Một nền giao thông bệnh hoạn

05 Tháng Giêng 20199:15 CH(Xem: 661)

Một nền giao thông bệnh hoạn

43



VietTuSaiGon



Tai nạn giao thông, chết, tàn tật suốt đời và mất tương lai sau một lần ra đường, đó là câu chuyện rất thời sự tại Việt Nam. Lượng người chết vì tai nạn giao thông cao hơn lượng người chết vì ung thư và các bệnh khác cộng lại. Như vậy có thể thấy rằng giao thông Việt Nam cũng là một loại bệnh, hay nói cách khác, Việt Nam đang mang trong mình một loại văn hóa giao thông bệnh hoạn! Và nó bệnh hoạn như thế nào? Thử soi lại câu chuyện tai nạn giao thông gần đây nhất tại Bến Lức, Long An.

Một vụ tai nạn làm chết nhiều người đang dừng đèn đỏ do một xe container chạy như điên đâm và kéo những người chờ đèn đỏ. Sau đó, cơ quan chuyên môn đã giám định và khẳng định hệ thống phanh của xe container đạt 75% thông số yêu cầu, vượt đến 25% yêu cầu vì các xe khi đăng kiểm, thông số phanh từ 50% trở lên đã đạt yêu cầu. Nguyên nhân được cho là do tài xế đã nhậu say trước khi lái và trong tình trạng vừa say vừa phê ma túy.

Sau sự vụ tang tóc này, một ông tiến sĩ cho rằng người đi xe máy đã phạm luật giao thông, phát biểu của ông bị ném đá tới tấp. Và sau toàn bộ những gì diễn ra, thử bình tĩnh suy xét về ứng xử của người đi đường, thói quen tham gia giao thông và sức ép của những tài xế xe đường dài, xe tải… Nguyên nhân đến từ đâu?

Trước hết, nói về người đi xe máy tại Việt Nam, có thể nói rằng tìm một người đi xe máy không phạm luật giao thông khi dừng đèn đỏ là hết sức khó, cho dù tìm ngay tại các thành phố lớn như Sài Gòn, Hà Nội, Đà Nẵng hay Nha Trang, Huế, Cần Thơ… Bởi vì bất kì nơi nào, cho dù đường có chia làn cho xe cơ giới, xe ô tô và xe máy, nhưng chỉ cần có đèn đỏ thì người đi xe máy dàn xe qua tận làn đường của xe ô tô, xe cơ giới để đứng. Nói không ngoa là nơi nào cũng có chuyện này. Theo đúng luật giao thông thì người đi xe máy chỉ được phép đứng chờ đèn xanh trên làn đường của xe máy và làn kết hợp xe máy – ô tô chứ không được phép dừng trên làn dành riêng cho ô tô. Nhưng người Việt dường như đã mang sẵn thói quen cứ đèn đỏ thì bỏ làn, không có bất cứ làn đường hay ranh giới nào nữa.

Và khi nhìn lại videoclip xe container cán xe máy thì quả thật, cũng không phải không có người đi xe máy đã dừng vào làn của ô tô.

Có một thực tế: Nếu kiểm tra, xét nghiệm ma túy các tài xế xe tải và xe đường dài, có khả năng hơn 90% tài xế đều dương tính với ma túy. Người bạn tôi có đứa em lái xe đường dài, nó lái được ba năm, ban đầu nó nặng 75kg, cao 1,75m. Lái được ba tháng, nó tăng lên thành 90kg, mập ú. Hỏi sao nó tăng cân nhanh và khuyên nó đi khám sức khỏe xem sao, nó nói: “Em tăng cân là do ăn mì gói, ăn nhiều đến độ đi tiểu cũng nghe mùi mì gói, rồi uống bò húc (redbull) nhiều quá cũng nhanh tăng cân…”. Hỏi sao không ghé tiệm ăn cho đàng hoàng, nó bảo: “Xe chạy phải luôn ở ga 70km/h để bù những đoạn bắn tốc độ thì kéo rề 50km/h. Nhà xe thì quản lý qua vệ tinh nên mình không được phép dừng quá lâu để ăn uống. Thôi thì ghé vào bên lề, kiếm miếng nước sôi chế mì ăn. Để dành tiền, chứ lỡ bị xin bánh mì một phát thì còn đâu tiền mang về…”.

Bẵng đi một thời gian, hai năm sau, từ một đứa to vâm, mập ú, nó còn 65kg, mắt nhìn lơ đãng, tôi hỏi làm ăn ra sao, nó nói cũng đủ sống nhưng nó khó mập như cũ vì dính ma túy. Nghe nó nói dính ma túy mà không hề ngần ngại, tôi lấy làm lạ: “Sao em không cai đi, nguy hiểm lắm đó, tan cửa nát nhà chứ không chơi đâu!”. Nó nói tỉnh bơ: “Bệnh nghề nghiệp mà anh, có thằng tài xế xe đường dài nào mà không dính ma túy đâu, đâu phải do mình nghiện mà do sức ép công việc. Thử hỏi cứ lái luôn ngày luôn đêm, đi cả hơn ngàn cây số (km) như vậy thì bò húc ban đầu uống còn tỉnh ngủ, chứ dần quen rồi thì chỉ có ma túy nó mới giúp mình trụ được!”. Tôi hỏi: “Sao em không thay phiên lái để tranh thủ chợp mắt?”. Nó nói: “Mỗi xe chỉ có một tài ôm vô lăng thì anh thay với ai. Bây giờ làm ăn khó lắm, nhà xe chỉ thuê một tài thôi, nếu anh không nhận việc thì có người khác nhận ngay! Mỗi chuyến nếu khéo léo, đi về đủ giờ, không chậm trễ và không bị giao thông xin đểu mới có ăn, chứ đụng phải giao thông và đi về chậm thì coi như trắng tay. Bây giờ cạnh tranh dữ lắm. Thắng tài xế đường dài nào cũng dính ma túy hết, vì sức ép công việc cả thôi…!”.

Điều thằng em nói dường như không sai, vấn đề chung chi cho các ngành liên quan đến giao thông dường như quá nặng đối với bất kì nhà xe nào. Bù vào đó, họ lại giảm phiên chế tài xế, thay vì trả lương cho hai tài/xe đường dài, họ chỉ thuê 1 tài và tăng chừng 25% lương. Như vậy dư được 75% của tài nhì họ dành cho việc chung chi các cơ quan, trong đó chủ yếu cơ quan cảnh sát giao thông. Và sức ép công việc của tài xế cũng tăng từ chỗ này. Hầu như đã bước vào nghề tài xe đường dài thì 100% cày và cày, cạnh tranh khốc liệt mà chẳng biết là cạnh tranh cái gì, cạnh tranh với ai!

Đó là chưa nói đến tình trạng thi bằng, học bằng qua quýt và nhiều người có bằng lái, chạy xe cả ba, bốn năm trời mà không biết tí gì về luật gia thông! Bởi vì cái bằng lái của người đó là bằng mua. Tình trạng mua – bán bằng lái xe tại Việt Nam diễn ra còn mạnh hơn cả mua – bán bằng đại học hay thạc sĩ, tiến sĩ. Mà thử nghĩ, những cái bằng đòi hỏi quá trình học cả mấy chục năm trời, tốn vài trăm triệu, có khi cả tỉ đồng đầu tư cho việc ăn học mà người ta còn dám mua – bán, cấp vô tội vạ thì nghĩa lý gì một cái bằng chỉ học vài tháng, chi phí ngót nghét chục triệu đồng mà không dám mua – bán! Cái khốn nạn trong giao thông Việt Nam lại nằm ở chỗ hệ thống quản lý của nó quá lỏng lẻo và bệnh hoạn.

Cái thứ bệnh hoạn của hệ thống quản lý cao nhất chi phối mọi thứ bệnh hoạn của hệ thống bên dưới, mua bán bằng cấp, tham nhũng, móc ngoặc, cắt xén đi từ giáo dục tới y tế, giao thông và các ngành nghề khác. Mọi thứ bệnh hoạn một khi bùng phát thì những gì người ta nhìn thấy không phải là hiện tượng mà là hệ quả của một quá trình dài.

Tình trạng tai nạn giao thông Việt Nam tăng một cách đột ngột và ngày càng dữ dội, nó không phải là hiện tượng bất thường mà nó chỉ cho thấy bệnh hoạn trong giao thông đã đến lúc bùng phát. Muốn nó thuyên giảm không phải là khó mà nhà quản lý chỉ cần ngay lúc này làm được ba việc cụ thể: Chấn chỉnh quản lý; Thực hiện trách nhiệm và; Xây dựng văn hóa đi đường.

Chấn chỉnh quản lý thì nên bắt đầu đốt một cái lò tham nhũng của ngành giao thông và đốt một cách triệt để nhằm loại bỏ mọi thành phần sâu mọt. Biến các chiến dịch màu mè, lý thuyết trong giao thông thành hành vi cụ thể trong quản lý giao thông. Việc này liên quan đến vế thừ hai là Thực hiện trách nhiệm.

Để thực hiện đúng trách nhiệm, các tổ, nhóm công tác giao thông đứng đường xin bánh mì nên dẹp hẳn, thay vào đó là các tổ hướng dẫn giao thông đứng ở các ngã tư để hướng dẫn người đi đường dừng đèn đỏ đúng làn và thực hiện luật giao thông triệt để. Các cảnh sát giao thông nên thực hiện đúng chức năng cảnh sát (tức là cảnh giới và thị sát, sát hạch giao thông) hơn là biến mình thành những kẻ ăn xin, xin đểu đứng đường. Có như vậy uy tín của ngành giao thông mới củng cố!

Vấn đề thứ ba là xây dựng văn hóa đi đường, điều này cần sự kết hợp liên ngành giữa thanh tra giao thông, cảnh sát giao thông và cảnh sát trật tự, kể cả cảnh sát cơ động. Các tổ liên ngành này thay vì đứng một điểm nào đó để thổi, phạt và mè nheo người đi đường thì hãy thực hiện chức năng hướng dẫn và dạy luật đi đường, phạt những người vi phạm giao thông một cách công tâm chứ không thể qua loa theo kiểu đồng bạc đâm toạc công lý như bấy lâu nay.

Chỉ có như vậy mới hi vọng giảm bớt căn bệnh giao thông tại Việt Nam. Nhưng muốn được như vậy thì không hề dễ dàng một chút nào! Nó đòi hỏi lương tri và tâm huyết của rất nhiều người, trong đó có cả từng người dân trong đất nước đang lún vào tuyệt vọng này!

RFA Blog

 

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
26 Tháng Sáu 2019
Chúng mới là thế lực “Phản động Thù Địch” đúng ý nghĩa nhất của chúng ta bởi vì chúng đã đi ngược lại lợi ích của dân tộc, ngăn cấm quyền tự do, cướp đoạt tài sản của người dân vô tội vạ và cuối cùng là dâng hiến đất nước của chúng ta cho ngoại bang với những mỹ từ “Đầu tư, Dự án, Đặc khu”, chúng chính là một bọn bán nước trắng trợn, tôn giặc làm cha và xem người dân như kẻ thù, như vậy đảng csVN không là thế lực phản động, thù địch, bán nước, vong nô thì chúng ta phải gọi bọn chúng bằng cái gì?
21 Tháng Sáu 2019
Chúng ta thì báo chí bị kiểm duyệt ngặt nghèo, đặt dưới sự lãnh đạo của đảng và sự kiểm soát của nhà nước: từ thành lập, hoạt động, tài chính, thẻ nhà báo và mọi hoạt động liên quan đến báo chí. Và nhiều thông tin trong đời sống hiển hiện trước mắt thì họ không đưa, nhưng có những tin thì họ nhanh chóng và dồn dập lên tiếng, thậm chí kết tội một nghi can, nghi phạm nào đó thay cả toà án, đặc biệt là đối với những người bị cáo buộc các tội danh liên quan tới chính trị - báo chí đăng hình ảnh và đưa ra các nhận định kết tội hòng làm cho dư luận hay xã hội hiểu sai lệch về người bị cáo buộc và các nguyên tắc tố tụng của luật pháp.
18 Tháng Sáu 2019
Còn Việt Nam thì sao? Hiện nay đất nước Việt Nam đang bị mất đi một thành trì bảo vệ. Nhà nước CHXHCNVN là một nhà nước ngã về ngoại bang chống lại quyền lợi dân tộc. Giờ dây người dân Việt Nam chỉ còn lại thành trì cuối cùng để bảo vệ, đó nhân dân phải tự bảo vệ chính mình. Nhưng xem ra với ý thức chính trị kém và thái độ chính trị yếu ớt như hiện nay thì con đường mất nước đang đón chờ nhân dân Việt Nam. Hậu mất nước sẽ là diệt chủng, điều này khó tránh khỏi. Dân tộc mất nước nào cũng đối đầu với nguy cơ đó hết, nên chẳng có ngoại lệ nào cho dân tộc Việt Nam....
11 Tháng Sáu 2019
Không những thế dân Việt còn định kiện ra tòa án Mỹ và Liên Hiệp Quốc. Nếu các toà án này thụ lý và chế tài hết thì dân Việt cần gì đổ máu ,hy sinh , vào tù để đánh đổ cộng sản thay đổi thể chế chính trị ? Chỉ cần ăn rồi ngồi nghiên cứu xem kiện ở đâu là được rồi. Tư duy kiện cáo là tư duy giết chết đấu tranh. Bạn chỉ có thể kiện được sau khi bạn đã đấu tranh để xây dựng một nhà nước pháp quyền. Dân Đài Loan không đấu tranh xây dựng một xã hôi pháp trị, tam quyền phân lập, tư pháp độc lập để dân Việt hưởng xái.
10 Tháng Sáu 2019
Một bên cố níu kéo thể chế độc tài nhiều đặc quyền, đặc lợi và một bên mong muốn thay đổi quốc gia đi theo con đường dân chủ văn minh, trong con đường đó tất nhiên phải có đảng phái đối lập và bất cứ những sự kiện nào trong xã hội cũng sẽ được làm rõ, đưa ra công luận thì khi đó đảng viên đảng csVN sẽ không còn đất sống, vì thế; không phải ngẫu nhiên mà Nguyễn Minh Triết đã nói rằng: “Từ bỏ điều 4 Hiến Pháp là tự sát”!. Điều 4/HP là gì?: ...
10 Tháng Sáu 2019
Khi Quốc hội thông qua luật đặt khu để chính thức lùa dân tộc sập bẫy trò nhượng đất của Đảng. Lúc đó, dân ta thấy rằng, cái bẫy ấy quá lộ liễu nên đã bùng lên phản ứng để thoát bẫy. Vì thế mà chính quyền đã đổi cách. Họ chia cái bẫy này thành 3 bước. Bước thứ nhất, Luật Đặt Khu bị hoãn nhưng Đặc Khu Vân Đồn vẫn cứ thi công; bước thứ 2, khánh thành sân bay quốc tế Vân Đồn và cho nó đi vào hoạt động; bước 3, lên kế hoạch thuê “nước ngoài” quản lý đặt khu. Thế là xong. Nước ngoài là ai? Không cần giải thích. Đây rõ ràng là quyết một lần không xong, thì chia làm nhiều lần thực hiện thì mọi chuyện êm xuôi.
09 Tháng Sáu 2019
Trước chị Tiến anh Đinh La Thăng khi còn ở cương vị Bộ Trưởng Bộ GTVT cũng dùng mũi của mình để ngửi...Bi tum nhựa đường sau khi mấy cái con đường cao tốc anh và anh Ba Dzũng xà xẻo từ vốn ODA vừa khánh thành xong đã bung..ổ gà... Một cái Bộ như Bộ GTVT mà không có máy móc thử nghiệm chất lượng nhựa đường, chỉ dùng mũi để ngửi và đánh giá thì không khác gì...loài chó!
08 Tháng Sáu 2019
Đây là thứ vận mệnh tương quan của thầy trò Hán phỉ, thằng trò Ba Đình tham dự diễn đàn Shangri-La bấy lâu là đến để nghe hơn để nói, có nói thì toàn là nói bá láp, chưa bao giờ có được một thằng (bộ trưởng cuốc phòng) nào dám chỉ mặt kẻ cướp, nhiều khi lại còn nói có lợi cho Tầu cộng. Lần này thằng thầy Bắc Kinh đến Shangri La với một phái đoàn cao cấp nhất từ trước đến giờ, để lớn tiếng của thứ vừa ăn cướp vừa la làng rằng sẽ: Không để mất một tấc đất lãnh thổ nào’ và ‘bất cứ sự can thiệp nào từ bên ngoài chắc chắn sẽ thất bại.
05 Tháng Sáu 2019
Dân số tăng và kinh tế phát triển, Việt Nam cần tìm các nguồn năng lượng khác để bù thêm vào mức sản xuất khí đốt trong nước. Vấn đề của Việt Nam không phải là không có trữ lượng khí đốt tự nhiên dồi dào ngoài khơi, mà là những túi dầu khí này nằm trong vùng biển mà Bắc Kinh cũng tuyên bố chủ quyền — mặc dù nằm trong Vùng đặc quyền kinh tế 200 hải lý (EEZ) của Việt Nam. Trong vài năm qua Bắc Kinh đã hai lần phá vỡ kế hoạch khai thác của Việt Nam bằng những mối đe dọa cả về kinh tế và quân sự.
04 Tháng Sáu 2019
D. Trump có đánh TQ bằng vũ khí hay không thì chưa ai biết nhưng đại bộ phận người dân yêu dân chủ, tự do, nhân quyền đều mong muốn Mỹ sẽ ra đòn cảnh cáo TQ nhằm làm cho bọn chúng co vòi cái thói bá quyền nước lớn, bảo vệ sự độc lập của đảo quốc Đài Loan và cuối cùng thì xóa sổ luôn những hòn đảo nhân tạo mà bọn chúng xây dựng trái phép trong vùng biển Việt Nam. Chiến tranh là điều không ai mong muốn, nhưng đối với TQ một cuộc chiến tranh có thể sẽ xóa bỏ hoàn toàn chủ nghĩa cộng sản tại quốc gia này làm cho đảng csVN không còn chỗ để bám víu và tạo cơ hội cho dân tộc Việt Nam đứng lên...