Quyền tự do đi lại bị xâm phạm

25 Tháng Hai 20166:44 SA(Xem: 1242)
  • Tác giả :

Quyền tự do đi lại bị xâm phạm

a33d5897-c6c5-43e9-88c9-fd6b3ebac21f

Mặc Lâm, biên tập viên RFA

Công an ngăn cản đám đông ủng hộ đòi tự do, công bằng cho LS Lê Quốc Quân bên ngoài Tòa án nhân dân Hà Nội sáng 18 tháng hai năm 2014. Ảnh minh họa.
AFP photo

Cấm công dân xuất cảnh mà không có lý do chính đáng đang là mối quan tâm của rất nhiều người, đặc biệt những ai tranh đấu cho dân chủ nhân quyền. LS Lê Quốc Quân là một trong những người bị áp đặt lệnh cấm xuất cảnh vì lý do an ninh quốc gia cũng như hàng trăm người khác mà không có bất cứ một bằng chứng thuyết phục nào. Mời quý vị theo dõi cuộc trao đổi giữa Mặc Lâm và LS Quân chung quanh đề tài này.

Vi phạm hiến pháp

Mặc Lâm: Trong nhiều năm gần đây hiện tượng cấm công dân xuất cảnh ngày càng nhiều với những lý do rất mơ hồ. Việc này tạo nên dư luận là chính quyền không tôn trọng hiến pháp vốn cho phép mọi công dân có quyền tự do đi lại trong cũng như ngoài nước. Là một luật sư ông có ý kiến gì về việc này?

Tôi hoàn toàn đồng ý với anh và một số người là chuyện này vi phạm pháp luật, vi phạm hiến pháp. Điều 23 của Hiến pháp năm 2013 quy định rõ là công dân có quyền tự do đi lại trong và ngoài nước được cư trú có quyền ở lại trong nước và nước ngoài. 
-LS Lê Quốc Quân

LS Lê Quốc Quân: Tôi hoàn toàn đồng ý với anh và một số người là chuyện này vi phạm pháp luật, vi phạm hiến pháp. Điều 23 của Hiến pháp năm 2013 quy định rõ là công dân có quyền tự do đi lại trong và ngoài nước được cư trú có quyền ở lại trong nước và nước ngoài. Chính quyền Việt Nam luôn lớn tiếng nói rằng hiến pháp 2013 đảm bảo tất cả các quyền của con người. Hiến pháp ghi nhận như thế nhưng trong thực tiễn thì rất nhiều người bị ngăn cản không cho đi ra nước ngoài và thậm chí mang hộ chiếu Việt Nam vẫn không cho về Việt Nam nữa. Rất nhiều trường hợp như vậy và theo tôi thì nó đã sai và vi phạm hiến pháp.

Mặc Lâm: Vấn đề cấm công dân ra nước ngoài không phải riêng Việt Nam mới có tuy nhiên ở các nước dân chủ pháp quyền thì người bị cấm xuất cảnh được chính phủ chứng minh rõ ràng những gì họ vi phạm luật xuất cảnh. Ở Việt Nam có những quy định nào cũng như cách áp cụng của nó ra sao?

LS Lê Quốc Quân: Thực tế thì đúng như anh nói thì việc đi ra nước ngoài bao giờ nó cũng được quy định theo luật mà theo luật pháp Việt Nam thì nó có 7 lý do về việc không được đi ra nước ngoài. Ví dụ như đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự của một vụ án nào đó. Vi phạm hành chính hay bị các chứng bệnh lây lan… có đến 6 -7 điều như vậy. Riêng về mục số 6 mà chính cá nhân tôi cũng bị nên tôi nhớ rất rõ đó là vì lý do “bảo vệ an ninh quốc gia và trật tự an toàn xã hội”. Căn cứ vào luật xuất cảnh đấy nó có nghị định 136 đã ban hành từ năm 2007 nó đưa ra lý do cấm xuất cảnh là an ninh quốc gia.

Luật sư Lê Quốc Quân tham gia biểu tình chống Trung Quốc hôm 8 tháng 7 năm 2012 tại Hà Nội.

Tuy nhiên nó rất khác với các quốc gia khác như tôi được biết vì ở đây họ hành xử rất tùy tiện. Nó tùy tiện ở chỗ tất cả những người bị cấm xuất cảnh thì có người có biên bản, ghi rõ lý do và có những người không lập biên bản.

Có người không bị tịch thu hộ chiếu và có người lại bị tịch thu và có những người họ không đưa ra lý do mà họ bảo là ông không được xuất cảnh và dừng lại.

Cho nên lý do “an ninh quốc gia” áp dụng tại Việt Nam rất là mơ hồ và rõ ràng theo tôi những vấn đề đó không thể hiện xu hướng xây dựng một nhà nước pháp quyền nữa mà rất tùy tiện do sự chỉ đạo của cấp trên hoặc do quyết định rất là ngẫu hứng của các cá nhân phụ trách xuất nhập cảnh.

Đòi lại công bằng

Mặc Lâm: Như luật sư vừa trình bày thì cơ quan trách nhiệm đã vượt qua cái khung của pháp lý quy định, là một luật sư và bản thân cũng đang bị cấm xuất cảnh ông có dự định nào tự tranh đấu cho quyền đi lại của mình thưa luật sư?

LS Lê Quốc Quân: Tôi nghĩ đây là một quyền cơ bản của công dân cho nên trước sau gì thì cá nhân tôi và những người bị cấm xuất cảnh cũng phải tiến hành những thủ tục để mình có thể đòi lại cái quyền của mình. Đầu tiên thì chắc cũng phải làm đơn. Cá nhân tôi nghĩ mình phải làm đơn là như thế này, mới đây có một nhân viên ngoại giao nước ngoài cho tôi biết là họ đã nói với Bộ công an tại sao cấm xuất cảnh đối với tôi thì Bộ công an trả lời là họ không biết và ông Quân không có đơn từ gì về vấn đề này. Cho nên gì thì gì tôi vẫn phải làm đơn ghi rõ và đúng ngày thì phải giải quyết theo luật. Thậm chí trong đơn mình cũng nói rõ luôn là trong vòng bao nhiêu ngày đó nếu không giải quyết thì mình sẽ công bố chuyện này và gửi lên cơ quan Liên Hiệp Quốc, cơ quan bảo vệ nhân quyền để nói rõ trường hợp của mình.

Tôi nghĩ đây là một quyền cơ bản của công dân cho nên trước sau gì thì cá nhân tôi và những người bị cấm xuất cảnh cũng phải tiến hành những thủ tục để mình có thể đòi lại cái quyền của mình. 
-LS Lê Quốc Quân

Như vậy nó có một bằng chứng rất cụ thể về việc họ ngăn cản mình một cách mơ hồ không có lý do. Mình làm đơn xem cách mà họ giải quyết họ có ỉm đơn hay không. Nếu họ giải quyết không đúng luật thì mình tiến hành thủ tục khởi kiện họ ra tòa hành chính.

Nhưng quả thực rằng riêng cá nhân tôi thì tôi thấy tất cả thủ tục này họ sẽ dẫn mình đi vào cái mê hồn trận rất mất thời gian, công sức và mỏi mệt với cái cơ chế hành chính này. Dù sao là một luật sư tôi sẽ không từ bỏ chuyện này và nếu tôi tập hợp được đủ một số lượng anh em có trường hợp bị cấm xuất cảnh như tôi và họ có lòng nhiệt tình thậm chí không sợ mất thời gian sẽ cùng nhau đồng thuận để mà đòi lại cái quyền công dân. Tôi nghĩ đó là những hành động chính đáng mà những người yêu mến pháp luật, mong muốn pháp quyền ở Việt Nam phải làm.

Mặc Lâm: Nếu nhiêu khê và vòng vo quá nhiều thời gian như vậy tại sao những người cùng bị cấm xuất cảnh không tập trung làm một lá đơn chung yêu cầu họ giải quyết? Hay là việc tập trung như vậy vi phạm quy định của pháp luật?

LS Lê Quốc Quân: Công dân làm điều đó thì không vi phạm luật thế nhưng nguyên tắc của pháp lý thì cá nhân hóa trách nhiệm cho nên khi họ tiến hành giải quyết thì họ chỉ giải quyết cho từng cá nhân mà thôi. Từng cá nhân đó có ngày giờ cấm xuất cảnh khác nhau, lý do cũng có thể khác nhau và biên bản cũng khác nhau cho nên khi đi vào giải quyết cụ thể trên mặt kỹ thuật thì luật pháp quy định cá nhân hóa từng người và họ chỉ giải quyết với từng người, trong từng trường hợp.

Tuy nhiên tôi hoàn toàn đồng ý với anh là để đánh động dư luận chung và để cho người ta thấy rõ ràng tại sao có nhiều trường hợp khác nhau nhưng họ cứ nói một cách mơ hồ là vì an ninh quốc gia? Việc đứng cùng với nhau tạo ra một cái đơn khiếu nại chung thì rất tác động về mặt truyền thông, ý nghĩa xã hội và đánh động dư luận.

Mặc Lâm: Xin cám ơn luật sư.

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
19 Tháng Hai 2019
Pháp đến rồi đi, Mỹ đến rồi đi, Pháp hay Mỹ chẳng lấy của VN một rẻo đất, ngược lại với Pháp, với Mỹ, VN có mất mà có được- mất bao nhiêu xương máu không tính nổi nhưng cũng nhận ở khía cạnh văn hóa, văn minh. Còn Trung Quốc thì mãi mãi ở bên cạnh, là kẻ thù từ nghìn năm trước, cho tới bây giờ vẫn luôn luôn là mối đe dọa lớn nhất, và dù chơi với Tàu hay đối đầu với Tàu thì VN cũng chỉ mất và mất. Mất đất, mất đảo, biển, kể cả môi trường sống bị đầu độc cũng là những cái thấy được, nhưng mất về mặt chủ quyền, độc lập cho tới văn hóa, tâm linh mới là cái nguy hiểm hơn nhiều...
18 Tháng Hai 2019
Trí thức xã nghĩa gì mà ngu vậy? Trump nào sẽ giúp cho Việt Nam? Ông ta chỉ đặt quyền lợi của nước Mỹ lên trên hết mà cũng không thể nào trách ông ta được bởi vì ông ta là Tổng Thống Mỹ chứ không phải TT của Việt Nam. Mang danh trí thức thì phải có nghĩa vụ khai sáng đầu óc người dân, hướng dẫn họ xuống đường tranh đấu lật đổ đảng cs, có đời thuở nào mà lại đi van xin một quốc gia khác tranh đấu dùm cho mình?
13 Tháng Hai 2019
Nếu như quí vị tin rằng có những ngôi sao xấu như La Hầu, Kế Đô, Thái Bạch cứ 9 năm trở lại một lần để chiếu trên quí vị và có thể đem lại những điều không may mắn cho quí vị trong năm đó. Thì quí vị cũng nên tin rằng và chắc chắn rằng ngôi sao vàng năm cánh trên nền lá cờ đỏ đã và đang chiếu hàng ngày hàng giờ trên mỗi người, mỗi gia đình và cả đất nước, dân tộc Việt Nam. Và nó mang đến nỗi bất hạnh cho cả dân tộc.
06 Tháng Hai 2019
Nếu họ thay đổi theo nguyện vọng của nhân dân tức là họ tự sát. Chúng ta thấy hơn nửa thế kỷ họ loay hoay chỉnh đốn đảng mà có thành công đâu. Chúng ta có quyền biểu tình, tự do lập đảng phải, tổ chức, nói lên bất đồng chính kiến...nhưng họ đâu có cho chúng ta cái quyền đó mặc dù hiến pháp đã ghi. Bản chất của họ là như vậy, chủ trương, đường lối cơ bản vẫn là như vậy thì thay đổi kiểu gì? Chúng ta đã thấy họ thay đổi điều gì thực sự vì dân, vì nước chưa? Tất cả chỉ là hình thức, là mị lừa mà thôi.
01 Tháng Hai 2019
Vì thế với bối cảnh Việt Nam hôm nay chúng ta không thể nào đòi hỏi những gì quá tầm tay nhằm thúc đẩy quá trình cách mạng, phải làm từng bước trong đó việc khai sáng đầu óc người dân để họ nhận thấy là công dân của một quốc gia cộng sản mình đã bị đánh cướp nhiều thứ mà trong đó quyền dân chủ của công dân hoàn toàn không tồn tại. Khi đã nhận thức được cái gì đang ngăn cản đất nước và con người Việt Nam thì sau đó mới tiến đến việc thành lập đảng phái đối lập nhằm tạo nên lực lượng đối trọng cùng đảng csVN, chỉ cần những nguyên nhân đó thì người dân đã có đủ lý do để đứng lên làm cách mạng...
30 Tháng Giêng 2019
Xây dựng một lực lượng đối lập đủ mạnh là rất khó, nhất là khi những người đấu tranh cho dân chủ hầu như không có một chiến lược hay một con đường rõ ràng nào cho chính họ cũng như cho dân chúng đi theo. Họ thiếu một hệ thống tư tưởng hay triết lý để làm kim chỉ nam cho những suy nghĩ và hành động của mình. Họ cũng thiếu sự quan tâm cần thiết tới việc phát triển bản thân và hội nhóm để trở nên đủ tâm lẫn tầm cho mục tiêu dân chủ mà họ theo đuổi. Khó hơn cả việc trên là bồi đắp một nền tảng nhận thức và ý thức về dân chủ cho dân chúng. Dân chủ không đơn thuần là một thể chế mà còn là một giá trịmmm
30 Tháng Giêng 2019
Có thể khẳng đinh rằng mọi chính quyền đều không bao giờ chấp nhận đối lập. Chúng sẽ bằng mọi cách dùng bộ máy công an, quân đội để tiêu diệt lực lượng này ngay từ trong trứng nước. Chúng sẽ dùng hiến pháp do chúng thảo ra để đặt các tổ chức đối lập ngoài vòng pháp luật. Tuy nhiên không phải vì thế mà người dân buông xuôi và đổ thừa tại cái còng và khẩu súng nên mình không làm được. Nếu họ không muốn chết thì họ phải bằng mọi cách thông minh, gan dạ nhất dựa vào dân để hình thành các tổ chức đối lập trong lòng chế độ.
30 Tháng Giêng 2019
Những con người mà chính quyền vu là "bọn phản động" thực chất họ không muốn bạo động chém giết gì cả, mà chỉ muốn những người CS nhượng bộ. Và tại sao không chịu ngồi chung với người chỉ trích mình nhỉ? Loài vật nó còn biết đâu là an toàn còn con người CS sao lại không nhận ra điều đó? CS rất nặng về tâm lý sắc máu thù hằn luôn sẵn sàng chém giết ai không phải phe mình. Đó là chất CS, họ đã suy bụng ta ra bụng người nên ĐCS mới xem người đòi yêu sách một cách ôn hòa là KẺ THÙ, trông rất đáng sợ. Tôi không biết bao giờ con người CS mới nghĩ ra những gì đang diễn ra xung quanh họ là vô hại nhỉ?
28 Tháng Giêng 2019
,… qua đó các bạn có thể tìm được những người bạn có cùng quan điểm,, ý thức chính trị. Các bạn kết nhóm với nhau 3,5,7,.. người. Nhiệm vụ quan trong của mỗi thành viên của nhóm là làm sao mời được càng nhiều các bạn trẻ tham gia nhóm càng tốt. Và đây là nhiệm vụ chính và xuyên suốt. Các bạn cùng nhau tìm kiếm và chia sẻ các kiến thức về chính trị, dân chủ, kỹ năng đấu tranh, hoạt động,… Khích lệ và cổ vũ lẫn nhau, giúp nhau cùng hoàn thiện bản thân để trở thành những người hữu ích phục vụ Nhân dân và Tổ quốc.
28 Tháng Giêng 2019
Cần nói thẳng rằng, nếu đảo chính là cuộc lật đổ bọn cầm quyền độc tài, hủ lậu, cố sống cố chết đẩy dân đẩy nước vào cuộc sống nghèo đói, bất hạnh, kìm hãm sự phát triển của đất nước; thủ phạm của tình trạng tham nhũng, bất công, phản dân chủ... thì cuộc "đảo chính" đó cần được ca ngợi chứ không phải là lên án, dè bỉu. Hợp hiến cũng cần, nhưng trước hết và trên hết, đó là hợp lòng dân. Cái thứ "hiến" chỉ do một nhóm người đặt ra phục vụ cho chính nó thì chỉ đáng vứt vào sọt rác.