Đọc tác phẩm Dây Xích, chúng ta thấy gì?

15 Tháng Ba 202110:42 CH(Xem: 252)

                            Đọc tác phẩm Dây Xích, chúng ta thấy gì?


book-chain-lock-12185712                                                                  Hình minh họa




Trần Công Lân



    Là một nhà văn sống dưới chế độ hà khắc, kiểm soát nghiêm ngặt của đảng cộng sản Trung Quốc (ĐcsTQ) thì sẽ phải viết như thế nào để sống? Nếu là văn nô thì không nói làm gì, nhưng nếu là người còn lương tâm muốn chuyển một điện văn (message) đến thế giới bên ngoài thì sẽ xây dựng cốt truyện như thế nào để qua mắt nhà nước với sự kiểm soát trên mạng thông tin, máy thu hình (camera), nhận diện (face recognition) khắp nơi?

Chúng ta hãy đi qua từng chi tiết của Dây Xích.

Dây Xích tượng trưng cho nô lệ như con chó bị chủ nhân xích cổ dắt đi. Ở đây, nhà văn đã thay bằng con vẹt, cũng là ý nghĩa "cá chậu, chim lồng". Hơn thế nữa, con vẹt biết nói (hình ảnh người dân muốn đòi hỏi dân chủ). Nhưng con vẹt lại không nói tiếng Trung Hoa mà lại nói tiếng nước ngoài. Ý rằng không thể nói thẳng với nhà nước mà phải qua một dạng ngôn ngữ khác, mật mã (code).

Tác giả cũng đã rào đón bằng thí dụ về điềm xấu của người bán chim, chủ nhân con vẹt, là đã từng làm cho người mua chim có thể chết bất đắc kỳ tử như một lời nhắc nhở là nhà nước có thể làm cho người tiêu thụ biến mất (bị thủ tiêu, bắt cóc, đem giam lỏng tại một nơi nào đó như người dân Duy Ngô Nhĩ). Con vẹt mở lời bằng tiếng Anh (ngụ ý muốn nói với các quốc gia dùng Anh ngữ, rồi đến Nhật...). Liệu những người Anh, Mỹ, Úc, Nhật ... khi đọc truyện này có bắt được ý của tác giả hay không?

Thế nhưng con vẹt lại không bị xích? Đây là điểm độc đáo của câu truyện. Chim có cánh thì phải bay cũng như người có miệng thì phải nói và đó là sự tự nhiên của tạo hóa. Thế nhưng con vẹt không dám bay, cho dù có thức ăn để gần trước mắt cũng không dám nhúc nhích. Tác giả còn đưa ra thí dụ về trò Mỹ nhân kế (đòn ruột của ĐcsTQ để mua chuộc con người) mà lại gán cho chim? Khi mà miếng ăn còn không dám đụng tới thì nói gì chuyện ái tình?

Nét độc đáo thứ hai là trò đánh cược, dân Tàu là có máu buôn bán, cờ bạc, cá độ... tượng trưng cho lòng tham của con người mà ĐcsTQ đã dùng để làm ăn (trade) với thế giới. Lúc đầu là làm công nhưng khi cá cắn câu là lúc các nước Âu Mỹ đầu tư vào Trung Quốc thì không thể bỏ rơi được và người đầu tư trở thành nô lệ vì tham lợi (nhân công, vật liệu rẻ). Thế giới bên ngoài càng tin là Trung Quốc sẽ thay đổi thì càng mắc bẫy.

Điểm độc đáo thứ ba là thời gian. Thế giới tin tưởng khi giao thương với Trung Quốc thì sự phát triển kinh tế sẽ làm thay đổi chế độ trong vòng 10, 20, 30 năm cũng như thời gian cho con vẹt rời khỏi khung gỗ để kiếm ăn. Nhưng cho dù thời gian bao lâu đi nữa thì sợi dây xích vô hình vẫn cột chặt người dân Trung Hoa dưới sự kiểm soát của ĐcsTQ.

Cho dù lấy hết đồ ăn nước uống của con vẹt (ý nói người dân Trung Hoa có bị bỏ đói đi chăng nữa) thì con vẹt tất sẽ phải đi kiếm ăn (người dân bỏ chạy tỵ nạn hay nổi loạn). Đồng thời sự khua chiêng, đốt pháo, làm mèo dọa hay đem vẹt cái ra dụ (tượng trưng cho thế giới bên ngoài vận động đủ mọi cách để thay đổi suy nghĩ của người dân Trung Hoa) nhưng con vẹt cũng không nhúc nhích (sự ù lỳ của người dân Trung Hoa).

Điểm thứ tư là những con chim ở lồng chung quanh cũng im bặt (tượng trưng cho các dân tộc khác: Tây Tạng, Miên, Lào, Việt, Mãn, Mông, thiểu số... cũng không dám lên tiếng tố cáo âm mưu thâm độc của ĐcsTQ). Tác giả thấy thí dụ về trò chơi bungee của Tây phương như sự mỉa mai của đời sống tự do, nhàm chán nên cột dây vào chân nhảy để lấy cảm giác nhưng thua xa trạng thái tâm lý của con vẹt không bị xích mà không dám nhúc nhích. Vậy cái gì làm cho con vẹt sợ đến độ như vậy? Phải chăng vì sợi dây xích vô hình?

Chủ nhân con vẹt thắng cuộc, ám chỉ ĐcsTQ thành công trong việc nô lệ hóa con người mà không có dấu tích.

Điểm son thứ năm là tại sao con vẹt Mexico phải chăng Mexico gần Mỹ hay là di dân Mễ sang Mỹ (đi tìm thức ăn hay đời sống vật chất) mà dân Trung chỉ chịu đứng một chỗ, trừ khi nhà nước bốc đi. Chuyện chủ nhân huấn luyện (bằng cách rút thanh gỗ dưới chân để cho con vẹt té và từ đó không dám nhúc nhích) là một kẽ hở không hợp lý lắm (hư cấu): con chim không phải con người, phản ứng tự nhiên là nó phải vỗ cánh. Nhưng cũng có thể tác giả có ý rằng con vẹt đã quên cả bay, là khả năng tự nhiên của loài chim (cũng như phản ứng tự nhiên của con người khi không đồng ý thì phản đối hay bỏ đi).

Thí dụ về con vẹt chết khát là tác giả muốn nhắn nhủ về cái chết đói của hàng triệu dân Trung Hoa thời kỳ thực hiện bước nhảy vọt vĩ đại (Great Leap forward 1958-1961). ĐcsTQ đã thực hiện bài học tẩy não người dân để sợi dây xích (nô lệ) trở nên vô hình mà con vẹt không bao giờ dám quên cũng như dân Trung Hoa chết đói mà không dám nổi loạn.

Chủ nhân con vẹt khuyên mọi người đừng nói bí mật về con vẹt (nhưng đã tiết lộ thì lấy gì sẽ bảo mật với công chúng) để ông ta sẽ đi nơi khác tái diễn trò này (ám chỉ là ĐcsTQ sẽ còn tiếp tục lừa gạt thế giới, các vùng đất khác với các sắc dân khác).

Kết thúc của câu chuyện cũng rất độc đáo: một nhân viên nhà nước, bác Ngô, luật sư cục Tư Pháp, không hài lòng với chức vụ nên bỏ đi tỉnh khác. Tại sao một người biết luật không hài lòng với chế độ (chức vụ) mà phải bỏ đi? Phải chăng ý nói nhà nước, chế độ không thể thay đổi nên phải bỏ đi nhưng cũng là trên đất Trung Hoa thì khác gì chủ nhân con vẹt tiếp tục đi khắp nơi dùng con vẹt kiếm tiền? Người khác là anh Trần, một nhân viên kỹ thuật không được thăng chức nên đi lập nghiệp nơi khác. Phải chăng tác giả ngụ ý cho dù Trung Hoa thay đổi kỹ thuật tân tiến thì con người cũng không có hạnh phúc mà phải bỏ đi nơi khác lập nghiệp.

Vậy thì liên quan gì đến việc chơi chim của hai người này? Chơi chim thì dở mà than phiền thì nhiều? (Muốn bay nhảy, tự do mà không có can đảm hành động mà chỉ nói suông) Phải chăng tác giả nhắn nhủ con người (nhất là người Trung Hoa) đòi hỏi những thứ không cần thiết cho con người (vật chất) mà thức ăn của tinh thần là sự tự do (con chim phải bay nhảy) thì đã bị sợi dây xích vô hình cột chặt. Vậy thì có bỏ đi nơi khác hay thay đổi nghề nghiệp thì sợi dây xích vô hình vẫn đeo chặt vào tâm khảm của người Trung Hoa và kiếp nô lệ suốt đời.

Kết luận: vậy khi hội nhà văn Trung Quốc chọn và trao giải thưởng cho tác giả câu chuyện thì họ có hiểu mặt trái của câu chuyện hay chỉ là bề mặt? Và sự diễn giải trên có đúng ý người viết hay oan? Có thể vô tình mà cũng có thể là cả hai phía cùng hiểu ngầm để qua mặt nhà nước Trung Quốc mà không bị bắt tội phản động. Như vậy thì khi nhà nước csVN cho phép đăng lại để phổ biến thì đảng csVN có hiểu nội tình câu chuyện như trên hay chỉ là nhai lại từ hội nhà văn Trung Quốc. Nhưng còn những "sĩ phu Bắc Hà", những người bất đồng chính kiến, đấu tranh cho nhân quyền... nghĩ sao về câu chuyện Dây Xích khi tình trạng dây xích cũng đang xảy ra ở VN?


          TCL

Tháng 12 năm 2020
   (Việt lịch 4899)

(Nguồn: https://cuoituan.tuoitre.vn/tin/20200807/truyen-ngan-day-xich/1563327.html. Tăng Dinh 07.08.2020, tác phẩm Dây Xích của nhà văn Trung Quốc Tăng Dinh đoạt giải nhất cuộc bình chọn tiểu thuyết ngắn lần thứ 17 năm 2019 của Trung Quốc.)

 

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
11 Tháng Tư 20219:59 CH(Xem: 40)
Vâng! Vẫn là “trồng người”. Không biết ông Nguyễn Kim Sơn có thấy rằng, bài dạy “trồng người” của Hồ Chí Minh đã đẩy nền giáo dục Việt Nam đến với sự mục nát như hôm nay không? Có nguồn tin cho rằng, ông Nguyễn Kim Sơn cho con đi du học Mỹ. Không biết lời đồn này có đúng hay không, tuy nhiên nếu đúng thì cũng không có gì ngạc nhiên cả. Bởi vì hầu hết quan chức CS đều làm như thế thì ông Sơn cũng đâu dại gì “trồng người” cho con cái mình bằng mảnh đất giáo dục độc hại ở xứ CHXHCNVN này?
11 Tháng Tư 20219:57 CH(Xem: 40)
Nguyên nhân bệnh tự ti-tự cao ngoài bẩm sinh ra, phần lớn xuất phát từ một tuổi thơ dữ dội, nhiều bạo lực, có nhiều xung khích, căng thẳng, không quân bình, cơ hàn hoặc giàu có quá độ, dư thừa hay thiếu thốn về vật chất lẫn tinh thần. Tuyên giáo cộng sản Việt Nam thấu hiểu bệnh lý này hơn bất kỳ nhà tâm lý nào hết. Họ tận tâm khai thác, cào ra đâu đó những nghèo khó viễn vông trong tuổi thơ, rồi thêu dệt thành một huyền thoại ‘Từ Bần Hàn Đến Vĩ Nhân’, khoác vào những người đã và đang chuẩn bị leo lên chiếc ghế quyền lực...
10 Tháng Tư 202110:58 CH(Xem: 168)
Đã đến lúc người Việt khắp nơi trên thế giới lên tiếng, hãy nhìn nhận cho thấu đáo vấn đề và chia sẻ cùng người thân, bạn bè, gia đình về sự tàn bạo, phát xít của đảng csVN. Cao hơn nữa là tiến hành biểu tình khắp thế giới để người dân và chính quyền sở tại có cái nhìn nghiêm túc hơn về đảng cầm quyền Việt Nam hôm nay, qua đó các quốc gia sẽ có biện pháp cảnh báo, chế tài, ở mức cao hơn là cắt đứt ngoại giao, giao thương, không đồng ý để doanh nghiệp của mình kinh doanh tại Việt Nam, bởi vì giao hảo, giao thương cùng một bọn độc tài tàn bạo hoặc làm ngơ trước những...
10 Tháng Tư 202110:54 CH(Xem: 80)
Tuy nhiên nếu ông Phạm Minh Chính trên cương vị mới mà không nhận ta chính sách sai căn bản như đã nêu thì xem như ông cũng không làm gì khác ông Nguyễn Xuân Phúc. Được biết chủ trương dùng doanh nghiệp nhà nước làm “sếu đầu đàn” là của đảng chứ không phải của chính phủ. Vậy nên cũng nói thẳng là ông Phạm Minh Chính cũng sẽ không làm gì được để thay đổi chủ trương thiếu sáng suốt này đâu. Phạm Minh Chính lên cũng chẳng hứa hẹn gì nhiều. Nếu tìm lối thoát cho nền kinh tế, chỉ còn một con đường là ngã về Tàu để xúc tiến chính sách đặc khu kinh tế, hết
10 Tháng Tư 202110:53 CH(Xem: 91)
Trả lời phỏng vấn CNN vào thứ Năm, Sery Kim bào chữa rằng phát biểu của mình nhắm vào Đảng Cộng sản Trung Quốc chứ không hề nhắm vào người Mỹ gốc Á, đặc biệt những người nhập cư Trung Hoa chạy trốn khỏi chế độ áp bức cộng sản. Sery Kim tuyên bố không rút lại bất kỳ nhận định nào của mình. Hơn thế nữa, bất chấp báo cáo của FBI (2), Sery Kim nói với Dallas Morning News trong một cuộc phỏng vấn khác rằng chuyện kỳ thị chủng tộc, bạo hành người Mỹ gốc Á tồn tại từ lâu và không hề trở nên tồi tệ hơn trong năm qua. “Vấn đề chính là thiên hạ đã nói vống lên và...
09 Tháng Tư 202110:28 CH(Xem: 110)
Hãy nhìn về lịch sử Việt và học hỏi từ lịch sử Việt là dân tộc ta thoát được 1000 năm đô hộ của giặc phương Bắc là nhờ chính sức mạnh của tự mình, tự dân tộc mình chứ không chờ đợi Trump đánh Tàu hay chờ đợi ông A, ông B đánh Tàu. Chỉ khi nào chúng ta nhìn sự thật bằng bản chất của sự thật, nhìn lịch sử bằng bản chất của sử thật; chỉ khi nào chúng ta cùng lên tiếng chống cái ác, giả dối, ngụy biện thì lúc đó Việt tộc mới có cơ may thay đổi vận mệnh của chính mình và đất nước mình.
09 Tháng Tư 202110:27 CH(Xem: 118)
Sự méo mó và phản đạo đức được chính qui hóa thông qua cánh cửa an ninh. Muốn bắt bớ, đe dọa, khủng bố tinh thần, ngành an ninh đều có thể làm nó một cách công khai, không còn phải che giấu, bởi mọi thứ được chính qui hóa, hợp thức hóa. Nếu như những năm tháng bao cấp, ngành an ninh có thể bắt bớ, đánh đập người dân một cách tàn bạo trong chiếc áo công an, trong bộ dạng an ninh thì bây giờ, họ cũng có thể làm như vậy một cách gắt gao, sắt máu hơn nhưng không phải bằng bộ dạng an ninh hay công an mà nó được khoác bằng chiếc vỏ xã hội đen.
09 Tháng Tư 202110:26 CH(Xem: 72)
Sự kiện LĐA đưa "chính trị" và "hành chính" vào Hiến Pháp có ý nghĩa gì? Phải chăng LĐA xem "chính trị" như là tài năng, năng khiếu của cá nhân với tầm nhìn (vision), lãnh đạo, thuyết phục... mà không phải ai cũng có (dĩ nhiên ngoài tài năng còn có cả đức độ chứ không phải chỉ dựa vào tài mà không dựa vào đức). Trong khi "hành chính" như là đức độ, cần mẫn của những ai không có khả năng như trên nhưng muốn phục vụ xã hội, đất nước. Họ sẵn sàng hy sinh sự kiếm sống trong lãnh vực tư nhân để có cơ hội đóng góp cho đất nước. Vì thế họ cần được sự bảo vệ của Hiến Pháp?
08 Tháng Tư 202110:45 CH(Xem: 111)
Đồng ý bạn có quyền ủng hộ Trump, nhưng bạn có để ý là cựu tổng thống Bush, các thống đốc Cộng Hòa tại các tiểu bang, các cựu viên chức cao cấp như tướng Collins, cựu thượng nghị sĩ Trent Lott, cựu phó tổng thống Cheney, Rumsfeld ... đã lên tiếng ủng hộ Biden. Vì sao? Sự tấn công vào Quốc Hội không phải chuyện nhỏ. Đó là nơi đại diện cho nền dân chủ Mỹ. Luật pháp và cơ chế dân chủ cho phép bạn theo đuổi, tranh đấu ôn hòa. Mượn cớ biểu tình để bạo động, tấn công các nhà làm luật đang thực hiện nhiệm vụ của họ là phản loạn (vi phạm Hiến Pháp cho phép bạn biểu tình).
07 Tháng Tư 202111:48 CH(Xem: 97)
Khi sốt đất lên cao quá, nhiều nhà đầu tư sẽ lo ngại xảy ra hiện tượng vỡ bong bóng, và từ đó một số nhà đầu tư chuyển sang dùng tiền nhàn rỗi mua đô la dự trữ để đề phòng rủi ro. Điều đáng nói là khi cảm thấy nền kinh tế đang gặp cảnh như thế thì nhà nước cũng cần dự trữ nhiều đô la hơn nữa để phòng rủi ro cho nền kinh tế. Tình trạng Việt Nam như vậy thì các nền kinh tế mới nổi khác cũng tương tự. Chính vì thế mà nhu cầu đô la trên thị trường thế giới tăng cao hơn lượng đô la bơm ra, kéo theo đó là nguy cơ đồng đô la sẽ tăng giá.
11 Tháng Tư 2021
Vâng! Vẫn là “trồng người”. Không biết ông Nguyễn Kim Sơn có thấy rằng, bài dạy “trồng người” của Hồ Chí Minh đã đẩy nền giáo dục Việt Nam đến với sự mục nát như hôm nay không? Có nguồn tin cho rằng, ông Nguyễn Kim Sơn cho con đi du học Mỹ. Không biết lời đồn này có đúng hay không, tuy nhiên nếu đúng thì cũng không có gì ngạc nhiên cả. Bởi vì hầu hết quan chức CS đều làm như thế thì ông Sơn cũng đâu dại gì “trồng người” cho con cái mình bằng mảnh đất giáo dục độc hại ở xứ CHXHCNVN này?
11 Tháng Tư 2021
Nguyên nhân bệnh tự ti-tự cao ngoài bẩm sinh ra, phần lớn xuất phát từ một tuổi thơ dữ dội, nhiều bạo lực, có nhiều xung khích, căng thẳng, không quân bình, cơ hàn hoặc giàu có quá độ, dư thừa hay thiếu thốn về vật chất lẫn tinh thần. Tuyên giáo cộng sản Việt Nam thấu hiểu bệnh lý này hơn bất kỳ nhà tâm lý nào hết. Họ tận tâm khai thác, cào ra đâu đó những nghèo khó viễn vông trong tuổi thơ, rồi thêu dệt thành một huyền thoại ‘Từ Bần Hàn Đến Vĩ Nhân’, khoác vào những người đã và đang chuẩn bị leo lên chiếc ghế quyền lực...
10 Tháng Tư 2021
Đã đến lúc người Việt khắp nơi trên thế giới lên tiếng, hãy nhìn nhận cho thấu đáo vấn đề và chia sẻ cùng người thân, bạn bè, gia đình về sự tàn bạo, phát xít của đảng csVN. Cao hơn nữa là tiến hành biểu tình khắp thế giới để người dân và chính quyền sở tại có cái nhìn nghiêm túc hơn về đảng cầm quyền Việt Nam hôm nay, qua đó các quốc gia sẽ có biện pháp cảnh báo, chế tài, ở mức cao hơn là cắt đứt ngoại giao, giao thương, không đồng ý để doanh nghiệp của mình kinh doanh tại Việt Nam, bởi vì giao hảo, giao thương cùng một bọn độc tài tàn bạo hoặc làm ngơ trước những...
10 Tháng Tư 2021
Tuy nhiên nếu ông Phạm Minh Chính trên cương vị mới mà không nhận ta chính sách sai căn bản như đã nêu thì xem như ông cũng không làm gì khác ông Nguyễn Xuân Phúc. Được biết chủ trương dùng doanh nghiệp nhà nước làm “sếu đầu đàn” là của đảng chứ không phải của chính phủ. Vậy nên cũng nói thẳng là ông Phạm Minh Chính cũng sẽ không làm gì được để thay đổi chủ trương thiếu sáng suốt này đâu. Phạm Minh Chính lên cũng chẳng hứa hẹn gì nhiều. Nếu tìm lối thoát cho nền kinh tế, chỉ còn một con đường là ngã về Tàu để xúc tiến chính sách đặc khu kinh tế, hết
10 Tháng Tư 2021
Trả lời phỏng vấn CNN vào thứ Năm, Sery Kim bào chữa rằng phát biểu của mình nhắm vào Đảng Cộng sản Trung Quốc chứ không hề nhắm vào người Mỹ gốc Á, đặc biệt những người nhập cư Trung Hoa chạy trốn khỏi chế độ áp bức cộng sản. Sery Kim tuyên bố không rút lại bất kỳ nhận định nào của mình. Hơn thế nữa, bất chấp báo cáo của FBI (2), Sery Kim nói với Dallas Morning News trong một cuộc phỏng vấn khác rằng chuyện kỳ thị chủng tộc, bạo hành người Mỹ gốc Á tồn tại từ lâu và không hề trở nên tồi tệ hơn trong năm qua. “Vấn đề chính là thiên hạ đã nói vống lên và...
09 Tháng Tư 2021
Hãy nhìn về lịch sử Việt và học hỏi từ lịch sử Việt là dân tộc ta thoát được 1000 năm đô hộ của giặc phương Bắc là nhờ chính sức mạnh của tự mình, tự dân tộc mình chứ không chờ đợi Trump đánh Tàu hay chờ đợi ông A, ông B đánh Tàu. Chỉ khi nào chúng ta nhìn sự thật bằng bản chất của sự thật, nhìn lịch sử bằng bản chất của sử thật; chỉ khi nào chúng ta cùng lên tiếng chống cái ác, giả dối, ngụy biện thì lúc đó Việt tộc mới có cơ may thay đổi vận mệnh của chính mình và đất nước mình.
09 Tháng Tư 2021
Sự méo mó và phản đạo đức được chính qui hóa thông qua cánh cửa an ninh. Muốn bắt bớ, đe dọa, khủng bố tinh thần, ngành an ninh đều có thể làm nó một cách công khai, không còn phải che giấu, bởi mọi thứ được chính qui hóa, hợp thức hóa. Nếu như những năm tháng bao cấp, ngành an ninh có thể bắt bớ, đánh đập người dân một cách tàn bạo trong chiếc áo công an, trong bộ dạng an ninh thì bây giờ, họ cũng có thể làm như vậy một cách gắt gao, sắt máu hơn nhưng không phải bằng bộ dạng an ninh hay công an mà nó được khoác bằng chiếc vỏ xã hội đen.
09 Tháng Tư 2021
Sự kiện LĐA đưa "chính trị" và "hành chính" vào Hiến Pháp có ý nghĩa gì? Phải chăng LĐA xem "chính trị" như là tài năng, năng khiếu của cá nhân với tầm nhìn (vision), lãnh đạo, thuyết phục... mà không phải ai cũng có (dĩ nhiên ngoài tài năng còn có cả đức độ chứ không phải chỉ dựa vào tài mà không dựa vào đức). Trong khi "hành chính" như là đức độ, cần mẫn của những ai không có khả năng như trên nhưng muốn phục vụ xã hội, đất nước. Họ sẵn sàng hy sinh sự kiếm sống trong lãnh vực tư nhân để có cơ hội đóng góp cho đất nước. Vì thế họ cần được sự bảo vệ của Hiến Pháp?
08 Tháng Tư 2021
Đồng ý bạn có quyền ủng hộ Trump, nhưng bạn có để ý là cựu tổng thống Bush, các thống đốc Cộng Hòa tại các tiểu bang, các cựu viên chức cao cấp như tướng Collins, cựu thượng nghị sĩ Trent Lott, cựu phó tổng thống Cheney, Rumsfeld ... đã lên tiếng ủng hộ Biden. Vì sao? Sự tấn công vào Quốc Hội không phải chuyện nhỏ. Đó là nơi đại diện cho nền dân chủ Mỹ. Luật pháp và cơ chế dân chủ cho phép bạn theo đuổi, tranh đấu ôn hòa. Mượn cớ biểu tình để bạo động, tấn công các nhà làm luật đang thực hiện nhiệm vụ của họ là phản loạn (vi phạm Hiến Pháp cho phép bạn biểu tình).
07 Tháng Tư 2021
Khi sốt đất lên cao quá, nhiều nhà đầu tư sẽ lo ngại xảy ra hiện tượng vỡ bong bóng, và từ đó một số nhà đầu tư chuyển sang dùng tiền nhàn rỗi mua đô la dự trữ để đề phòng rủi ro. Điều đáng nói là khi cảm thấy nền kinh tế đang gặp cảnh như thế thì nhà nước cũng cần dự trữ nhiều đô la hơn nữa để phòng rủi ro cho nền kinh tế. Tình trạng Việt Nam như vậy thì các nền kinh tế mới nổi khác cũng tương tự. Chính vì thế mà nhu cầu đô la trên thị trường thế giới tăng cao hơn lượng đô la bơm ra, kéo theo đó là nguy cơ đồng đô la sẽ tăng giá.