừng lo lắng – bạn có thể tin tưởng các phóng viên của chúng tôi sẽ làm đúng (màu xanh lam).

Bản thân các phát thanh viên là một phần của thông điệp đó: Họ thường không quá già hoặc quá trẻ. Họ ăn mặc nghiêm túc, không xa xỉ. Những kiểu tóc khác thường rất hiếm – họ không nhuộm tóc màu xanh lá cây hoặc để kiểu tóc xù. Hình ảnh của họ trên màn hình, giống như màu sắc của trường quay xung quanh họ, đáng tin cậy và hợp lý.

Bên cạnh màu sắc, những phát thanh viên này cũng được bao quanh bởi thông tin. Những năm gần đây, phông màn hình tin tức truyền hình cáp ngày càng trở nên “rối mắt” với các dữ liệu: số liệu thị trường chứng khoán hoặc tổng số phiếu bầu ở phía bên phải màn hình của bạn, các dòng tiêu đề di chuyển chậm ở phía dưới màn hình, một tiêu đề khác đậm hơn phía trên.

Tất cả những hình ảnh đồ họa này khiến người xem bị thu hút: Nếu bạn không quan tâm đến những gì phóng viên đang nói, bạn có thể đọc thông tin khác trên màn hình của bạn. Tuy nhiên, thông tin đó cũng đóng vai trò tạo nên một bức tranh: Hãy xem chúng tôi đang hoạt động như thế nào trong việc thu thập, tổng hợp tất cả tin tức này từ khắp nơi trên thế giới cho bạn. Bạn có thể tin ở chúng tôi.

Các kênh cực hữu lấy những hình ảnh có thật đó và chuyển chúng đến một thế giới của các sự kiện và thuyết âm mưu thay thế. Nhiều năm trước, khán giả dễ dàng phát hiện những thông tin cực đoan – chúng dường như không thuộc xu hướng phổ biến, thường có chủ đích. Không ai nhầm lẫn các quảng cáo của John Birch Society với báo địa phương của họ; các kênh truyền thông phản văn hóa trong thập kỷ 60 của thế kỷ trước đã biến mất chẳng khác gì khi nó xuất hiện.

Tuy nhiên, Newsmax và OANN hiểu rằng, việc bắt chước một chương trình thông thường giúp cho những câu chuyện thảm khốc và phóng đại của họ có vẻ dễ chấp nhận và hợp lý. Greg Kelly, ngôi sao đang lên của Newsmax, từng là người dẫn chương trình đáng tin cậy trong chương trình tin tức buổi sáng trên kênh truyền hình địa phương chính thống ở New York.

Và những hoạt động tương đối nhỏ này có vẻ không tốn nhiều thời gian và ngân sách. Không còn cần đến những máy rô nê ô giá bình dân nữa. Nhờ cuộc cách mạng kỹ thuật số, việc dựng một trường quay tin tức phức tạp không mất nhiều chi phí.

Đó là một chỉ dấu nguy hiểm về những gì có thể sắp xảy ra. Khi ngày càng có nhiều bộ phận khán giả cực đoan thời hậu Trump quay lưng lại với những kênh truyền thông như Fox News để tìm kiếm những thông tin phù hợp hơn với nhu cầu của họ, các kênh báo chí truyền thông cấp tiến có thể dễ dàng tự giới thiệu là những kênh cung cấp tin tức đáng tin cậy, có điều tra, dựa trên thực tế và thu hút khán giả.

Chỉ cần truy cập trực tuyến và bạn có thể tìm thấy các mẫu miễn phí (hoặc miễn phí bản quyền) để tạo kênh tin tức trực tuyến của riêng bạn trong vài phút. Bạn có thể tải miễn phí hình ảnh đồ họa tin tức công nghệ cao cũng như các bản nhạc phù hợp. Thậm chí, còn có một video hướng dẫn cách xây dựng tất cả những thứ này trong tầng hầm của bạn.

Bốn năm qua đã cho thấy rằng, rất dễ dàng để phổ biến loại tin tức kiểu này trên mạng xã hội – không cần kênh truyền hình cáp chính thức. Bạn có thể chỉ cần tạo các clip ngắn trông như thể chúng đến từ một kênh tin tức lớn và tung những đoạn clip đó lên Internet. Các thuật toán sẽ thực hiện phần còn lại, đưa sản phẩm không bị cấm này vào các dữ liệu mạng xã hội đáng tin.

Trong thời đại sắp tới, người xem sẽ cần bỏ ra nhiều công sức hơn để có thể hiểu một cách trung thực những thông tin được cung cấp cho họ trên trang Facebook cá nhân. Họ sẽ phải hết sức cảnh giác trước những hình ảnh báo hiệu sự thật, độ tin cậy và tính xác thực – nhưng lại mang đến một điều gì đó hoàn toàn khác. Họ không thể lập tức chấp nhận sự lừa dối, ngay cả khi họ muốn.

Khi Donald Trump rời Nhà Trắng, một cái loa “tin giả” (fake news) sẽ không còn nữa. Tuy nhiên, với những gì đã và đang diễn ra, một sự giả mạo xảo quyệt và phức tạp hơn nhiều rất có thể xảy ra.

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
18 Tháng Hai 202111:26 CH(Xem: 132)
Tôi chứng kiến một trạm trưởng trạm y tế xã, người chỉ huy kĩ thuật của một chốt kiểm dịch và một trung tâm cách ly ở một xã miền Trung trong đợt chống dịch lần 2. Khi chứng kiến hành trạng của ông này, tôi quyết định sẽ không có bất kỳ tiếp xúc gần nào với ông, bởi thái độ chủ quan, lơ là, làm để lấy thành tích chứ không đảm bảo vệ sinh an toàn chống dịch của ông ta khiến tôi rất lo rằng nếu trong những người cách ly này có một người dương tính thì xem như xong. Cái bài chống dịch lùa hàng loạt người vào khu cách ly, trích tiền công quĩ và kêu gọi đoàn thể, hội đoàn nấu ăn, tiền hô hậu ủng của các chính quyền địa phương chỉ...
16 Tháng Hai 20219:55 CH(Xem: 165)
Dân chủ là quyền làm chủ của người dân trong một cộng đồng, một xã hội hay một quốc gia, trong đó có những quyền căn bản là tự do tư duy, ngôn luận, quyền con người, công dân trong quốc gia dân chủ được tự do phát biếu chính kiến, biểu đạt, được tự do lựa chọn tôn giáo, tuy nhiên vẫn có những giới hạn của pháp luật mà họ không thể vượt qua như không thể dùng quyền tự do ngôn luận để làm công cụ nhục mạ người khác, không được dùng quyền tự do tư duy để hình thành các tổ chức khủng bố, thành lập các giáo phái tà đạo, quyền con người được pháp luật bảo hộ nhưng ngược lại người dân cũng phải biết lằn ranh luật pháp....
16 Tháng Hai 20219:50 CH(Xem: 158)
Khi quyền lực đi xuống, phe cánh đang ẩn mình muốn trỗi dậy thì một ban nội chính với kẻ cầm đầu cỡ Nguyễn Hòa Bình làm giám sát là cần thiết. Nếu không có tội, Nguyễn Hòa Bình sẵn sàng ghép tội rồi bẩm báo cho Nguyễn Phú Trọng ra tay diệt. Chứ nếu là trưởng ban nội chính mà chỉ giám sát theo kiểu “có sao nói vậy” thì chắc chắn ông Nguyễn Phú Trọng sẽ không an toàn trước thế lực đang ẩn mình chờ thời được. Đây là nước cờ rất hiểm nhưng liệu ông Trọng có an toàn trong nhiệm kỳ 3 hay không thì hãy chờ, biết đâu kẻ bị theo dõi cao mưu hơn mà thịt luôn cả kẻ chuyên “ăn không nói có” như Nguyễn Hòa Bình thì sao?
16 Tháng Hai 20219:43 CH(Xem: 124)
Vậy thì đan quyền là gì? Nói một cách đơn giản đan quyền là hệ thống độc lập mà không cơ quan nào tự mình làm tròn nhiệm vụ của mình nếu không có sự hiện hữu của cơ quan khác cần thiết trong hệ thống thiết kế và chấp hành nhân sinh. Hành pháp, lập pháp, tư pháp là hệ thống nhất quán cần thiết lẫn nhau, dựa (đan) vào nhau để thực hiện chuyện thiết kế và chấp hành nhân sinh. Và nếu hành pháp, lập pháp, tư pháp làm sai trái thì người dân có một cơ quan khác để điều chỉnh cái sai trái đó trong Cơ Năng Hiến Pháp của hệ thống Duy Dân. Cơ chế Mỹ thì nếu Hành Pháp, Lập Pháp, Tư Pháp có những quyết định sai trái thì...
10 Tháng Hai 202111:47 CH(Xem: 320)
Không có gì đáng tự hào khi: - Đồng tiền đó thắm đẩm mùi mồ hôi của những con người xa xứ, nó có mùi của công trường bụi bặm, mùi của những cuốc taxi, mùi của nước mắt nhục nhằn của những cô gái bán phấn buôn hương phải đem thân mình cho ngoại nhân giày vò, của những tủi nhục, nhịn nhục để mà có...; do đó lượng kiều hối cho thân nhân tại Việt Nam không có gì để hãnh diện. Trái lại lượng kiều hối đổ về nước chỉ cho thấy sự nhục nhã, khốn nạn của đảng cầm quyền, bời vì đa số trong đó không phải từ sản phẩm Việt Nam làm ra mà chỉ là sự trợ giúp cho người thân tại quê nhà.
10 Tháng Hai 202111:46 CH(Xem: 264)
Cho dù bất kỳ ai lên làm nguyên thủ thì Việt Nam sau đại hội đảng XIII chỉ là một quốc gia tăm tối, u minh, bởi vì điều cốt lỏi là thay đổi thể chế không có, không thể và không tưởng trong bối cảnh đảng giành lấy hết quyền cai trị cho mình, ngoài ra trong một bộ máy dốt nát chỉ tin dùng người có lý lịch, trung thành tất nhiên người tài sẽ không có đất dụng võ, dẫn đến một đất nước nghèo mạt rệp mà lại nuôi cả một bộ máy cồng kềnh, người dân hãy nhìn vào cái chính phủ của mình, trên là một thằng TBT già nua bạc nhược, dưới là chức thủ tướng, nhưng vì IQ kém quá cho nên mới đẻ ra đến 5, 6 thằng phó thủ tướng để chia bớt ngu cho...
10 Tháng Hai 202111:44 CH(Xem: 145)
Đối với một số người Việt, sống ở Việt Nam có khác gì một cái tù lớn. Nó là tù mở, không có hàng rào, bức tường. Nhưng chẳng khác gì tù. Nhiều nhà hoạt động tại Việt Nam, sau khi bị nhiều năm tù đầy chỉ vì dám bày tỏ chính kiến của mình, thường xuyên bị “người lạ” canh gác, và không cho ra khỏi nhà khi có những sự kiện chính trị tế nhị. Có khi bị cấm cung vài ngày mà không hiểu vì sao. Chuyện bất thường tại Việt Nam xảy ra quá thường nên trở thành bình thường là vậy. “Nhất nhật tại tù, thiên thu tại ngoại.” Một ngày trong tù đã dài, vậy mà Đảng Cộng Sản Việt Nam “thương mến” dân Việt đến độ kéo dài thêm 5 năm, và hơn nữa...
10 Tháng Hai 202111:41 CH(Xem: 120)
Thời kinh tế bao cấp, nhà nước ra luật cấm kinh tế tư nhân thì lập tức các doanh nghiệp tư nhân chết như rạ, các nguyên tắc quản trị của khoa học kinh tế khó ứng dụng được vì có doanh nghiệp tư nhân đâu mà ứng dụng?Mà doanh nghiệp quốc doanh thời đó đâu cần gì ngoài việc trưng thu và phân phối theo mệnh lệnh của đảng? Và với thứ luật chơi như vậy thì thị trường hàng hóa bị bóp méo, thị trường tài chính thì hạn chế, thị trường chứng khoán không hình thành, và thị trường ngoại hối thì bị đặt ngoài vòng pháp luật. Như vậy mới thấy bàn tay nhà nước nó có thể tạo ra hoặc bóp chết một thể chế kinh tế...
10 Tháng Hai 202111:38 CH(Xem: 151)
Tất cả những câu chữ vừa trích có gì mới đâu? Nó cũ như Biển Đông! Nó mang chiếc mặt nạ lâu ngày không được lau chùi. Nó cho thấy dù thế giới có đổi thay thế nào thì ngôn ngữ tuyên truyền của Bắc Kinh sẽ không bao giờ thay đổi. Vì vậy, đối với dòng chữ vuốt đuôi của Tập: “Nhân dịp này, Tổng bí thư, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình đã gửi lời chúc nhân dân Việt Nam đón Tết cổ truyền Tân Sửu an khang, thịnh vượng.” có đáng gì để nhân dân nghĩ tới? “An khang” khi đất đai, biển đảo bị đánh cắp. “Thịnh vượng” khi tiếp tục bị bóc lột bởi những dự án, những hồ sơ vay tiền, những vùng đất bị trưng thu cho thế lực có Bắc Kinh...
08 Tháng Hai 202111:49 CH(Xem: 158)
Tuy nhiên, hiện nay Tàu đang bành trướng bằng thứ Chủ Nghĩa Đại Hán ích kỷ thì nó chỉ có thể gây sự chống đối của các dân tộc khác mà thôi. Dù lớn mạnh thế nào thì Tàu sẽ mãi không có sức mạnh mềm như Mỹ được. Ngã về Mỹ nhưng vẫn làm ăn với Tàu như đối tác chứ không được quá gần gũi quá mức bằng quan hệ “anh em” như hiện nay. Vì vậy ĐCS rất cần phải cởi mở chính trị, đó mới là bước đi bền vững cho đất nước và cho cả ĐCS nữa. Tuy nhiên để ĐCS cởi mở chính trị thì có thể nói... còn khó hơn lên trời hái sao.
24 Tháng Hai 2021
Khi đa số da trắng chèn ép, áp bức người thiểu số da màu qua bao nhiêu năm cho đến khi nước Mỹ qua hai trận thế chiến và trở thành cường quốc thì không thể duy trì nạn kỳ thị nữa . Và sau 60 năm thì vai trò đảo ngược, người da màu dần dần chiếm đa số và dân da trắng thành thiểu số. Đảng "bảo thủ" trở thành đảng kỳ thị, tôn giáo cực đoan, quá khích. Giá trị gia đình chống phá thai nhưng lại không chịu mang mặt nạ trong cơn đại dịch (my body, my choice?). Chống đồng tình luyến ái những các nhà lãnh đạo chính trị tự do luyến ái, các nhà lãnh đạo tôn giáo tự do lạm dụng tình dục...
23 Tháng Hai 2021
Thực ra bên trong bộ máy lãnh đạo bộ giáo dục nó là bộ máy nhà nước CS thu nhỏ mà thôi. Nếu trong bộ máy nhà nước có những cái chết bí ẩn như Nguyễn Bá Thanh, Trần Đại Quang thì bên trong bộ máy lãnh đạo của bộ Giáo Dục vẫn thế. Năm 2019 ông thứ trưởng Lê Hải An rơi lầu chết một cách bất minh và sau đó là ông Bùi Quang Tín một giảng viên trường Đại học Ngân hàng cũng rơi lầu mà chết. Bên trong bộ GDĐT nó cũng mang gene chung của bộ máy chính quyền, không khác được. Và có thể nói, những ông nào muốn lên bộ trưởng thì cũng vì quyền lực và quyền lợi là chính...
23 Tháng Hai 2021
Hạnh phúc làm gì có khi bưng bát cơm đầy bằng những hạt gạo chứa đầy chất hóa học xuất khẩu bị trả về và bán cho toàn dân? Hạnh phúc gì khi những mái đầu xanh vô tội phải nhìn cha mẹ bằng ánh mắt cầu cứu để đóng tiền học phí? Hạnh phúc gì khi đến bệnh viện dù sắp chết vẫn phái nằm chờ thân nhân đóng viện phí mới được chữa trị? Hạnh phúc gì khi đồng lương chi dùng hàng tháng cứ teo tóp dần các bữa ăn gia đình lại để mua xăng, dầu, điện, nước…?
23 Tháng Hai 2021
Bọn khỉ cộng sản con nghe xong vỗ tay ầm ầm kêu khèn khẹc khen hay, chứ người có bộ óc không ai cảm thấy hay ho gì khi lão khỉ già đem chính trị vào khoa học: 'toàn đảng, toàn quân, hệ thống chính trị là cái cục C...chó gì đối với con virus Covid19?!'. Ngay lúc này đây Việt Nam còn chưa có nổi đến 1 triệu liều cho gần 100 triệu con người, tin mới nhất hôm nay Việt Nam chỉ mới nhập được hơn 200 ngàn liều thì ai được sống và ai sẽ được chết? Như vậy không phải nổ không biết xấu hổ thì là cái gì?
23 Tháng Hai 2021
Còn Vượng vin thì lại khác, ngoài dùng quan hệ và tiền bạc để xử lý cái sai nhằm che giấu nó, mặc kệ sự an nguy của tính mạng người sử dụng, không may xảy ra trên cao tốc thì thiệt hại dân vẫn chịu. Đó là biểu hiện của sự lưu manh và nói thẳng là mất dạy của bọn tư bản đỏ, làm ăn bất chính kết hợp với sự bảo kê của tầng lớp cầm quyền. Vin nổi tiếng là xây dựng đế chế huy hoàng trên xương máu nhân dân. Kinh doanh chính của Vin là đất đai, Vin vươn vòi ra tất cả các ngành nghề khác, nếu thua lỗ thì về cướp đất rồi bán giá cao để bù vào.
22 Tháng Hai 2021
Mới đây ông thượng tướng phó tổng cục chính trị Nguyễn Trọng Nghĩa lại được Nguyễn Phú Trọng “lẻ bầy” khỏi quân đội và cho giữ chức trưởng ban tuyên giáo trung ương. Được biết người giữ chức này thường là Ủy Viên Bộ Chính Trị, vì vậy có khả năng giữa nhiệm kỳ ông Nguyễn Phú Trọng sẽ đưa ông Nghĩa vào Bộ Chính Trị và cơ cấu lên cao hơn. Lại một hình ảnh Lê Khả Phiêu đệ nhị được ông Trọng nặn cho lú ra. Có thể nói, với tình hình này thì Việt Nam khó thoát Tàu nếu không muốn nói là sẽ phụ thuộc ngày một nhiều hơn.
21 Tháng Hai 2021
Không biết vở kịch cũ sắp đem ra diễn lại ấy sẽ đốt của dân bao nhiêu tiền, có lẽ là không dưới 3.600 tỷ đồng như cách đây 5 năm. Khi Bộ tài Chính duyệt chi phí cho vở kịch, chắc chắn rằng rất nhiều kẻ trong chính quyền CS đang hóng để đớp chút ít trong số tiền dựng kịch này. Đúng là “ăn của dân không chừa một thứ gì”. Bất cứ điều gì họ cũng có thể kiếm chác được, vì họ là CS nên trong họ không có gì ngoài lòng tham và gian trá.
19 Tháng Hai 2021
Nhà cầm quyền Việt Nam không hề có khái niệm nhân quyên trong cai trị, theo cái nhìn của họ công dân chỉ là một công cụ nuôi sống chế độ, không hề có việc tôn trọng công dân mà trái lại người dân trong nước CHXHCNVN đang bị áp dụng cái nhìn một chân ngoài xã hội và một chân trong tù, bởi vì bất cứ lúc nào nếu muốn thì đảng sẽ cho vào tù theo những điều luật do họ nghĩa ra mà không theo căn bản nhân quyền của thế giới. Làm sao có quyền tự do khi Việt Nam vẫn kiểm soát công dân bằng cuốn sổ hộ khẩu, một loại giấy tờ quản lý lạc hậu sao chép từ TQ, chính cái hộ khẩu này đã kềm chặt và chỉcần bị gạch tên là công dân...
19 Tháng Hai 2021
Với 2 nước cờ, một có lợi cho đất nước có hại cho sự nghiệp chính trị, và một là có hại cho đất nước có lợi cho sự nghiệp chính trị thì có lẽ ông Phạm Minh Chính chọn giải pháp an toàn. Đó là “đu dây”. Nghĩa là vẫn cho Tàu mượn đường nhưng năn nỉ Mỹ không nên trừng phạt để tránh tai tiếng đưa nền kinh tế đất nước vào khốn khó. Đó được cho là “kế vẹn toàn” mà các đời lãnh đạo ĐCS đã chọn, và nếu chọn cách này sự nghiệp chính trị của ông Phạm Minh Chính sẽ thăng hoa. Đu dây, là giải pháp mà các lãnh đạo CS rất ưa chuộng và có lẽ lần này Phạm Minh Chính cũng không thoát khỏi quỹ đạo đó.
19 Tháng Hai 2021
Về ngữ nghĩa, chỉ có Thiên tử của một triều đại mới gọi ông, cha của mình, vốn cũng từng làm… đế như mình là… tiên đế! Chuyện nhiều cơ quan truyền thông nhà nước loan báo ông Trọng dâng hương tưởng niệm… tiên đế không phải là lỗi kiến thức. Đó là vấn đề về nhận thức nên không có cá nhân nào trong hệ thống truyền thông chính thức dám tự tiện sửa hai từ… tiên đế khi loan tin về sự kiện ông Trọng dâng hương tưởng niệm, trồng cây lưu niệm tại Hoàng thành Thăng Long nhân dịp đầu Xuân Tân Sửu! Việc hệ thống truyền thông sau đó sửa… tiên đế thành… các bậc tiền nhân chỉ là chuyện… chẳng đặng đừng sau khi...