Thấy gì từ chuyện đá banh?

12 Tháng Mười Hai 201811:53 SA(Xem: 1497)

Thấy gì từ chuyện đá banh?


48364833_157313605242960_6498839015578402816_n
                                                                 Hình sưu tầm FB



VietTuSaiGon




Một thanh niên “nhầm lịch thi đấu” đã đội mưa ra sân Mỹ Đình ngồi một mình, choàng lá cờ đỏ sao vàng cho đến khi bảo vệ sân đuổi về (!).

Vài chục mạng người đổ xuống vĩnh viễn chỉ vì nguyên nhân và lý do duy nhất là “đam mê bóng đá” hóa cuồng và bị tai nạn trong lúc đi bão sau trận đấu.

Một bà cụ ngót nghét 80 tuổi mang cờ, trống ra hè phố Hà Nội ngồi đánh inh ỏi để cổ động bóng đá.

Nhà nước tuyên bố đội tuyển Việt Nam chỉ cần giữ hòa hoặc đá thắng Malaysia thì sẽ tổ chức cho cảnh sát dẫn đường các đoàn đi bão.

Nhiều cô gái ra đường lột áo quần, khỏa thân chạy giữa đám đông rồi cười toe toét vì phấn khích trước kết quả trận Việt Nam thắng.

Hàng ngàn người, thậm chí vài chục ngàn người chen chúc rồi “vỡ òa” theo trái bóng, nhiều công xưởng đóng cửa để theo dõi đá bóng.

Nhiều gia đình tan nát theo trái bóng vì cá độ…

Hàng trăm thương binh lao vào trụ sở VFF đập phá, la hét và mua thức ăn về ngồi ăn giữa trụ sở, sau đó xả rác khắp nơi.

Còn rất nhiều vấn đề cười ra nước mắt khi nói về độ mê bóng đá của người Việt. Và các hãng truyền thông trong nước đều cho rằng do “yêu bóng đá” hoặc “yêu bóng đá quá khích” mà ra.

Thực tế, những gì đang diễn ra có phải là biểu hiện của yêu bóng đá? Và sau mỗi trận cầu, nó cho thấy điều gì?

Ở một khia cạnh khác, thực sự, tình yêu dành cho bóng đá, người Việt rất đậm đà trong chuyện này. Và mức độ yêu như thế nào nó hoàn toàn phụ thuộc vào tầm văn hóa hay thói quen cố hữu.

Thật đáng tiếc khi nói rằng người Việt đã quen với văn hóa hình thức và thói quen diễn sâu trong mọi tình huống. Bản chất của đại đa số vẫn còn rất nhạt về cái gọi là văn hóa.

Thử nhìn lại hình ảnh các cổ động viên Việt Nam nhặt rác trên sân Bukit Jalil, Malaysia sau trận đấu giữa Việt Nam và Malaysia. Đây là hình ảnh văn hóa, văn minh, lịch sự đấy chứ! (Không phủ nhận việc một số bạn trẻ cùng nhau dọn rác ở một khu vực nhỏ (họ có thể làm xuể) sau khi cổ vũ hoặc tụ tập ở một số thành phố lớn trong nước nhưng cũng chỉ dừng ở một nhóm nhỏ và thi thoảng mà thôi!)

Nhưng giá như họ cũng làm như vậy ở sân vận động Mỹ Đình hoặc tại thành phố Hà Nội thì hay biết mấy. Bằng chứng là không thể nói những con người “yêu bóng đá” này không từng đến xem trong sân Mỹ Đình, nhưng sau mỗi trận đấu, có chỗ nào ở sân Mỹ Đình là không có rác?!

Và giá như họ dọn một cách vô tư, tự phát, không phải dọn vì bị cổ động viên Malaysia tuyên bố nếu xả rác ra sân thì sẽ bị đánh không thương tiếc?!

Thử nhìn lại Hà Nội trong những đêm giao thừa hay mọi nơi, mọi chỗ, mọi khi tại Hà Nội, Sài Gòn, Đà Nẵng, Huế… Tất cả đều thành bãi rác sau một đêm lễ hội.

Xa xôi hơn một chút, mọi bờ biển, mọi ngọn núi, mọi nơi có thể du lịch đều thành bãi rác trong phút chốc. Trong khi đó, ai là người có khả năng đi du lịch, không thể nói đó là những nông dân hay các công nhân?

Công nhân thì thỉnh thoảng còn được công ty, xí nghiệp cho đi du lịch chứ nông dân mấy ai dám đi du lịch? Chỉ có giới trẻ có tiền, giới “tinh hoa Việt” thích khám phá thế giới, khám phá thiên nhiên mới có đủ khả năng đi, mua sắm, ăn và xả thành những núi rác như vậy. Điều này không oan chút nào đâu!

Trở lại chuyện các thương binh ở Hà Nội đã xông vào trụ sở VFF, nó cho thấy điiều gì?

Nên nhớ, các thương binh còn đủ sức để xông vào trụ sở VFF đa phần 40, 50, vài người ở độ tuổi 60. Như vậy, phần lớn tham gia chiến trường Campuchia và biên giới Việt – Trung, số còn lại họa hoằng mới có người tham gia kháng chiến chống Mỹ hay chống Pháp (bởi độ tuổi của lớp này thường từ 60 trở lên).

Nói họ là thương binh của chiến trường Campuchia hoặc biên giới Việt Trung nhằm mục đích gì? Và nó nói lên điều gì?

Xin nhắc lại, những năm 1986 đến 1996, trong 10 năm đó, hầu hết các miền Việt Nam vừa thoát khỏi nền kinh tế tập trung bao cấp, vừa thoát khỏi cảnh thèm ăn thì va ngay cảnh sợ hãi mỗi khi vào quán ăn. Các thương binh từ chiến trường K (tức chiến trường Campuchia) và chiến trường Đông Bắc có thể vào quán ăn, nhậu, sau đó mở lựu đạn thả lên bàn hoặc uống rượu say mang lựu đạn ra đứng giữa đường chặn xe lại để vòi tiền… Có hàng ngàn sự cố do các thương binh này gây ra.

Mãi cho đến năm 1996, khi mà ngành công an hoàn toàn bế tắt trước việc này, ngay cả cơ quan công an hoặc trụ sở ủy ban cấp xã, cấp huyện, các thương binh này thích thì mang lựu đạn vào và trói gô các ông cán bộ lại rồi ngồi nhìn các ông van lạy… Thì quân đội mới vào cuộc. Trong vòng ba tháng, bất kì cuộc quậy phá nào của các thương binh đều có mặt quân đội để giải quyết và súng ống luôn trong tình trạng lên nòng. Các thương binh quậy phá giảm dần số lượng và cho đến cuối năm 1996 thì tình hình trở lại yên ổn, không còn quậy phá. Một số thương binh bị tước quyền hưởng chế độ bồi dưỡng thương bệnh binh. Mãi đến năm 2000 họ mới được phục hồi chế độ này.

Có một điều lạ là tại sao những người mang danh nghĩa hi sinh, đã dám bỏ cả mạng sống, xương máu để phục vụ tổ quốc lại có hành vi tệ mạt đến như vậy? Bởi một thực tế là hầu hết bộ đội Việt Nam không phục vụ quân đội theo lý tưởng hay có tính tự nguyện bởi lòng yêu nước mà họ bị bắt buộc phải đi nghĩa vụ quân sự.

Và khi có cơ hội để lấy lại một thứ gì đó đã mất của thời tuổi trẻ thì họ không ngần ngại lấy lại và sẵn sàng nổ tung để lấy nó. Trong một quốc gia mà lý tưởng bị đánh tráo thì hẳn nhiên tuổi thanh xuân cũng bị đánh tráo, thay vì nghĩ về tương lai tốt đẹp, lý tưởng nào đó, người ta dễ dàng so sánh tuổi trẻ bị ép bồng súng, bị quát nạt, thậm chí bị đánh đập, ăn uống kham khổ, sốt rét, hòn tên mũi đạn… với tuổi trẻ được ăn ở cửa hàng quốc doanh, được đi tán gái… Và khi đã mất thì phải lấy, bằng mọi giá. Chính nếp suy nghĩ này đã dẫn đến hành vi của họ. Bởi tuổi trẻ hay lý tưởng của hầu hết bộ đội Việt Nam là con số không rõ to!

Mãi cho đến bây giờ, khi cái ăn, cái mặc đã tạm ổn thì các thương binh vẫn bị lợi dụng bằng miếng mồi khác. Họ được cấp những chiếc xe ba bánh, phương tiện kiếm cơm với điều kiện họ phải là những người đi đầu chiến tuyến “chống phản động” và “phản gián”. Cái chức năng phản gián của họ thực ra là hóng tin thử có ai đó bàn chuyện chính trị, bàn như thế nào để về báo cáo. Và có khi họ ngồi trên xe hay ngồi uống trà cả ngày ngoài đường chứ chẳng chạy chuyến nào, họ vẫn sống rượu thịt đủ bữa, thích đi chơi thì đi.

Họ có công từ trước với chế độ, thậm chí họ chấp nhận làm thân phận chó mèo của chế độ như vậy, trong khi đó, sự kiện cả nước theo dõi như vậy mà chế độ bỏ quên họ, họ không được ưu tiên mua vé (trong khi đi máy bay, tàu lửa hay xe buýt họ vẫn được ưu tiên) thì đương nhiên họ phải lên tiếng để đòi hỏi, để lấy bằng được. Và chuyện họ phản ứng với VFF cũng là lẽ đương nhiên trong thứ cơ chế mà họ đã cống hiến. Giả sử như ai đó bảo họ vô văn hóa thì chính chế độ phải đứng ra bảo vệ họ bằng cách lấp liếm (cho rằng những kẻ giả danh thương binh vào quậy phá VFF chẳng hạn!).

Và tất cả những phản ứng của họ nó cũng biểu thị cho gương mặt văn hóa của chế độ mà họ đã bị động cống hiến một phần xương máu trước đây và chủ động cống hiến tiếp thời gian còn lại bằng các công việc “phản gián” bây giờ.

Với gương mặt văn hóa của chế độ như vậy thì cũng đừng mong gì từ những đám đông nhân dân cuồng nộ hay hỗn loạn, nhặng xị… Bởi những đám đông này được sinh ra trong lòng chế độ, thẩm thấu nền giáo dục của chế độ và hướng về tương lai từ bệ phóng chế độ. Bảo họ tốt hơn làm sao được khi định nghĩa về chữ tốt ở họ cũng na ná chữ tốt của chế độ. Thậm chí họ lấy chữ Tốt của chế độ làm chuẩn mực vào đời!

Và không chỉ bóng đá, mà hầu hết mọi thứ, mọi nơi, nếu có cơ hội, những đám đông sẽ hò hét, vứt rác, đánh nhau, giẫm đạp lên nhau hoặc hôi đồ của nhau… Bởi đó là cốt tính của chế độ và cũng là cốt tính của họ! Sẵn sàng diễn sâu về văn hóa nhưng văn hóa còn xa lạ lắm!

 

RFA Blog

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
14 Tháng Giêng 20193:22 CH(Xem: 388)
Chỉ khi nào quânđội nhận thức được những nhiệm vụ của mình, tiến hành và thỏa mãn được nguyện vọng của người dân thì mới xứng đáng với tên gọi: “Quân Đội Nhân Dân Việt Nam”, còn nếu vẫn chỉ là một lũ âm binh im lặng nhìn bọn ăn tàn phá hại giày xéo non sông thì quân đội đó chỉ xứng đáng với tên gọi: “Quân Đội của Đảng cộng sản Việt Nam”. Hoàn toàn không có nhân dân trong đó khi các bạn đã đồng lõa cùng một thế lực hắc ám để đâm vào lòng Mẹ Việt Nam, phản bội Tổ Quốc!
12 Tháng Giêng 20199:16 CH(Xem: 486)
Vì rằng, cứ qua mỗi lần đại hội sàng lọc và lựa chọn đường lối kiến quốc thì, những tinh hoa của dân tộc đều bị đảng sàng cho văng ra ngoài từ dần dần cho đến hết, để bây giờ trong đảng toàn là những kẻ cặn bã đáng khinh của xã hội và đặc biệt, kẻ càng có chức có quyền cao bao nhiêu thì lại càng tham và càng ngu bấy nhiêu, tức là thứ căn bã, điển hình bốc mùi nhất trong đống cặn bã đó. Nguyễn Phú Trọng, đương nhiệm vua Việt Nam bây giờ, là hình ảnh tinh hoa điển hình của sự dồn tụ cặn bã qua 12 lần sàng, tuyển chọn đó...
07 Tháng Giêng 20195:08 CH(Xem: 1031)
“Các giá trị dân chủ là quý giá và là sinh đạo mà người Đài Loan trân trọng, chúng tôi kêu gọi Trung Quốc hãy dũng cảm bước tới nền dân chủ”, bà Thái nói. Tuy nhiên dân Việt lại chẳng hiểu gì về cái giá của dân chủ đáng để chết để đổi lấy mà VNCH giành được bằng bản hiến pháp 1967. Thành ra bây giờ họ phải đi ở đợ và làm thuê cho người Đài Loan.
07 Tháng Giêng 20195:06 CH(Xem: 993)
Vậy xin nhắn với mọi người khát vọng Dân chủ, chống Tàu. Làm gì thì làm nhanh đi, nếu không đừng làm gì nữa cả mà chờ chết. Cái chết này là cái chết chung của cả 96 triệu nạn nhân khác, đâu có mỗi mình mà lo. Nếu làm xin nhanh tay tìm kiếm bạn bè, họp nhóm mà làm. Đừng làm việc quá to tát mà không làm nổi, hãy bắt tay vào một việc nhỏ nhất thôi. Việc mà mình và mọi người có khả năng làm, rồi từ nhỏ mà nó lớn lên dần.
04 Tháng Giêng 20196:29 CH(Xem: 1364)
1) Tư tưởng HCM cọng sản tàn ác, độc tài: “Cải cách ruộng đất 1954-1956”. 2) Đạo đức HCM dâm ô bẩn thỉu: Công du Indonesia 1959, hôn bừa gái trẻ, báo chí lên án. 3) Phong cách HCM thiếu tự trọng, đáng khinh, là kẻ độc nhất trên cõi đời cầm giấy đọc, trả lời báo chí xin phỏng vấn! Tư tưởng ấy, đạo đức ấy, phong cách ấy buộc toàn dân học tập ư?
02 Tháng Giêng 20193:20 CH(Xem: 318)
Người cộng sản nguyện suốt đời đấu tranh cho nhân dân, chết vì lý tưởng của mình, thế mà nay lại sợ các tin tiêu cực. Mà các tin ấy có thoát khỏi sự điều hành quản lý của những người cộng sản hôm nay đâu, vì nó không thể từ trên trời rơi xuống và nhân dân cũng không nằm ngoài sự lãnh đạo của nhà cầm quyền. Người cộng sản không sợ gì cả, không hề nao núng dù thù trong giặc ngoài, chiến tranh khốc liệt, đói kém, ngu dốt vây quanh, vậy mà giờ lại e ngại chi hiện thực cuộc sống phơi bày trước mắt?
30 Tháng Mười Hai 20185:36 CH(Xem: 355)
Mai Chí Thọ từng đe dọa rằng, trong chế độ cộng sản, hãy quên đi đừng nghĩ đến điều kháng cự: Hồ chí Minh có thể là một kẻ độc ác, Nixon có thể là một người vĩ đại, người Mỹ có thể đã có chính nghĩa, chúng tôi có thể không có chính nghĩa. Nhưng chúng tôi đã thắng và người Mỹ đã bị đánh bại, bởi vì chúng tôi đã thuyết phục được người dân rằng Hồ chí Minh là một người vĩ đại, rằng Nixon là một kẻ giết người, và người Mỹ là những kẻ xâm lược. Yếu tố then chốt, là phải kiểm soát người dân và quan điểm của họ.
29 Tháng Mười Hai 20189:08 CH(Xem: 414)
Khi còn tranh cử tổng thống, Trump đã chỉ trích gay gắt LHQ và nói về sự yếu kém của tổ chức này: Hãy tập trung nhiều hơn vào con người, và ít hơn vào bộ máy quan liêu. Không riêng Trump mà hầu hết mọi người đều thấy, Tàu cộng đã mặc tình thao túng LHQ, trong khi tổ chức Human Rights Watch tháng 10//2017 đã công bố một cáo trạng dài 96 trang, tố giác Tàu cộng chi phối cơ chế nhân quyền của LHQ, nhằm che đậy mọi vi phạm nhân quyền, cùng chống lại mọi chỉ trích tình trạng nhân quyền ngày càng tồi tệ của nó.
27 Tháng Mười Hai 20188:50 CH(Xem: 604)
Nhưng, người ta sẽ không thấy lạ, khi hiểu rằng đoạn đường từ Pháp Vân đi Cầu Giẽ được đầu tư bằng ngân sách, tức là tiền dân, lại được quan chức Giao thông cho phép tập đoàn sân sau của bồ nhí rồi là vợ trẻ Nông Đức Mạnh, rải thêm lớp nhựa chuyển thành BOT thu tiền dân. Và ngay sau khi nhận được cái Dự án này, thì vợ của Nông Đức Mạnh đã bán sang tay ngay cho một tập đoàn khác lấy hàng ngàn tỷ cứu cơ đồ của mình đang sụp đổ, rồi lại nghiễm nhiên thành “đại gia”.
26 Tháng Mười Hai 20189:07 CH(Xem: 702)
Không có gì ngạc nhiên với việc người ta “buôn chổi đót để xây biệt phủ”, việc một người làm quan cả họ làm quan, việc bác sĩ chỉ lên lịch mổ khi đã được ‘bồi dưỡng’, việc thầy giáo tấn công tình dục học sinh hay cô giáo dùng thuốc lắc, vào nhà nghỉ, tát tai học trò hay việc học trò đấm đánh giáo viên. Suy cho cùng khi giá trị đạo đức ngủ quên hoặc bị đánh cắp thì người ta chẳng cần nghĩ gì đến việc đang sống hay sống để chết. Một xã hội lao dốc hay một xã hội thiêu thân hay một xã hội tỉnh thức…?
14 Tháng Giêng 2019
Chỉ khi nào quânđội nhận thức được những nhiệm vụ của mình, tiến hành và thỏa mãn được nguyện vọng của người dân thì mới xứng đáng với tên gọi: “Quân Đội Nhân Dân Việt Nam”, còn nếu vẫn chỉ là một lũ âm binh im lặng nhìn bọn ăn tàn phá hại giày xéo non sông thì quân đội đó chỉ xứng đáng với tên gọi: “Quân Đội của Đảng cộng sản Việt Nam”. Hoàn toàn không có nhân dân trong đó khi các bạn đã đồng lõa cùng một thế lực hắc ám để đâm vào lòng Mẹ Việt Nam, phản bội Tổ Quốc!
12 Tháng Giêng 2019
Vì rằng, cứ qua mỗi lần đại hội sàng lọc và lựa chọn đường lối kiến quốc thì, những tinh hoa của dân tộc đều bị đảng sàng cho văng ra ngoài từ dần dần cho đến hết, để bây giờ trong đảng toàn là những kẻ cặn bã đáng khinh của xã hội và đặc biệt, kẻ càng có chức có quyền cao bao nhiêu thì lại càng tham và càng ngu bấy nhiêu, tức là thứ căn bã, điển hình bốc mùi nhất trong đống cặn bã đó. Nguyễn Phú Trọng, đương nhiệm vua Việt Nam bây giờ, là hình ảnh tinh hoa điển hình của sự dồn tụ cặn bã qua 12 lần sàng, tuyển chọn đó...
07 Tháng Giêng 2019
“Các giá trị dân chủ là quý giá và là sinh đạo mà người Đài Loan trân trọng, chúng tôi kêu gọi Trung Quốc hãy dũng cảm bước tới nền dân chủ”, bà Thái nói. Tuy nhiên dân Việt lại chẳng hiểu gì về cái giá của dân chủ đáng để chết để đổi lấy mà VNCH giành được bằng bản hiến pháp 1967. Thành ra bây giờ họ phải đi ở đợ và làm thuê cho người Đài Loan.
07 Tháng Giêng 2019
Vậy xin nhắn với mọi người khát vọng Dân chủ, chống Tàu. Làm gì thì làm nhanh đi, nếu không đừng làm gì nữa cả mà chờ chết. Cái chết này là cái chết chung của cả 96 triệu nạn nhân khác, đâu có mỗi mình mà lo. Nếu làm xin nhanh tay tìm kiếm bạn bè, họp nhóm mà làm. Đừng làm việc quá to tát mà không làm nổi, hãy bắt tay vào một việc nhỏ nhất thôi. Việc mà mình và mọi người có khả năng làm, rồi từ nhỏ mà nó lớn lên dần.
04 Tháng Giêng 2019
1) Tư tưởng HCM cọng sản tàn ác, độc tài: “Cải cách ruộng đất 1954-1956”. 2) Đạo đức HCM dâm ô bẩn thỉu: Công du Indonesia 1959, hôn bừa gái trẻ, báo chí lên án. 3) Phong cách HCM thiếu tự trọng, đáng khinh, là kẻ độc nhất trên cõi đời cầm giấy đọc, trả lời báo chí xin phỏng vấn! Tư tưởng ấy, đạo đức ấy, phong cách ấy buộc toàn dân học tập ư?
02 Tháng Giêng 2019
Người cộng sản nguyện suốt đời đấu tranh cho nhân dân, chết vì lý tưởng của mình, thế mà nay lại sợ các tin tiêu cực. Mà các tin ấy có thoát khỏi sự điều hành quản lý của những người cộng sản hôm nay đâu, vì nó không thể từ trên trời rơi xuống và nhân dân cũng không nằm ngoài sự lãnh đạo của nhà cầm quyền. Người cộng sản không sợ gì cả, không hề nao núng dù thù trong giặc ngoài, chiến tranh khốc liệt, đói kém, ngu dốt vây quanh, vậy mà giờ lại e ngại chi hiện thực cuộc sống phơi bày trước mắt?
30 Tháng Mười Hai 2018
Mai Chí Thọ từng đe dọa rằng, trong chế độ cộng sản, hãy quên đi đừng nghĩ đến điều kháng cự: Hồ chí Minh có thể là một kẻ độc ác, Nixon có thể là một người vĩ đại, người Mỹ có thể đã có chính nghĩa, chúng tôi có thể không có chính nghĩa. Nhưng chúng tôi đã thắng và người Mỹ đã bị đánh bại, bởi vì chúng tôi đã thuyết phục được người dân rằng Hồ chí Minh là một người vĩ đại, rằng Nixon là một kẻ giết người, và người Mỹ là những kẻ xâm lược. Yếu tố then chốt, là phải kiểm soát người dân và quan điểm của họ.
29 Tháng Mười Hai 2018
Khi còn tranh cử tổng thống, Trump đã chỉ trích gay gắt LHQ và nói về sự yếu kém của tổ chức này: Hãy tập trung nhiều hơn vào con người, và ít hơn vào bộ máy quan liêu. Không riêng Trump mà hầu hết mọi người đều thấy, Tàu cộng đã mặc tình thao túng LHQ, trong khi tổ chức Human Rights Watch tháng 10//2017 đã công bố một cáo trạng dài 96 trang, tố giác Tàu cộng chi phối cơ chế nhân quyền của LHQ, nhằm che đậy mọi vi phạm nhân quyền, cùng chống lại mọi chỉ trích tình trạng nhân quyền ngày càng tồi tệ của nó.
27 Tháng Mười Hai 2018
Nhưng, người ta sẽ không thấy lạ, khi hiểu rằng đoạn đường từ Pháp Vân đi Cầu Giẽ được đầu tư bằng ngân sách, tức là tiền dân, lại được quan chức Giao thông cho phép tập đoàn sân sau của bồ nhí rồi là vợ trẻ Nông Đức Mạnh, rải thêm lớp nhựa chuyển thành BOT thu tiền dân. Và ngay sau khi nhận được cái Dự án này, thì vợ của Nông Đức Mạnh đã bán sang tay ngay cho một tập đoàn khác lấy hàng ngàn tỷ cứu cơ đồ của mình đang sụp đổ, rồi lại nghiễm nhiên thành “đại gia”.
26 Tháng Mười Hai 2018
Không có gì ngạc nhiên với việc người ta “buôn chổi đót để xây biệt phủ”, việc một người làm quan cả họ làm quan, việc bác sĩ chỉ lên lịch mổ khi đã được ‘bồi dưỡng’, việc thầy giáo tấn công tình dục học sinh hay cô giáo dùng thuốc lắc, vào nhà nghỉ, tát tai học trò hay việc học trò đấm đánh giáo viên. Suy cho cùng khi giá trị đạo đức ngủ quên hoặc bị đánh cắp thì người ta chẳng cần nghĩ gì đến việc đang sống hay sống để chết. Một xã hội lao dốc hay một xã hội thiêu thân hay một xã hội tỉnh thức…?