"Chiếc mũ 258" đủ size cho mọi người!

30 Tháng Ba 20166:04 SA(Xem: 1683)

"Chiếc mũ 258" đủ size cho mọi người!

download (4)


LS Manh Dang
 - 
Tin rằng thực hiện quyền tự do ngôn luận, một quyền hiến định, thì Anh Ba Sàm Nguyễn Hữu Vinh bị đưa ra tòa án xét xử theo điều 258 Bộ luật hình sự, đã nối tiếp theo chuỗi dài danh sách những công dân Việt phải chịu hình phạt theo tội danh này.
Quyền tự do ngôn luận là một phần của quyền tự do dân chủ được Hiến Pháp tu chính năm 2013 tái xác nhận tại điều 25 “Công dân có quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tiếp cận thông tin, hội họp, lập hội, biểu tình”.
Theo đó, quyền tự do ngôn luận là biểu hiện sự tự do tư tưởng, tự do phát biểu quan điểm đã là một trong những chuẩn mực chung cho nhân loại kể từ năm 1948, thời điểm thông qua bản Tuyên Ngôn Quốc Tế Nhân Quyền mà Việt Nam đã là thành viên ký kết có nghĩa vụ tuân thủ.
Song song đó, điều 258 Bộ luật hình sự lại quy định như sau: “Tội lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, công dân:
 
1. Người nào lợi dụng các quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tự do tín ngưỡng, tôn giáo, tự do hội họp, lập hội và các quyền tự do dân chủ khác xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, công dân, thì bị phạt cảnh cáo, cải tạo không giam giữ đến ba năm hoặc phạt tù từ sáu tháng đến ba năm.
 
2. Phạm tội trong trường hợp nghiêm trọng thì bị phạt tù từ hai năm đến bảy năm.”.
Vậy, đâu là ranh giới giữa một bên là sự hành xử quyền tự do ngôn luận theo Hiến pháp và bên kia là tội hình sự lợi dụng quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của nhà nước theo điều 258 Bộ luật hình sự?
Chắc chúng ta sẽ bất ngờ với câu trả lời ngay và luôn: Cơ quan an ninh nói ranh giới ấy ở đâu, thì nó ở đó!
Bằng chứng thực tế rằng sau khi bị truy tố, thì tất cả những bị cáo sau đó đều bị tòa án tuyên có tội! Chỉ ngoại trừ số ít những vụ bắt giữ về tội danh này mà không mang ra xét xử. 
Đồng thời, câu trả lời ngay và luôn đó cũng đã phản ảnh một sự thật đáng buồn mà giới luật sư ít muốn thừa nhận, đó là: Chưa có thân chủ nào bị truy tố với tội danh theo điều 258 mà được luật sư bào chữa thành công cả! Nói khác, chưa từng có luật sư nào thành công trong việc thuyết phục tòa án rằng hành xử của thân chủ mình vẫn nằm trong ranh giới an toàn, đó là thực hiện quyền tự do ngôn luận mà thôi!
Sự thật phũ phàng! Có buồn, nhưng không hề xấu hổ, không phải vì giới luật sư kém cỏi, mà vì ngành tư pháp xứ sở này vận hành theo cung cách như vậy!
Tội danh theo điều 258 là một tội danh mới và riêng có dành cho công dân Việt kể từ năm 1991, điều luật được khai sinh khi tu chính Bộ luật hình sự 1985.
Cùng với yêu cầu của công chúng đòi hỏi mở rộng tự do dân chủ ngày càng cao, thì trớ trêu thay, quy định về hình phạt của tội danh theo điều 258 cũng được nâng cao tương ứng, nguyên thủy từ năm 1991 khi điều luật mới được khai sinh, thì hình phạt cao nhất chỉ mới là “phạt tù đến ba năm” thì đến năm 1999, hình phạt cao nhất đã đạt quá gấp hai lần “phạt tù đến bảy năm”. Cho dù điều luật được tu chính trong bối cảnh đang có nhiều lời kêu gọi từ trong và ngoài nước yêu cầu hủy bỏ tội danh này!
Về phương diện học lý, điều luật 258 trong thực tế là điều luật không phù hợp với khoa học luật hình sự vì thừa yếu tố định tính mà thiếu hẳn yếu tố định lượng rõ ràng và cụ thể ! Yếu tố định lượng rõ ràng và cụ thể là cơ sở để điều luật được hiểu chính xác, chặt chẽ, đơn nghĩa, tránh khả năng hiểu đa nghĩa (hiểu sao cũng được, sẽ dẫn đến sự áp dụng tùy tiện điều luật).
Thiếu yếu tố định lượng rõ ràng, cụ thể được thể hiện qua các từ ngữ được dùng để hình thành điều luật như “Lợi dụng”, “Xâm phạm lợi ích” ! Đây là những từ ngữ chỉ sự “định tính” mơ hồ, không hàm chứa yếu tố “định lượng”. 
- Từ ngữ “Lợi dụng” : Thế nào là “hành xử quyền” hợp pháp và ở mức độ nào sẽ trở thành “lợi dụng quyền” vi phạm theo điều 258? 
- Từ ngữ “Xâm phạm lợi ích”: Lợi ích Nhà nước là gì? Phải chăng công dân phê bình hành vi bất xứng của chính quyền là xâm phạm lợi ích Nhà nước? Kể cả hành vi bất xứng đã là thực tế hiển nhiên?
Hiện nay, chưa từng có văn bản nào của cơ quan có thẩm quyền định nghĩa hay giải thích về nội hàm đầy đủ điều luật 258 này, đồng thời, do nội tại điều luật không có sự “định lượng” làm căn bản, cho nên, sự “định tính” của điều luật khó mà không dựa trên cơ sở đánh giá cảm tính của cơ quan điều tra!
Chưa kể, thiếu sự “định lượng” của điều luật, thì dựa trên cơ sở nào đánh giá mức độ vi phạm cũng như mức độ thiệt hại để quyết định mức hình phạt ? Trong khi sự giao động giữa mức hình phạt thấp nhất và mức cao nhất có sự chênh lệch rất lớn:
- Nhẹ nhất: Phạt cảnh cáo; 
- Nặng nhất : Phạt tù đến 7 năm;
Vô hình chung, điều 258 trở thành cái mũ hồ lô thần thông, có đủ size để cơ quan điều tra áp dụng trong mọi trường hợp mà họ cho là có sự “chống đối” chính quyền!
Mặc dù chưa có văn bản hướng dẫn thi hành điều luật 258 này, thế nhưng, điều đó vẫn không cản trở các cơ quan tiến hành tố tụng áp dụng để xét xử công dân Việt mà họ cho rằng đã vi phạm điều luật. Thế nhưng, so chiếu đối với vấn đề biểu tình chẳng hạn, dù đã được quy định là quyền hiến định, nhưng việc trì hoãn ra luật thực hiện thì lại được xem là cơ sở pháp lý để cản trở công dân thực hiện quyền biểu tình!?
Rõ ràng, tiêu chuẩn kép trong việc áp dụng pháp luật theo ý chí của chính quyền là “đặc sản” riêng có ở xứ sở này, hậu quả thiệt thòi cuối cùng vẫn chỉ là công dân Việt gánh chịu!!! 
Cùng với sự phát triển như vũ bão của công nghệ thông tin kéo theo sự ra đời các giải pháp thông tin, truyền thông đơn giản và phi truyền thống, mà trong đó, mỗi cá nhân đã có thể tự mình làm truyền thông hữu hiệu, phổ biến, loan truyền các quan điểm cá nhân của mình đến với cộng đồng một cách mạnh mẽ. Theo đó, thì ở xứ sở này, danh sách số lượng công dân Việt bị bắt giữ, bị xét xử vì “chiếc mũ 258” ngày càng được nối dài, họ từng là các nhà báo thuộc lề phải hay trái, các blogger, facebooker, thậm chí người khiếu kiện... đã phát biểu quan điểm của mình để góp ý, phản biện hay chỉ trích, phê phán hoặc đơn thuần là thông tin các chính sách của chính quyền, tạm kể như:
- Nguyễn Quang Lập, blogger;
- Lê Nguyễn Hương Trà, nhà báo, blogger;
- Trương Duy Nhất, nhà báo, blogger;
- Dao Pham Viet, Nhà văn, blogger; 
- Đinh Nhật Uy, facebooker;
- Hồng Lê Thọ, blogger;
- Nguyễn Văn Thông;
- Kim Quốc Hoa, Tổng biên tập báo Người cao tuổi;
- Nguyễn Ngọc Như Quỳnh, blogger;
- Nguyễn Hữu Vinh (Anh Ba Sàm) và người cộng sự Nguyễn Thị Minh Thúy;
...
Cá biệt, có cả trường hợp ông Đinh Tất Thắng, là người khiếu kiện ở Thanh Hóa đã hai lần bị tòa án xét xử cùng tội danh 258 vì đã bị cho rằng có hành vi gửi đơn, thư tố cáo vu khống, lăng mạ, xúc phạm danh dự, nhân phẩm, uy tín cá nhân của nhiều lãnh đạo trong tỉnh Thanh Hóa và Trung ương...
Quan điểm quốc tế liên quan đến điều luật 258 Bộ luật hình sự Việt Nam thể hiện tiêu biểu qua đánh giá của Tiến sĩ Heiner Bielefeldt, Báo cáo viên đặc biệt của Liên Hiệp Quốc. Ông cho rằng điều luật 258 quá mơ hồ, dễ bị lạm dụng để bắt bớ những người có chính kiến trong xã hội và “cần phải được bãi bỏ hoặc sửa đổi”. Quan điểm này được ông nhấn mạnh trong báo cáo gửi Hội đồng Nhân quyền Liên Hiệp Quốc ngày 30/1/2015. Là báo cáo viên đặc biệt về tự do tôn giáo, tín ngưỡng, ông Heiner Bielefeldt đã có chuyến làm việc tại Việt Nam hồi tháng 7/2014 để trực tiếp điều tra về tình hình nhân quyền. 
Tham khảo thêm luật pháp ở các quốc gia dân chủ, có lẽ không cần phải trình bày nhiều lời, chỉ với việc công chúng ở đó cảm thấy hết sức bình thường khi thưởng thức bức biếm họa (dưới đây), trong đó, hoàng gia Anh và chính phủ Anh gồm Nữ Hoàng Elizabeth II cùng thủ tướng của họ đang cúi rạp mình để làm nấc thang cho Tập Cận Bình bước lên máy bay thì đã đủ rõ về nền dân chủ của họ.
Tranh biếm họa báo Times of London ngày 23-10-2015
Theo đó, với tình hình hiện nay, có lẽ những ai đã từng hành xử quyền hiến định tự do ngôn luận của mình để chia sẻ những quan điểm, góp ý, phản biện, chỉ trích, phê phán hay đơn thuần là thông tin các hành vi hoặc chính sách của chính quyền một cách công khai mà mình tin rằng bất xứng, đều có thể đã nằm trong tầm ngắm của cơ quan an ninh Nhà nước, là những “khách hàng” mặc nhiên của “chiếc mũ 258”, việc cơ quan an ninh “cất vó” chỉ còn là vấn đề thời gian!
Mặt khác, việc càng nhiều công dân bị đội “chiếc mũ 258” trong chừng mực nào đó, lại là một tín hiệu lạc quan. Rõ ràng, việc tu chính điều luật để tăng nặng hình phạt không hề làm thuyên giảm việc công dân ý thức hành xử quyền tự do ngôn luận của mình, cho dù, họ hoàn toàn biết rõ hậu quả có thể xảy ra khi biểu lộ quan điểm của mình một cách công khai như một niềm tin vào sự thật, và chỉ có sự thật cùng với sự chấp nhận sự thật mới có thể cứu vãn được những giá trị đang phôi pha dần trên xứ sở này.
Hoặc họ tin vào phẩm chất của chính mình để công nhiên hành xử quyền tự do hiến định, hoặc họ tự mình khước từ quyền tự do chính đáng như là một sự lựa chọn. 
Người từng mang về niềm vinh dự lớn lao cho xứ sở khi đoạt giải Fields danh tiếng thế giới, toán học gia Ngô Bảo Châu từng minh định sự lựa chọn của mình:“bám theo lề là việc của con cừu, không phải việc của con người tự do”.
 
 
Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
23 Tháng Mười Một 2020
Đúng, họ có thể quen với việc bị tuyên truyền nhồi sọ hàng ngày hàng giờ với các chương trình thần thánh hóa lãnh tụ, họ đã từng yêu bác hồ hơn cha mẹ của mình, họ đã bị nhồi sọ tư tưởng bằng trò đánh lận giữa đảng phái và tổ quốc như ‘Yêu nước phải yêu chủ nghĩa xã hội’, và nền giáo dục XHCN chỉ là một nền giáo dục làm thui chột đầu óc con người, những người nào đã hoàn tất việc học trong nước dưới thời cộng sản thì họ chỉ biết tin theo những loại tuyên truyền xám, tuyên truyền một chiều cộng với tâm thức u mê, yêu Mỹ phải yêu tổng thống Trump (như yêu tổ quốc phải yêu đảng csVN) đã biến họ thành một đám người cuồng vọng ...
23 Tháng Mười Một 2020
Một vài trận đánh của chiến tranh thương mại hay những lần xuất chiêu trong cuộc chiến tranh công nghệ của tổng thống Trump vẫn chưa nói lên điều gì. Cuộc chiến Mỹ - Tàu là cả quá trình lâu dài, chiến thắng chung cuộc giành có kẻ nào biết đấm vào tử huyệt phía kia chứ không phải đánh tới tấp mà đã thắng. Trong cuộc đối đầu với Trump, Tập yếu thế hơn thật, nhưng nói Tập thua thì e là quá sớm. Thua mặt trận này, Tàu bày mặt trận khác, Tàu không dễ thua và cũng không dễ sụp như nhiều người tưởng.
22 Tháng Mười Một 2020
Thật đau buồn, thất vọng để nhận ra rằng sự gian manh, lẽo lự, trơ trẽn, mất nhân cách, tự trọng của Donald Trump, Rudy Giuliani, một số TNS, dân biểu, đảng viên đảng Cộng Hòa lại ảnh hưởng, tác hại đến trí thức Việt Nam ghê gớm, nặng nề như vậy. Với tâm thức nô lệ, trông chờ ngoại bang, tôn sùng lãnh tụ, họ hăng hái, hào hứng, hăm hở, hân hoan, học hỏi những hành động, phát ngôn của Trump, nhai lại những câu chuyện bịa đặt, những vu khống hàm hồ, những thuyết âm mưu phát xuất từ Đại Kỷ Nguyên, Epoch Times, Breitbart...bất chấp sự thật diễn ra hàng ngày được truyền thông dòng chính đưa tin, có thể kiểm chứng được.
20 Tháng Mười Một 2020
Nếu cái lợi của Tàu mà ta không tận dụng được thì ắt, Tàu nó sẽ tận dụng ta làm lợi cho nó. Khi đó, lao động Tàu sẽ nhập khẩu vào Việt Nam tạo nên mối lo người Tàu sẽ lập nên những khu định cư trên lãnh thổ Việt Nam ở tương lai. Hoạc biết đâu khi đó Mỹ ra ra thêm đòn trừng phạt lên hàng hóa Việt Nam vì cái tội “cho Tàu mượn đường sang Mỹ”. Rồi ô nhiễm môi trường vv… Nói thật, tốc độ nguồn đầu tư FDI từ Trung Cộng vào Việt Nam một cách bất thường làm cho người Việt lo nhiều hơn mừng.
20 Tháng Mười Một 2020
Không biết trong vấn đề này người Ấn họ tự tính toán cho bài toán riêng mà rút khỏi RCEP hay họ rút kinh nghiệm từ Việt Nam? Không biết, chỉ biết người Ấn họ làm thế là sáng suốt. Bởi đơn giản không thể để 1,37 tỷ dân Ấn làm thị trường tiêu thụ béo bở cho Tàu, điều đó chẳng khác nào vỗ béo kẻ thù. Hơn nữa, với việc làm này họ sẽ bảo vệ được nền sản xuất của họ. Sân chơi còn nhiều, còn đó Mỹ và EU đó, Ấn có nhiều đường lựa chọn cho sân chơi khác. Họ từ chối RCEP cho thấy họ sáng suốt, bởi đơn giản họ có đối lập và một xã hội dân sự tốt. Chính lực lượng này là đối trọng để ngăn chặn đường lối sai lầm của đảng cầm quyền..
19 Tháng Mười Một 2020
Trong thâm tâm Trọng Lú muốn đánh bóng tên tuổi của hắn được vang xa như bức tượng và lưu truyền qua nhiều thập niên theo kiểu Chủ tịch Hồ Chí Minh sống mãi trong sự nghiệp của chúng ta. Đáng tiếc rằng điều đó đâu có đơn giản, hãy tự soi lại mình qua tấm kiểng để nhìn nhận bản chất văn hóa và đạo đức, đừng nghĩ rằng một vài người khen là sẽ có hàng trăm người quý mến. Tổng bí thư thường trực mà hắn đang ngồi nhiều năm qua, nay hắn muốn ngồi thêm một nhiệm kỳ nữa, cái ghế hắn đang ngồi không muốn nhường cho bất cứ ai và hắn muốn chiếm trọn cho hắn coi như là của riêng mình.
19 Tháng Mười Một 2020
Trong một cuộc phỏng vấn trên CNN’s New Day, Kinzinger cho biết Krebs đang làm công việc của mình và bảo vệ an ninh của cuộc bầu cử. “Chris Krebs cho biết cuộc bầu cử diễn ra an toàn … và tất nhiên, điều đó trái ngược với những gì tổng thống đang cố gắng nói”, Kinzinger nói. “Giống như một cuộc thanh trừng lòng trung thành đang diễn ra trong tháng cuối cùng của Tòa Bạch Ốc.” Tổng thống, người đã từ chối chấp nhận thua cử trước Phó Tổng thống Joe Biden, nói trên Twitter rằng Krebs bị chấm dứt ” có hiệu lực ngay lập tức .” Ông cáo buộc rằng...
18 Tháng Mười Một 2020
Thông thường những chiêu nào Mỹ dùng rồi thì Tàu hay dùng lại và rất thành công, bởi đơn giản học Mỹ là học những trò chơi lớn và cũng đồng nghĩa với việc học hỏi sự thành công. Nếu để ý kỹ, thì không khó để phát hiện ra Alibaba là phiên bản của Amazon, Weibo là phiên bản của Facebook vv.. Ai cũng biết, người Tàu nổi tiếng là ăn cắp ý tưởng và tìm kiếm con đường đi đến thành công mà bỏ ra ít chất xám nhất, điều đó không cần phải bàn cãi. Phải nói Tàu là bậc thầy về ăn cắp ý tưởng và nước Tàu lớn mạnh như ngày nay nhờ phần lớn ở tài ăn cắp của họ.
17 Tháng Mười Một 2020
Sử gia chuyên về tổng thống Michael Beschloss nói về Trump, “Nếu ông ấy thua, các vị có một tình huống không hề khác với tình huống của Nixon khi ông này từ chức. Nixon đã nói về cánh cửa lao thất đóng sập một tiếng rền vang.” Trump nổi tiếng là sống sót được qua một vụ đàn hạch, hai cuộc li dị, sáu cuộc phá sản, hai mươi sáu vụ cáo buộc quấy rối tình dục và ước đoán chừng bốn nghìn vụ kiện. Hiếm ai thoát được các hậu quả theo cách gian giảo hơn. Chuỗi vận may đó có thể kết thúc hoàn toàn, có lẽ theo cách tàn bạo, nếu ông thua trước Joe Biden. Dẫu cho Trump thắng, những mối đe doạ nghiêm trọng về pháp lí và tài chính sẽ...
16 Tháng Mười Một 2020
Hãy lo chuyện đất nước mình, hãy nhìn vào đại hội đảng lần thứ XIII, hãy nhìn tên già ham quyền cố vị Nguyễn Phú Trọng đang cố bám giữ hai chiếc ghế quyền lực kìa, hãy nhìn những bất công, bất cập trong đời sống quanh mình, trong cái xã hội bát nháo mang tên nước CHXHCNVN, và hãy đứng lên để kêu gọi người dân tổng biểu tình, gây sức ép thay đổi thể chế chính trị của đất nước mình. Đó mới chính là trách nhiệm của giới trí thức, của thành phần lãnh đạo, chứ đừng có rỗi hơi ngồi bàn tán về cuộc bầu cử tổng thống Mỹ với những nghi án mơ hồ không có cơ sở, bởi vì Việt Nam mới là đất nước của mình chứ không phải Mỹ!