Quyền lực thuộc về nhân dân

28 Tháng Hai 20177:42 CH(Xem: 1792)

Quyền lực thuộc về nhân dân

kil


Nguyễn Thị Từ Huy



Trong bài này, chúng ta đề cập đến một sự hiểu nhầm khác, một sự hiểu nhầm đang rất phổ biến hiện nay : sự hiểu nhầm về chế độ chính trị hiện hành.

Khẩu hiệu “Dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằngdân chủvăn minh” được chăng đầy các đường phố, và ghi đầy trên trên báo Đảng nhằm khiến người dân hiểu nhầm rằng Việt Nam là một nước dân chủ.

Hiến pháp Việt Nam qua các thời kỳ đều ghi : « Nhà nước Việt Nam là nhà nước của dân, do dân, vì dân ». Điều này cũng tạo sự hiểu nhầm về bản chất của Nhà nước Việt Nam.

Văn kiện ĐCS ghi : « Chủ nghĩa xã hội là một xã hội dân chủ, dân chủ gấp nhiều lần dân chủ tư sản »

Hồ Chí Minh trong nhiều bài viết cũng nói đến chuyện phải xây dựng và thực hành dân chủ, phải để cho nhân dân làm chủ…

Tất cả những điều trên đây đều khiến người dân Việt Nam tưởng nhầm rằng mình đang sống trong một chế độ chính trị dân chủ. Tôi nói « tưởng nhầm », bởi vì trong thực tế, chế độ chính trị ở Việt Nam không phải là một chế độ chính trị dân chủ. Nó là độc tài độc đảng, hay toàn trị, thì còn phải bàn bạc và phân định. Nhưng điều chắc chắn Việt Nam hiện nay không phải là một thể chế chính trị dân chủ. Đây là lý do khiến hiện nay nhiều người đặt vấn đề về việc dân chủ hoá Việt Nam, và nhiều người đang đấu tranh cho quá trình dân chủ hoá thể chế chính trị Việt Nam.

Theo định nghĩa phổ biến, một chế độ chính trị dân chủ là một chế độ mà trong đó quyền lực thuộc về nhân dân. Quyền lực thuộc về nhân dân có nghĩa là gì ? Làm sao mà toàn bộ nhân dân có thể nắm quyền ?

Dĩ nhiên, tất cả mọi người dân trong một xã hội đều không thể trực tiếp nắm quyền. Vậy thì sao có thể nói quyền lực thuộc về nhân dân ?

Nhân dân thể hiện quyền lực của mình theo cách nào. Theo một số hình thức sau đây :

  1. Người dân trực tiếp thông qua các luật và các quyết định quan trọng của quốc gia, và trực tiếp chọn các đại diện hành pháp cho mình. Hình thức này gọi là dân chủ trực tiếp. Trong một nền dân chủ trực tiếp, công dân trực tiếp thực hiện quyền của mình, không qua các tổ chức đại diện.
  2. Người dân bầu ra các đại diện của mình, các đại diện này làm việc theo một nhiệm kỳ được giới hạn trong một khoảng thời gian nhất định. Các đại diện này sẽ quyết định các luật và các công việc hành pháp. Hình thức này gọi là dân chủ đại diện.
  3. Người dân được mời tham gia quyết định một số luật, thông qua trưng cầu dân ý, hoặc để bác bỏ một dự án luật, hoặc để đề nghị một dự án luật. Hình thức này gọi là dân chủ bán trực tiếp.

Ngày nay, các nền dân chủ đều chọn hình thức dân chủ đại diện, bởi vì việc toàn bộ nhân dân trực tiếp thông qua các luật và các quyết định quan trọng không phải một việc dễ thực hiện.

Vì sao nói Việt Nam không phải là một thể chế dân chủ, dù rằng Hiến pháp có ghi quyền làm chủ thuộc về nhân dân ?

Người dân Việt Nam trên thực tế không có quyền quyết định các đại diện lãnh đạo của mình. Bởi vì điều 4 Hiến Pháp quy định quyền lãnh đạo thuộc về Đảng cộng sản. Và trên thực tế, chỉ có đảng cộng sản có quyền lãnh đạo mà thôi. Trên thực tế, danh sách lãnh đạo là do ĐCS chọn, chứ không phải do dân chọn.

Nếu quyền lực thuộc về nhân dân, thì nhân dân sẽ tự chọn lãnh đạo cho mình, dù những người đó có thuộc ĐCS hay không. Nếu quyền lực thuộc về nhân dân, thì nhân dân có quyền thành lập các tổ chức chính trị của mình, và các tổ chức đó không nhất thiết phải lấy chủ nghĩa cộng sản làm phương châm tư tưởng, mà có thể lấy bất kỳ khuynh hướng tư tưởng nào. Sự tồn tại các tổ chức chính trị khác nhau là một điều kiện căn bản cho một hệ thống chính trị dân chủ. Vì chính các tổ chức chính trị này đại diện cho người dân về các khuynh hướng chính trị.

Chúng ta vừa chứng kiến bầu cử tổng thống ở Mỹ, và đang chứng kiến bầu cử tổng thống ở Pháp. Chúng ta đã thấy người dân chọn đại diện của mình như thế nào. Chúng đã thấy thế nào là bầu cử dân chủ và thế nào là tranh cử dân chủ. Nhưng những người sống ở Việt Nam thì không được chứng kiến trực tiếp, nên tôi nêu ra đây vài điểm, để làm rõ hơn vấn đề.

Trong một chế độ dân chủ, khi muốn ra làm lãnh đạo phải tiến hành chiến dịch tranh cử. Tranh cử là gì ? Là tự giới thiệu chương trình chính trị của mình cho người dân được biết, là nói rõ nếu được dân bầu lên làm lãnh đạo thì sẽ làm gì, về kinh tế, về chính trị, về giáo dục, về môi trường, về quốc phòng… Chương trình chính trị phải nêu cụ thể những việc sẽ làm để giải quyết các vấn đề đang tồn đọng của quốc gia và để phát triển quốc gia.

Và đấy cũng là cách duy nhất để người dân đưa ra quyết định lựa chọn. Bởi vì nếu các ứng viên vào chức vụ lãnh đạo không đưa ra chương trình hành động của mình, thì người dân sẽ không biết tại sao mình phải bầu người ấy làm đại diện cho mình trong việc quyết định các vấn đề chung của cộng đồng, cũng tức là các vấn đề của chính mình ?

Dừng lại ở đây để nói rằng ở Việt Nam không có tranh cử. Tất cả các kỳ thay đổi lãnh đạo, người dân chỉ được phát cho một cái danh sách do ĐCS chọn ra, với vài dòng tiểu sử. Người dân Việt Nam không hề biết người mà mình phải bầu sẽ làm gì cho đất nước, sẽ làm gì cho cộng đồng. Và chỉ có trong một chế độ độc đảng như ở Việt Nam mới xảy ra chuyện chưa bầu mà người dân đã biết ai giữ chức vụ nào. Tin đồn thổi lang thang nhiều tháng trước khi bầu vậy mà tới ngày bầu cử thì đúng y hệt.

Bầu cử trong một chế độ dân chủ không thể có chuyện biết trước ai sẽ được bầu. Bởi vì sự lựa chọn của người dân sẽ thay đổi tuỳ theo ứng xử, hành động và sự phát triển của chương trình của các ứng viên. Và các ứng viên vào chức vụ lãnh đạo sẽ phải chịu mọi sự phân tích, mọi bình luận, mọi chỉ trích, từ tất cả các hướng. Phân tích, bình luận cũng là một thứ quyền lực của nhân dân. Quyền lực này tác động lên các ứng viên, buộc họ phải thể hiện một cách tốt nhất, từ bản lĩnh, đến chương trình chính trị, đến phát ngôn, đến việc tổ chức các buổi gặp gỡ với cử tri... Các ứng viên vào chức vụ lãnh đạo còn phải tranh luận trực tiếp với nhau để cho người dân có điều kiện so sánh trực tiếp họ với nhau, để dễ dàng hơn khi họ quyết định chọn ai.

Ở Việt Nam hoàn toàn không có những hoạt động này. Người dân không biết vì sao mình phải bầu cho một ai đó. Đấy là vì do ĐCS quyết định hết. Hậu quả của việc người dân đánh mất quyền lực là gì ? Là lãnh đạo muốn làm gì thì làm, bất chấp mọi hậu quả. Hậu quả của việc người dân đánh mất quyền lực của mình  là giờ đây Việt Nam đối diện với nguy cơ trở thành một phiên thuộc kiểu mới cho Trung Quốc, đối diện với hiểm hoạ huỷ diệt môi trường, hiểm hoạ ung thư, bệnh tật đủ các loại, đối diện với một nền giáo dục băng hoại, một nền văn hoá xuống cấp. Bởi vì những người được ĐCS chọn vào vị trí lãnh đạo chỉ bị một áp lực duy nhất thôi, đó là áp lực của đảng. Họ không phải chịu áp lực của người dân, họ không phải chịu áp lực của báo chí, không phải chịu áp lực của luật pháp. Và khi ĐCS đánh mất tinh thần trách nhiệm, khi ĐCS đã tự đối lập mình với nhân dân, coi đất nước chỉ là phương tiện để thực hiện một mục đích duy nhất là bảo vệ quyền lực của đảng, đặt đảng lên cao hơn Tổ quốc và nhân dân, thì những người lãnh đạo do đảng chọn cũng sẽ chỉ thực hiện một mục đích đó mà thôi (dĩ nhiên là cả quyền lợi cá nhân của họ).

Tất cả những vấn đề của Việt Nam hiện nay có nguyên do ở chỗ người dân đánh mất quyền lực của mình, đánh mất quyền quyết định. Và có lẽ đa số đang không ý thức được điều đó. Muốn giải quyết các vấn nạn hiện nay, người dân Việt Nam, không có cách nào khác, phải lấy lại quyền lực của mình, phải lấy lại quyền tự quyết, phải lấy lại quyền chọn lãnh đạo cho mình.


RFA Blog

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
15 Tháng Năm 2021
Trong tư tưởng thì đảng nói: - Đế quốc Mỹ là kẻ thù đã xâm lược nước ta. (Thế nhưng thằng Mỹ nó không có chiếm một tấc đất của nước ta mà anh bạn vàng bốn tốt thì có!) Khi ngăn cấm người dân đòi hỏi về dân chủ, nhân quyền mà đảng đánh cắp thì nói: - Thế lực thù địch, phản động, chống phá, chống cộng, cực đoan, hận thù, ăn mày dĩ vãng ...; Còn khi không có tiền mua vắc xin Covid-19 (vì kiếm được bao nhiêu đảng chia chác cha nó hết rồi) thì Bộ Ngại Giao nói: - Việt Nam mong muốn Mỹ bỏ bản quyền vắc xin để có thể tạo điều kiện dễ dàng cho Việt Nam tiếp cận bào chế theo công thức để chích ngừa cho toàn dân.(!)
15 Tháng Năm 2021
Ánh mắt buồn man mác, bước đi chậm rải và giương cao tấm bảng cầu nguyện cho Miến Điện, nó khác với hành động của đám quan chức người VN vơ vét, xà xẻo và thủ vội trong tay một xấp hộ chiếu cho cả gia đình ở Síp, hay Châu Âu khi đã vơ vét đủ, mặc kệ con thuyền VN oằn oại trong cơn sóng dữ sắp đắm chìm vì nợ nần khốn khổ. Hay đám nghệ sỹ, ca sỹ chỉ biết chải chuốt cho bộ lông của mình mà mặc kệ nhân dân đang bị kìm kẹp bởi cách hành xử rừng rú như cướp đất, tăng thuế phí vô tội vạ, hay chủ quyền bị an nguy mà đám nghệ sỹ đều làm ngơ...
15 Tháng Năm 2021
Quy trình là họp xem xét, và sau hai lần họp hội đồng vẫn không xác định được lỗi của người bị kỷ luật. Lập thêm đoàn kiểm tra để tiếp tục làm rõ. Quy trình quá tuyệt với, đã không xử được tội lại kéo dài thời gian để chạy tội. Đây chỉ là một ví dụ điển hình về cái gọi là "quy trình" Người phạm lỗi không có tự trọng để từ chức, Bộ quản lý không đủ sức kỷ luật để răn đe. Trên dưới đều dựa vào cái gọi là “quy trình” để ra giá với nhau, như ông Giám đốc này, khi được bổ nhiệm chắc hẳn cũng “đúng quy trình”.
15 Tháng Năm 2021
khi tổ chức một cơ quan như Phê Phán Công Đường mà họp tổ 300 đến 500 người thì khó mà thực hiện. Lại còn phải là "thạc đức" (đức độ cao?) thì đâu có dễ tìm. Dựa vào tiêu chuẩn nào để đánh giá cá nhân đó có đức độ cao? Ai sẽ đặt ra tiêu chuẩn đó? Thêm nữa những người này do Trung Tâm Hội Nghị và Kê Sát Viện (phần Ất-Hành chính, bộ phận Khảo Hạch) chủ tuyển nếu những cá nhân không nằm trong công dân đoàn hay gồm cả những người trong Công Dân Đoàn? Vậy thì Kê Sát Viện phải có trước Phê Phán Công Đường, mà như thế thì ai kiểm soát Tối Cao Quốc Thể....
15 Tháng Năm 2021
Mà đâu phải chỉ có anh người Việt làm trong ngành điện bị … điên nặng nên nhìn cái giá tăng hơn 17 ngàn phần trăm không phải là giá khủng, price gouging. Rất nhiều người Việt không làm trong ngành điện, trong nước, ngoài nước đều bị điên nặng khi mà họ ủng hộ ông Trump, một cá nhân độc tài, kỳ thị, thiếu nhân phẩm, chuyên nói dóc không thua gì Hồ Chí Minh. Chỉ có người điên chống Hồ nhưng lại ủng hộ Trump. Chỉ có người điên cho rằng giá điện từ 50 lên đến 9000 đô không phải là price gouging. Xem ra người Việt hôm nay bị điên khá nhiều.
13 Tháng Năm 2021
Người trong hình là Đại tá, PGS.TS, Thầy thuốc ưu tú Diêm Đăng Thanh, Giám đốc Bệnh viện Quân y 110 khẳng định với báo Dân Trí cho rằng, đây là ảnh thật do lính của ông Thanh viết và chính ông duyệt. Nhưng dưới con mắt phân tích ảnh, thì đây chắc chắn là ảnh giả, đã qua photoshop. Câu hỏi vì sao một người thầy thuốc ưu tú thày thuốc nhân dân lại đi nhận vơ tấm hình Photoshop là ảnh thật như thế? Sao lại có thể trơ trẽn như chủ trương của đảng thế?
12 Tháng Năm 2021
Với câu “Quyền công dân không tách rời nghĩa vụ công dân” nó cho thấy đám làm luật của CS ngu dốt một cách tệ hại. Nếu không phải là ngu dốt thì cũng là gian manh, ghép “quyền” đứng chung với “nghĩa vụ” để đánh lừa người dân nhưng thực ra đó là nghĩa vụ chứ không phải là quyền.Từ một câu “Quyền công dân không tách rời nghĩa vụ công dân” của hiến Pháp, ĐCS đã cho báo chí tuyên truyền rầm rộ rằng “Bầu cử vừa là quyền vừa là nghĩa vụ của công dân”. Một điều luật ngu dốt, và cả một chính quyền triển khai công việc ấy dựa trên những quy định ngu dốt đó. Tuy nhiên, nếu ai nói lý trước chính quyền thì có khi bị dùi cui của Tô Lâm trừng trị. Đó chính là cái gọi là “Pháp quyền XHCN”.
12 Tháng Năm 2021
Vài tuần trước, câu chuyện một khách hàng gốc Việt tại Texas đánh giá hai sao trên Yelp cho ly cà phê Việt Nam mà một tiệm cà phê Mỹ là Toasted đã quảng cáo là "chính xác kiểu Việt Nam". Cô bị tiệm này nhắn tin hăm dọa, yêu cầu lấy đánh giá xuống. Không những không lấy xuống mà cô còn hạ đánh giá của mình xuống còn một sao, thu hút sự bênh vực của những khách hàng khác khi vào cho thêm vài chục đánh giá "một sao" về thái độ của tiệm. Sự việc đã thu hút sự chú ý của giới truyền thông bản xứ cùng các tổ chức thương mại tại đây, buộc chủ tiệm chống chế và hứa sẽ,,,
11 Tháng Năm 2021
“Phòng ngự” và “tấn công” đều là những từ gốc Hán Việt. Phòng nghĩa là con đê, bờ đê, bờ chắn, là sự giữ gìn, ngừa trước. Phòng chống lụt bão tức là chuẩn bị sẵn vật chất và tinh thần để đối phó với bão gió lụt lội, ngay cả khi nó chưa đến. Phòng bệnh là ngừa trước bệnh tật. Phòng kẻ gian là khi kẻ gian chưa ra tay thì mình phải khóa khoáy cửa nẻo cẩn thận, đừng để mất bò mới lo làm chuồng. Phòng thân là có cách giữ gìn cái thân thể mình, chẳng hạn cô gái đừng đi chơi quá khuya nơi vắng vẻ với bạn trai mới quen, hì hì. “Ngự” là ở vị trí sẵn sàng chống lại, địch lại...
11 Tháng Năm 2021
Cuối cùng, theo Danh sách phổ biến ngày 27/04/2021 thì có tới 99,9% ứng cử viên “vô đạo”, kể cả ông Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng (ứng cử ở Hà Nội), Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc, (ứng cử ở Sài Gòn), Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ, (ứng cử ở Hải Phòng), và Thủ tướng Phạm Minh Chính, ứng cử đơn vị Cần Thơ. Lý lịch ghi “không” trong mục Tôn giáo của các ứng cử viên Quốc hội không mới, ngoại trừ một số rất nhỏ chức sắc Phật giáo, Công giáo, Tin lành, Phật giáo Hòa Hảo và đạo Cao Đài được chọn ứng cử cho ra vẻ đoàn kết. Nhưng việc này, thêm lần nữa....