Con Người và Chính Trị (P1)

09 Tháng Mười Một 20228:30 CH(Xem: 774)

                                     Con Người và Chính Trị (P1)

tienhoa1


Trần Công Lân




Con người sống trong xã hội thì mọi sinh hoạt, tương tác đều có ý nghĩa chính trị nhưng đa số không ý thức đó là chính trị. "Giáo dục là khởi điểm và chung điểm của chính trị" (Lý Đông A). Vậy giáo dục như thế nào để con người có ý thức về chính trị? Phải chăng như người Nhật giáo dục đứa trẻ đặt sự quan tâm đến cộng đồng, tập thể lên trên bản thân sẽ dẫn đến ý thức chính trị? Hay như sự giáo dục đứa trẻ về giấc mơ Mỹ (American dream) là sống hạnh phúc? Hay sống dân chủ, tự do, nhân quyền, cơ hội và bình đẳng sẽ dẫn đến ý thức chính trị?

Vậy đâu là từng bước khởi đi từ cá nhân con người đến tập thể xã hội và ý thức chính trị phát xuất từ đâu? Trước khi con người gia nhập hay tạo dựng một cộng đồng, bộ lạc (xã hội) thì tự bản thân đã có suy nghĩ, hành động để đối xử với những biến cố xảy ra trong cuộc sống hàng ngày? Nếu “quan sát là khởi điểm và chung điểm của giáo dục” (Krishnamurti) thì mọi sự kiện xảy ra trong đời sống, xã hội mà mọi người đều thấy, trải qua nhưng ai thực sự là "người quan sát"? Cũng là thấy, chứng kiến nhưng mỗi người sẽ suy nghĩ, nhận xét khác nhau, và quyết định là nhớ hay quên trong ký ức. Tiến trình thu nhận các sự kiện bên ngoài để tiêu hóa và tồn trữ trong trí nhớ mỗi người dần dần tạo nên cá tính, tính tình, cư xử của một cá thể. Và cá thể đó dùng vốn liếng thu thập được để đối phó với đời sống xã hội. Trên mặt luật lệ và trật tự thì đó là chính trị, về quyền lợi thì đó là kinh tế.

Vậy chúng ta hãy khảo sát tương quan giữa con người và ý thức chính trị.

1.Tự nhiên, tư tưởng và xã hội thống nhất

Khi con người sống trong thiên nhiên thì tìm mọi cách để hòa hợp với thiên nhiên mà tồn tại. Người sống gần rừng thì săn bắn; gần biển thì chài lưới, đánh cá; sống đồng bằng thì trồng trọt. Đặc biệt khi con người phải sống nơi khí hậu khắc nghiệt như sa mạc hay băng tuyết thì phải thích ứng với khí hậu cũng như thổ sản địa phương có thể cung ứng thực phẩm và họ sống từ thế hệ này qua thế hệ khác. Sự tồn tại và phát triển của con người cho thấy phải suy nghĩ (tư tưởng); và qua xã hội loài người thì mọi ý kiến phải được trao đổi, phối hợp để thành sản phẩm chung như nhà cửa, đường xá, trường học, buôn bán... và cuối cùng là chính quyền. Vậy 3 yếu tố: thiên nhiên, con người và xã hội phải hợp nhất (thống nhất) để tạo thành một đơn vị: quốc gia.

Một khi thiên nhiên gây biến cố (thiên tai) hay con người thiếu suy nghĩ (giáo dục, triết học) hoặc xã hội con người có bất đồng ý kiến đưa đến xung đột thì "quốc gia" đó sẽ bị hủy diệt. Như vậy mối tương quan giữa con người (hay xã hội) với thiên nhiên là quan trọng. Và tương quan giữa người với người để kết thành xã hội cũng là quan trọng. Đó là Hiến Pháp.

2.Triết học, sử học và khoa học thống nhất

Lịch sử loài người cho thấy con người tiến bộ qua những phát minh, suy nghĩ về đời sống, văn hóa, khoa học.... Những nền văn minh Hy Lạp, Ai Cập phát xuất từ những nhà triết gia suy nghĩ những điều khôn ngoan nhất để chỉ đường cho con người hành động. Con người có thể hành động tùy ý muốn nhưng đa số là có suy nghĩ để chọn lựa cái hay, đẹp (triết học) qua kinh nghiệm quá khứ (lịch sử) để làm cho tốt đẹp hợp lý hơn (khoa học). Như vậy để tránh tái diễn những lỗi lầm lịch sử, thỏa tính tò mò qua phương thức khoa học để phát triển trong hướng đi hoàn thiện nhất của triết học. Có như vậy đời sống con người mới thăng hoa, hòa bình, thịnh vượng.

Nếu không thì chúng ta đã thấy sai lầm của triết học Marx. Chúng ta thấy sai lầm của các chế độ độc tài tái diễn những lỗi lầm lịch sử qua chiến tranh. Chúng ta thấy sai lầm của khoa học khi sáng chế những vũ khí hủy diệt loài người, phá hoại môi sinh. Do đó nhu cầu thống nhất giữa triết học (suy nghĩ), khoa học (hành động), lịch sử (kết quả) cần được chú ý nơi mỗi cá nhân, mỗi xã hội.

3.Bản thể luận, nhận thức luận và phương pháp luận thống nhất

Mỗi cá nhân bị giam hãm trong một hình hài với giới hạn về thể chất (bản thể luận). Tùy theo thể chất và tinh thần khỏe hay yếu, lành mạnh hay bệnh hoạn sẽ khiến cá nhân đó có những suy nghĩ, nhận thức (nhận thức luận) về đời sống, hoàn cảnh xung quanh để ứng xử. Khi có những người sống trong cùng hoàn cảnh, thời gian, biến cố (thí dụ: người VN sống tại miền Nam từ 1954-1975) đã có những nhận thức khác biệt qua những suy luận khác nhau vì cá tính, kiến thức, lối sống của từng cá nhân. Và tùy theo mỗi cá nhân đó sẽ dẫn đến phương thức (phương pháp luận) suy luận, lý luận. Khi con người sống tùy thuộc hoàn cảnh địa lý, cơ thể bẩm sinh và điều kiện xã hội sẽ hợp nhất thành cuộc sống của cá nhân.

4.Duy tâm, duy vật, duy sinh quan thống nhất trong dân sinh thực hiện quan

Trình độ văn minh của loài người được đóng góp qua giáo dục. Giáo dục từ học đường hay ngoài đời qua sự quan sát được đúc kết với thời gian để trở thành những hệ thống triết học Duy Tâm, Duy Vật, Duy Sinh, Duy Văn.... Mỗi hệ thống có những hay, dở của thời đại mà con người phải duyệt qua để tránh sự tái diễn trong tương lai. Triết gia không phải là những người suy tư để làm giàu (kinh tế) hay tham vọng quyền lực (làm chính trị) mà để cải tiến trình độ sống của con người trong xã hội (dân sinh thực hiện quan). Triết học là giới hạn cuối cùng của con người trước khi đi vào thế giới tâm linh (tôn giáo) huyền hoặc với những sự kiện mà con người không giải thích được. Nếu chính trị giới hạn con người trong biên giới của quốc gia, chủng tộc thì Triết học giúp con người vượt qua khỏi những rào cản của địa phương để tạo sự thông cảm (hay tranh chấp) giữa loài người.

Do đó các nhà chính trị, kinh tế thường tự cho vai trò của mình là quan trọng để bỏ qua những quan niệm triết học (trình bày về nhân sinh quan của con người qua thời đại, không giới hạn biên giới quốc gia) mà chỉ chú trọng đến mục đích hạn hẹp của một hướng đi, tiến trình, cho một quốc gia qua những kế hoạch thiếu chiều sâu, thiếu uyển chuyển, đa diện.... Một khi loài người thiếu một nhân sinh quan thống nhất (nhân quyền) vì khác biệt chủng tộc, văn hóa, tôn giáo, chính trị thì sự hiện diện của một Liên Hiệp Quốc sẽ không hữu hiệu để giải quyết các xung đột thế giới.

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Tên của bạn
Email của bạn
16 Tháng Bảy 2024
Hồi đó, hãng tin Bloomberg ở Hà Nội viết ngày 12/1/2023, dẫn lời hai quan chức giấu tên của Việt Nam, nắm vấn đề về sức khỏe Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam cho biết ông Trọng, 79 tuổi, đã nhập viện “hồi đầu tuần này liên quan đến một loại bệnh chưa được xác định.” Bloomberg không có thông tin về mức độ nghiêm trọng của bệnh tình ông Trọng và cho biết Bộ Ngoại giao Việt Nam đã không ngay lập tức phản hồi yêu cầu bình luận của hãng tin này.
12 Tháng Bảy 2024
Chưa hết, nhiều người trong nước gần đây hay sính ngoại và dùng Tiếng Việt pha trộn với tiếng Anh, nếu đó chỉ là những từ thông dụng như: OK, Yes hoặc No thì không có gì đáng nói, thế nhưng họ lại sử dụng loại tiếng Việt được cắt bỏ trở nên quái dị như từ: “Cực Chill” để làm ra vẻ mình là người rành Anh Ngữ nhưng thực ra họ không biết họ đang nói gì. Chữ cực đứng riêng thường không rõ nghĩa, trong tiếng Việt chữ cực thường đứng chung với những từ bổ ngữ khác như: cực kỳ, cực khổ, cực chẳng đã, nhưng khi dân miền Bắc VN bỏ từ bổ nghĩa thì nó thành ra một cái từ không giống ai khi họ nói: cực giàu, cực sướng...
09 Tháng Bảy 2024
Một quốc gia có luật pháp không nghiêm minh thượng bất chính thì hạ tắc loạn, quan trên an dày, ăn bạo còn bên dưới chỉ còn có bèo nhèo bạc nhạc tất nhiên sẽ cho ra đời những sản phẩm Bê Tông Cốt Tre, Thủy Điện chưa dùng đã thấm nước, cao ốc xây xong thì nứt toác, sách vở học sinh thì mỗi năm mỗi đổi mới để làm tiền, bệnh viện thì thu viện phí phần nộp cho đảng, phần bỏ túi ăn chia, thậm chí còn tồi tàn hơn khi cho đấu giá Căn Tin phục vụ mỗi năm mỗi giá mà ai sẽ là người chịu thiệt thòi ngoài người dân đang sống trong quốc gia đó?!
06 Tháng Bảy 2024
Thật ra “bảo vệ chính trị nội bộ” chỉ nhằm bảo vệ cho quyền cai trị độc tôn của đảng. Nhân dân không có lợi ích nào hết. Bởi vì đảng đã khẳng định: “Bảo vệ chính trị nội bộ chính là bảo vệ Cương lĩnh, Điều lệ Đảng, nguyên tắc tổ chức và hoạt động của Đảng, bảo vệ chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; bảo vệ đội ngũ cán bộ, đảng viên, chiến sĩ về mặt chính trị, tư tưởng, tổ chức và đạo đức, bảo đảm cho cán bộ, đảng viên và tổ chức đảng trong sạch, vững mạnh, có phẩm chất, năng lực, uy tín ngang tầm nhiệm vụ, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao; thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng.”
05 Tháng Bảy 2024
Đó là con chưa nói đến 'người đốt lò vỹ đại' Nguyễn Phú Trọng tự Trọng Lú với nghi án nhận pho tượng hcm bằng vàng khối để chấp nhận cho Tập Đoàn Hưng Nghiệp Fomosa xã hóa chất thải xuống vùng biển Việt Nam. Một tên lãnh đạo như vậy thì có gì trong sạch để xử lý bọn đàn em?! Một cái đảng thối nát, băng hoại đến như vậy mà bọn chúng còn ca tụng được thì phải nói đảng cs quả là tài tình khi huấn luyện được những con người nhưng lại hóa chó, bởi chỉ có chó nó mới binh vực chủ mình một cách mù quáng mà thôi!
01 Tháng Bảy 2024
Tân Chủ tịch nước đồng thời cũng là cựu Bộ trưởng Công an Tô Lâm đã tham dự lễ ra mắt lực lượng này tại TPHCM nơi có 4.861 tổ bảo vệ an ninh trật tự cơ sở với hơn 15.000 thành viên. Tại buổi lễ, ông Tô Lâm khẳng định lực lượng "thực sự là cánh tay nối dài" của công an trong nhiệm vụ phục vụ nhân dân, bảo vệ cuộc sống bình yên của người dân.
29 Tháng Sáu 2024
Mặc dù ĐH Luật trả lời “tất cả đều đúng quy trình”, nhưng từ cử nhân lên tiến sĩ chỉ hai năm không qua thạc sĩ là nhanh siêu tốc, làm người ta thắc mắc, săm soi rất nhiều nghi vấn. Ông Chân Quang ở Bà Rịa Vũng Tàu, trường Luật TP.HCM cũng có hệ đào tạo bằng hai vừa học vừa làm, sao ông lại phải học ĐH Luật tại chi nhánh liên kết với trường Cao Đẳng Bách Việt ở TP.HCM? Luật sư Trần Vũ Hải thắc mắc về tính pháp lý của cơ sở đào tạo này.
28 Tháng Sáu 2024
Trong vai trò người đứng đầu Bộ Công an chuyên quyền kể từ tháng Tư năm 2016, ông Lâm đã sưu tập đủ tai tiếng. Hồi tháng Mười một năm 2021 – khi cả nước Việt Nam đang vật vã với đợt cấm túc trong dịch COVID-19 – thì xuất hiện một đoạn video ghi cảnh đầu bếp nổi tiếng “Thánh Rắc Muối” bón miếng bít tết dát vàng trị giá 2000 đô la cho ông Lâm ở Luân Đôn. Đoạn video được lan tỏa rất nhanh. Tệ hại hơn, ông Lâm tận hưởng bữa tiệc phát thải carbon này trong khi đang dẫn đầu đoàn đại biểu chính thức của Việt Nam tham dự hội nghị thượng đỉnh về khí hậu COP26 của Liên Hiệp Quốc ở Glasgow.
28 Tháng Sáu 2024
Ông Trump đang lên kế hoạch mở rộng quy mô cuộc đàn áp nhập cư trong nhiệm kỳ đầu tiên nếu ông trở lại nắm quyền vào năm 2025 bao gồm (1) Thực hiện trục xuất hàng loạt, (2) Tăng số lượng nhân viên cho các cuộc đột kích của sở Immigration and Customs Enforcement (ICE), (3) Xây dựng trại để giam giữ người nhập cư, (4) Thúc đẩy các quốc gia khác tiếp nhận những người xin tị nạn từ Hoa Kỳ, (5) Một lần nữa cấm nhập cảnh vào Hoa Kỳ đối với người dân từ một số quốc gia có đa số dân theo đạo Hồi, (6) Chấm dứt “quyền công dân theo nơi sinh.”
27 Tháng Sáu 2024
tâm lý ngu trung hóa thành ngu muội trong giới lãnh đạo Ba Đình với tư duy mang ơn nước Nga đã trợ giúp, cung cấp khí tài, kinh tài cho cuộc chiến Nam – Bắc Việt Nam là công ơn trời biển không thể nào quên được đã nói lên sự bạc nhược trong hành động, bế tắc trong chủ thuyết của mình bởi vì khi nước Nga giúp cho VN trong thế kỷ 20 thì đó là Liên Bang Sô Viết với nhiều quốc gia hợp thành, còn ngày nay Liên Bang Sô Viết đã không còn, chủ nghĩa cộng sản đã chết tại cái nôi Cách Mạng Tháng 10 thì việc hoài vọng công ơn của nước Nga chỉ là sự ngu tưởng bền bĩ của một bè lũ tay sai nối tiếp. Đó là còn chưa nói đến Ukraine chính là...