Nếp chợ, nếp quan

30 Tháng Mười Một 20184:57 CH(Xem: 644)

Nếp chợ, nếp quan

canh_1




VietTuSaigon




Quê hương trong ký ức, mấy ai không nhớ đến cây đa, bến nước, con đò… Tuy không nhắc về chợ nhưng rõ ràng, chợ vẫn là một thứ gì đó trong xó xỉnh ký ức để ai nhớ về quê cũng nhớ về ít nhất một ngôi chợ hay một thức quà quê nào đó mẹ mua cho. Chợ đôi khi cũng là nhiệt kế để đo lòng người, tình người ngoài việc người ta nhìn vào cái chợ để thấy kinh tế của vùng miền nào đó, đất nước nào đó ra sao…

Nói về nếp chợ Việt Nam hiện tại, có thể nhắc đến ba nếp đặc trưng nhất: siêu chợ, chợ lớn và chợ quê.

Siêu chợ nôm na có thể nhắc đến là các siêu thị, trung tâm thương mại ở các thành phố lớn, nơi ngoài bày bán các mặt hàng còn kèm theo những dịch vụ vui chơi, giải trí. Người ta tìm đến siêu chợ để thỏa cái thú muốn gì sắm đó và không phải mặc cả giá hàng hóa, cũng có người tìm đến siêu chợ chỉ để tham quan hoặc đôi khi là tìm đến ăn uống. Dựa vào các nhãn hàng, thương hiệu bày bán trong các siêu chợ, phần nào cũng biết được mức độ chi tiêu hay mức độ văn hóa của vùng miền đó. Cách người ta ứng xử với nhau khi mua hàng, tìm hay lựa chọn hàng hóa, thái độ của nhân viên các ngành hàng, dịch vụ, có thể nói là bề ngoài có thể nhìn thấy mức độ chuyên nghiệp hay đẳng cấp của siêu chợ ở mức nào, bởi các mặt hàng đa số đã được tuyển chọn, nhân viên đã được đào tạo.

Chợ lớn có thể kể đến các chợ ở thành phố, chợ huyện lớn hoặc chợ đầu mối. Nhìn vào các mặt hàng có thể biết được văn hóa tiêu dùng ở nơi đó.

Còn nhớ cách đây không lâu, nhiều người bạn của tôi đến Sài Gòn du lịch, ghé đến tham quan chợ Bến Thành, lúc ra về họ đều phàn nàn rằng sợ móc túi quá, hàng gì toàn đồ Trung Quốc rồi thì người bán hô giá quá cao, nào là ‘ăn vạ mở hàng’... Đủ các kiểu để thấy rằng một khu chợ lớn về thời gian cũng như quy mô như chợ Bến Thành cũng không làm người ta yên lòng. Chợ Cồn Đà Nẵng, chợ Đồng Xuân Hà Nội, chợ Đông Ba Huế… có chợ nào không đầy rẫy hàng Trung Quốc.

Mơ hồ nghĩ đến chuyện làm quan ở Việt Nam, không ít bà con nông dân cho con đi học, mong con kiếm được một chân trong cơ quan nhà nước khi ra trường. Nhưng ngược lại giới quyền lực, giàu có… không ít người đưa con ra nước ngoài từ tấm bé để sống trong một môi trường tự do hơn, làm việc trong một môi trường tiến bộ hơn hoặc giả nếu trở về lại hoặc ở lại Việt Nam ngay từ đầu, họ cũng thuộc lớp “siêu chợ’. Nói vậy bởi lẽ những người này sẽ có những chức quan to, những ngôi nhà biệt phủ, những hồ bơi nguy nga, nhưng khi bị bắt đi 'đốt lò', mới tá hỏa ra là họ ăn chặn của công ty này, lừa công ty nọ hoặc chiếm đoạt tiền của cơ quan này hoặc lợi dụng chức vụ, móc ngoặc buôn bán hàng hóa Trung Quốc với cơ quan nọ, suy cho cùng họ cũng chỉ là dân buôn, được đào tạo bài bảng và sắm vai với áo dài, đầm váy hoặc veston.

Chuyện ông đại tá Nguyễn Chí Phương, Trưởng công an thành phố Thanh Hóa đã bị tạm đình chỉ công tác để làm rõ việc liên quan đến đơn thư tố cáo nhận tiền “chạy án”, chuyện ông cựu trung tướng công an Phan Văn Vĩnh bị phạt 9 năm tù và bị cáo Nguyễn Thanh Hóa 10 năm tù cùng về tội “Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong thi hành công vụ”… há phải chăng là một trong số ít vụ để thấy rõ con người ta vẫn đang ở trong thời kỳ kẻ chợ và mọi chuyện vẫn lẩn quẩn trong mua bán mặc dù họ đã khoác cho mình chiếc áo từ chức tước cho đến tiền tài.

Chiều đông, chạy xe dọc những con đường quê hun hút, ghé vào một ngôi chợ quê bên đường. Cơ hà thức lúa, nếp, bánh tráng, bánh chưng, bánh tổ, con tôm đất hay lát thịt heo quê… Trách sao người ta không khỏi yêu quê hương hay thấy mình bỗng dưng bé lại để được mẹ cho cái bánh ú, miếng mít hay lát dưa mỗi khi đi chợ về? Nhưng hỡi ôi, nếp xưa nay đã khác, chợ chỉ còn hình bóng và chẳng còn hồn. Không ít người đưa máy lên chụp góc chợ quê bị đòi tiền chụp ảnh, bởi lẽ “Sapa chụp cái 10 ngàn đồng, ở đây cũng vậy.” Những người phụ nữ ngồi cạnh nhau bán cùng mớ rau, trái mướp, xấp bánh tráng không chút ngần ngại thóa mạ nhau trước bất kì ai mua bên này, bỏ bên nọ…

Hồn quê, chợ quê đâu mất dấu. Những ông cán bộ suốt đời thề thốt làm đầy tớ muôn dân chỉ trên lý thuyết. Phó chủ tịch thành phố nhặt được nhẫn mang nộp công an, tướng công an ngồi tù vì lừa đảo, chiếm đoạt, anh thanh niên thì ngồi tù vì nhà có quán karaoke hay vì tiền bia, tiền rượu quá rẻ. Thử nghĩ nếu hệ thống pháp luật của Việt Nam và việc thực thi nghiêm minh hơn, sao tồn tại được những con sâu nghe ra làm hỏng luôn cả nồi canh Việt Nam. Bước tới một cái chợ, nghe tiếng cãi cọ, tranh giành qua về, dù có yêu cảnh chợ đến mấy, người tham quan cũng chùn chân trước lần thứ hai. Đến một đất nước mà đài báo ngày nào cũng xuất hiện mặt quan tham, nhân viên dởm thì thử hỏi ai dám đến lần 2.

Nếp chợ cũng như nếp quan, không phải tự nhiên mà có. Nhưng giữ được nếp hay không, câu trả lời không phụ thuộc vào tên chợ, mà phụ thuộc vào thái độ, cái nhìn hay những hành động ấm áp của những người làm nên khu chợ. Nếp quan không phụ thuộc vào việc anh ở chức quan nào, mà là việc anh hành xử như thế nào, anh ở chức quan đó ra sao, giúp được gì cho dân, để người ta hết xì xào cách anh đối nhân xử thế! Suy cho cùng, nếp chợ hay nếp quan, nghe ra tưởng đơn giản nhưng nó cũng đòi hỏi một quá trình lâu dài với sự sẻ chia và kết nối của các giới liên quan, sự phản tỉnh và dám thay đổi để đâu đó cái tốt cũ còn giữ lại và cái mới được phát huy!


RFA Blog

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
20 Tháng Năm 20198:04 CH(Xem: 24)
Ở Mỹ, chuyện những chiếc tất, những chiếc quần lót, những tấm bảng, những đoạn phim hay những chiếc bao cao su có hình Tổng thống là một chuyện quá đỗi bình thường, nhưng ở nước độc tài thì đó lại là một tội phạm hình sự có tính chính trị. Các cuộn giấy vệ sinh ở Trung Quốc có hình tổng thống Mỹ, và những hoá đơn mà họ phải thanh toán tăng lên và nguy cơ phá sản (vỡ nợ quốc gia) là hai điều tỷ lệ thuận với cấp luỹ thừa với nhau: càng nhiều giấy có hình Trump, những hoá đơn càng lớn và tình trạng nợ ngày càng khổng lồ.
18 Tháng Năm 20192:01 CH(Xem: 315)
Sau troke là nghỉ dưỡng tập luyện phục hồi chức năng cả năm, thể xác lẫn tinh thần rất yếu, và thường có đến 20%, một cơn tai biến thứ hai sẽ đến. Bà cụ mẹ mỗ tôi đã không qua khỏi cơn tai biến lần thứ hai, chỉ sau lần đầu tám tháng… Nay Lú chỉ sau một tháng mà cho là sức khỏe đã phục hồi tốt, và trong hai lần xuất hiện vẫn quyết liệt ra sức ‘ta đánh ta’ (nhưng không được để vỡ bình), như truyền thông xã nghĩa chạy tựa: Chống tham nhũng, một thông điệp xuyên suốt. Vậy đây là lời của Lú, lão già bảy lăm vừa bị đột quỵ, hay là lời một tay nào đó mang chiếc mặt nạ silicon?
17 Tháng Năm 20192:28 CH(Xem: 324)
Trong một thế cờ đã được Tàu Cộng tính toán, xếp đặt từ lâu, Trần Quốc Vượng đương nhiên sẽ giữ chức TBT kiêm chủ tịch nước vào một ngày tới đây; và Ba Dũng sẽ là vật hiến tế, đủ cân, đủ lạng cho tham vọng quyền lực và khẳng định quyền lực của Trần Quốc Vượng trong thời kỳ mạt sản này. Thời gian ông Vượng bắt ông Ba Dũng có thể diễn ra trước và ngay sau khi ông ta nắm giữ chức Tổng Bí Thư kiêm chủ tích nước. Chỉ cần, trong một lúc xỉa răng nào đó, trên miệng ông Trần Quốc Vượng bỗng nhiêm lẩm nhẩm: “Ba Dũng ư?”. “Không ai dám bắt ư?”. “Bắt”. Thế là Ba Dũng sẽ vào rọ.
14 Tháng Năm 201912:42 CH(Xem: 314)
Trước đó, “Út Hữu” từng nhận định thế này: Mọi người cứ thắc mắc sao ông Nguyễn Phú Trọng không có mặt ở lễ tang ông Lê Đức Anh? Ơ hay, ông ấy đã ngỏm rồi, lấy mô mà ra nữa?.. Cho dù trang “Út Hữu” trên facebook đã bị đóng nhưng một “Thông báo về Kết luận của Ban Chấp hành Đảng bộ Trường Chính trị Trần Phú”, ký ngày 6 tháng 5, cho biết thêm, qua “Út Hữu”, ông Thuận còn có những “bình luận xuyên tạc sự thật với những từ ngữ thiếu văn hóa, xúc phạm” khác.
13 Tháng Năm 201912:41 CH(Xem: 409)
Sự bất lực của họ kém đến nỗi không đưa ra được một lập luận hay một dẫn chứng nào cho ra hồn để biện minh. Thử hỏi với một đội ngũ tương lai sẽ cứu vớt đất nước, thay thế sự cai trị của cộng sản để đưa nước Việt thoát khỏi xâm lăng của Trung Cộng mà nhận thức như thế thì chỉ có thể thay một chế độ thối nát này bằng một chế độ thối nát khác mà thôi.
12 Tháng Năm 20191:45 SA(Xem: 385)
Câu trả lời của tay bí thành Hồ với một tên nào đó được cho là cử tri, chỉ là để giải độc dư luận và cả câu giờ, nói Lú khỏe nhưng bao giờ chiềng mặt cho thiên hạ nhìn thì không, trong khi Lú thì đã gần trọn tháng biệt tăm. Những lãnh đạo của cái đảng quanh dzinh này luôn có cái khác thường hơn thiên hạ, Đinh Thế Huynh cũng nghỉ bệnh đấy chứ, cũng vắng cả năm trời với căn bệnh gì đó không rõ, và nhất là chẳng một tin cho biết tay quan đỏ này đang điều trị ở nhà thương nào? Và dân mạng đã xầm xì hắn đang nằm trong ngăn đá… Lú cũng thế!
10 Tháng Năm 20193:48 CH(Xem: 278)
Ngày hôm nay, nếu người Việt quốc gia còn muốn tiếp tục chiến đấu chống lại chế độ cộng sản thì phải hiểu rằng cuộc chiến đấu mới này là chiến đấu cho tự do, dân chủ cho cả nước chứ không phải chiến đấu để cắm lại lá cờ vàng trên thành phố Sài gòn hay một nơi nào khác trên đất nước VN. Cuộc chiến đấu đó đòi hỏi toàn lực của người dân mà lực lượng chính vẫn là quốc nội, lực lượng ở hải ngoại chỉ có thể làm nhiệm vụ yểm trợ. Khi chế độ cộng sản VN sụp đổ, việc chọn lá cờ nào cho cả nước sẽ do toàn dân quyết định thông qua quốc hội.
06 Tháng Năm 20199:06 CH(Xem: 472)
Dù đứng trên góc độ nào, đây cũng là một sự thất bại xét trên góc độ tình tự dân tộc và lòng yêu thương, tính vị tha, bao dung giữa người với người. Hơn nữa, đây là người cùng một dân tộc! Phía Cộng sản thì ăn mừng đình đám và thay vì xem đó là ngày kỉ niệm thống nhất để từ đó nói lên tiếng nói quê hương, nắm tay cả những người thắng cuộc và không thắng cuộc trên tinh thần tôn trọng, yêu thương, hòa giải và hòa hợp… Để cùng nhau xây dựng tương lai đất nước thì họ vẫn giữ ngôn ngữ, giọng điệu đầy cừu thù, thậm chí ông Thủ tướng Việt Nam cũng không thoát được giọng điệu này!
05 Tháng Năm 20199:47 CH(Xem: 639)
Đằng sau vóc dáng ra vẻ trí thức, sau đôi kính cận là cặp mắt không bao giờ mở lớn của một kẻ gian hùng, Trọng luôn miệng kêu gào tiếng lên chủ nghĩa xã hội, nhưng cũng chính y thú nhận là không biết con đường chủ nghĩa đó ở đâu và liệu 100 năm nữa có biết tới hay chưa?(!) – Thế thì vấn đề đặt ra là nếu đã biết con đường mà mình dẫn đưa đất nước không cụ thể, không khả thi thì Trọng kêu gào tiến lên CNXH để làm gì? Câu trả lời là để đảng độc tài cộng sản có quyền đè đầu cỡi cổ dân tộc, tiếp tục là một đảng cai trị duy nhất với nhiều đặc quyền đặc lợi từ việc cướp của người dân và tài nguyên đất nước để tồn tại?
03 Tháng Năm 20194:02 CH(Xem: 597)
Đảng csVN là một tập hợp của một bọn giòi bọ, chúng chia chác, cát cứ làm tiền người dân, khai thác tài nguyên, vay mượn vô tội vạ để làm giàu cho cá nhân theo công thức phân chia quyền lực, chúng ăn và cúng cho cấp trên của mình, đảng biết hết, đảng vẫn ăn, vẫn chia, vẫn cùng làm giàu và cho đến khi cảm thấy không còn thích hợp thì thịt luôn bộ hạ của mình mà tôi gọi đó là nhà nước “Thực Dân – Thực Đảng”.
20 Tháng Năm 2019
Ở Mỹ, chuyện những chiếc tất, những chiếc quần lót, những tấm bảng, những đoạn phim hay những chiếc bao cao su có hình Tổng thống là một chuyện quá đỗi bình thường, nhưng ở nước độc tài thì đó lại là một tội phạm hình sự có tính chính trị. Các cuộn giấy vệ sinh ở Trung Quốc có hình tổng thống Mỹ, và những hoá đơn mà họ phải thanh toán tăng lên và nguy cơ phá sản (vỡ nợ quốc gia) là hai điều tỷ lệ thuận với cấp luỹ thừa với nhau: càng nhiều giấy có hình Trump, những hoá đơn càng lớn và tình trạng nợ ngày càng khổng lồ.
18 Tháng Năm 2019
Sau troke là nghỉ dưỡng tập luyện phục hồi chức năng cả năm, thể xác lẫn tinh thần rất yếu, và thường có đến 20%, một cơn tai biến thứ hai sẽ đến. Bà cụ mẹ mỗ tôi đã không qua khỏi cơn tai biến lần thứ hai, chỉ sau lần đầu tám tháng… Nay Lú chỉ sau một tháng mà cho là sức khỏe đã phục hồi tốt, và trong hai lần xuất hiện vẫn quyết liệt ra sức ‘ta đánh ta’ (nhưng không được để vỡ bình), như truyền thông xã nghĩa chạy tựa: Chống tham nhũng, một thông điệp xuyên suốt. Vậy đây là lời của Lú, lão già bảy lăm vừa bị đột quỵ, hay là lời một tay nào đó mang chiếc mặt nạ silicon?
17 Tháng Năm 2019
Trong một thế cờ đã được Tàu Cộng tính toán, xếp đặt từ lâu, Trần Quốc Vượng đương nhiên sẽ giữ chức TBT kiêm chủ tịch nước vào một ngày tới đây; và Ba Dũng sẽ là vật hiến tế, đủ cân, đủ lạng cho tham vọng quyền lực và khẳng định quyền lực của Trần Quốc Vượng trong thời kỳ mạt sản này. Thời gian ông Vượng bắt ông Ba Dũng có thể diễn ra trước và ngay sau khi ông ta nắm giữ chức Tổng Bí Thư kiêm chủ tích nước. Chỉ cần, trong một lúc xỉa răng nào đó, trên miệng ông Trần Quốc Vượng bỗng nhiêm lẩm nhẩm: “Ba Dũng ư?”. “Không ai dám bắt ư?”. “Bắt”. Thế là Ba Dũng sẽ vào rọ.
14 Tháng Năm 2019
Trước đó, “Út Hữu” từng nhận định thế này: Mọi người cứ thắc mắc sao ông Nguyễn Phú Trọng không có mặt ở lễ tang ông Lê Đức Anh? Ơ hay, ông ấy đã ngỏm rồi, lấy mô mà ra nữa?.. Cho dù trang “Út Hữu” trên facebook đã bị đóng nhưng một “Thông báo về Kết luận của Ban Chấp hành Đảng bộ Trường Chính trị Trần Phú”, ký ngày 6 tháng 5, cho biết thêm, qua “Út Hữu”, ông Thuận còn có những “bình luận xuyên tạc sự thật với những từ ngữ thiếu văn hóa, xúc phạm” khác.
13 Tháng Năm 2019
Sự bất lực của họ kém đến nỗi không đưa ra được một lập luận hay một dẫn chứng nào cho ra hồn để biện minh. Thử hỏi với một đội ngũ tương lai sẽ cứu vớt đất nước, thay thế sự cai trị của cộng sản để đưa nước Việt thoát khỏi xâm lăng của Trung Cộng mà nhận thức như thế thì chỉ có thể thay một chế độ thối nát này bằng một chế độ thối nát khác mà thôi.
12 Tháng Năm 2019
Câu trả lời của tay bí thành Hồ với một tên nào đó được cho là cử tri, chỉ là để giải độc dư luận và cả câu giờ, nói Lú khỏe nhưng bao giờ chiềng mặt cho thiên hạ nhìn thì không, trong khi Lú thì đã gần trọn tháng biệt tăm. Những lãnh đạo của cái đảng quanh dzinh này luôn có cái khác thường hơn thiên hạ, Đinh Thế Huynh cũng nghỉ bệnh đấy chứ, cũng vắng cả năm trời với căn bệnh gì đó không rõ, và nhất là chẳng một tin cho biết tay quan đỏ này đang điều trị ở nhà thương nào? Và dân mạng đã xầm xì hắn đang nằm trong ngăn đá… Lú cũng thế!
10 Tháng Năm 2019
Ngày hôm nay, nếu người Việt quốc gia còn muốn tiếp tục chiến đấu chống lại chế độ cộng sản thì phải hiểu rằng cuộc chiến đấu mới này là chiến đấu cho tự do, dân chủ cho cả nước chứ không phải chiến đấu để cắm lại lá cờ vàng trên thành phố Sài gòn hay một nơi nào khác trên đất nước VN. Cuộc chiến đấu đó đòi hỏi toàn lực của người dân mà lực lượng chính vẫn là quốc nội, lực lượng ở hải ngoại chỉ có thể làm nhiệm vụ yểm trợ. Khi chế độ cộng sản VN sụp đổ, việc chọn lá cờ nào cho cả nước sẽ do toàn dân quyết định thông qua quốc hội.
06 Tháng Năm 2019
Dù đứng trên góc độ nào, đây cũng là một sự thất bại xét trên góc độ tình tự dân tộc và lòng yêu thương, tính vị tha, bao dung giữa người với người. Hơn nữa, đây là người cùng một dân tộc! Phía Cộng sản thì ăn mừng đình đám và thay vì xem đó là ngày kỉ niệm thống nhất để từ đó nói lên tiếng nói quê hương, nắm tay cả những người thắng cuộc và không thắng cuộc trên tinh thần tôn trọng, yêu thương, hòa giải và hòa hợp… Để cùng nhau xây dựng tương lai đất nước thì họ vẫn giữ ngôn ngữ, giọng điệu đầy cừu thù, thậm chí ông Thủ tướng Việt Nam cũng không thoát được giọng điệu này!
05 Tháng Năm 2019
Đằng sau vóc dáng ra vẻ trí thức, sau đôi kính cận là cặp mắt không bao giờ mở lớn của một kẻ gian hùng, Trọng luôn miệng kêu gào tiếng lên chủ nghĩa xã hội, nhưng cũng chính y thú nhận là không biết con đường chủ nghĩa đó ở đâu và liệu 100 năm nữa có biết tới hay chưa?(!) – Thế thì vấn đề đặt ra là nếu đã biết con đường mà mình dẫn đưa đất nước không cụ thể, không khả thi thì Trọng kêu gào tiến lên CNXH để làm gì? Câu trả lời là để đảng độc tài cộng sản có quyền đè đầu cỡi cổ dân tộc, tiếp tục là một đảng cai trị duy nhất với nhiều đặc quyền đặc lợi từ việc cướp của người dân và tài nguyên đất nước để tồn tại?
03 Tháng Năm 2019
Đảng csVN là một tập hợp của một bọn giòi bọ, chúng chia chác, cát cứ làm tiền người dân, khai thác tài nguyên, vay mượn vô tội vạ để làm giàu cho cá nhân theo công thức phân chia quyền lực, chúng ăn và cúng cho cấp trên của mình, đảng biết hết, đảng vẫn ăn, vẫn chia, vẫn cùng làm giàu và cho đến khi cảm thấy không còn thích hợp thì thịt luôn bộ hạ của mình mà tôi gọi đó là nhà nước “Thực Dân – Thực Đảng”.